Truyền hình
Cùng với những vuông tôm trong rừng đước xanh ngút ngàn, Cà Mau còn có nhiều trang trại nuôi tôm sú ao bạt công nghệ cao quy mô lớn, đạt chứng nhận quốc tế. Ðây là nền tảng quan trọng để tỉnh phát triển ngành hàng tôm theo hướng xanh, chất lượng, tạo dựng vị thế trên thị trường thế giới.
Ðột phá từ nuôi tôm sú ao bạt công nghệ cao
Nếu tôm - rừng là biểu tượng của phương thức sản xuất dựa trên lợi thế sinh thái, thì những trang trại nuôi tôm sú ao bạt công nghệ cao mở ra bước tiến vượt bậc cho ngành tôm Cà Mau, đó là nâng cao năng lực kiểm soát kỹ thuật, tổ chức sản xuất quy mô lớn, tôm thương phẩm chất lượng cao, tiếp cận những tiêu chuẩn cao của thị trường.
Anh Phạm Văn Quyền (ấp Cái Ngay, xã Tam Giang) hiện sở hữu 20 khu nuôi tôm sú ao bạt công nghệ cao với 200 ao nuôi tại 2 xã: Tam Giang và Năm Căn. Từ đầu năm đến nay, anh thu hoạch khoảng 200-300 tấn tôm sú thương phẩm. Trước đây, anh phối hợp với Công ty TNHH Thuỷ sản Blue Bay (Xã Lương Thế Trân) thực hiện quy trình nuôi tôm thẻ đạt chứng nhận BAP và ASC. Từ kinh nghiệm đó, anh đang xây dựng kế hoạch hướng đến chứng nhận quốc tế đối với tôm sú.
1 trong tổng số 20 khu nuôi tôm sú ao bạt của anh Phạm Văn Quyền (xã Tam Giang).
"Hơn 10 năm gắn bó với tôm thẻ, nhưng khoảng 1 năm trở lại đây, giá tôm thẻ bấp bênh, hay xảy ra dịch bệnh, vì vậy cuối năm 2025, tôi quyết định chuyển hơn 80% diện tích sang nuôi tôm sú. Thời gian nuôi tôm sú tuy dài hơn, nhưng tôm khoẻ, ít dịch bệnh ngay cả thời điểm nghịch mùa, cùng với quy trình nuôi tôm sạch nên bán được giá tốt, mang lại lợi nhuận cao. Tôi đang kết nối với doanh nghiệp thực hiện chứng nhận quốc tế cho tôm sú để tiếp cận những phân khúc thị trường có yêu cầu cao và thị trường quốc tế", anh Phạm Văn Quyền chia sẻ.
Tương tự, ông Phan Văn Ro (ấp Bù Mắt, xã Ðất Mới) có 6 ao nuôi, từ đầu năm 2026 đến nay, ông kết hợp với Công ty TNHH Xã hội Tôm chứng nhận Minh Phú nuôi tôm thẻ đạt chuẩn ASC. Ðồng thời, kết hợp với Công ty Cổ phần Chăn nuôi CP Việt Nam cung cấp thức ăn, con giống nuôi tôm sú 3 giai đoạn, đến nay được gần 100 ngày tuổi, tôm phát triển tốt.
Từ thực tiễn đồng hành cùng người nuôi qua nhiều phương thức sản xuất, các doanh nghiệp đang chủ động đưa ra những giải pháp kỹ thuật phù hợp với điều kiện thời tiết và tình hình dịch bệnh. Ông Phùng Văn Sáng, Giám đốc Kinh doanh Công ty Cổ phần Chăn nuôi CP Việt Nam, cho biết: "Công ty đồng hành với người dân Cà Mau từ mô hình nuôi tự nhiên, nuôi ao đất cho đến nuôi ao bạt. Hiện nay, tôm Việt Nam đứng trước sự cạnh tranh gay gắt về giá, dịch bệnh diễn biến phức tạp, vì vậy, chúng tôi đưa ra giải pháp nuôi tôm sú trong ao bạt vào mùa nghịch - thời điểm thời tiết thất thường, nhằm tối ưu hoá năng suất và hiệu quả nuôi. Riêng tại xã Ðất Mới, Công ty đang phối hợp thực hiện 22 mô hình, với 96 ao, mật độ nuôi từ 110-148 con/m², tỷ lệ thành công đạt 100%".
Nhìn từ trang trại của anh Quyền đến mô hình tôm công nghệ cao của ông Ro, có thể thấy: Nếu nuôi tôm trong ao bạt chú trọng kiểm soát kỹ thuật, tổ chức sản xuất tập trung, thì mô hình tôm - rừng lại đặt trọng tâm vào phát huy lợi thế sinh thái, duy trì môi trường tự nhiên và gắn liền sinh kế với trách nhiệm bảo vệ rừng. Dù 2 phương thức có những đặc điểm riêng, nhưng đều cùng hướng đến mục tiêu nâng cao chất lượng, giảm thiểu rủi ro và đáp ứng các yêu cầu khắt khe của thị trường.
Liên kết đưa chứng nhận quốc tế đến gần người dân
Với gần 90.000 ha nuôi tôm - rừng, trong đó khoảng 38.169 ha thuộc các vùng liên kết chứng nhận quốc tế, Cà Mau là địa phương có diện tích tôm rừng đạt chứng nhận lớn nhất cả nước hiện nay. Chứng nhận quốc tế không chỉ đơn thuần là giấy xác nhận mà còn là “tấm vé thông hành” đưa ngành hàng tôm tỉnh nhà vươn xa. Ðồng thời, đây là minh chứng cho quy trình sản xuất có kỷ luật: từ quản lý nguồn giống, theo dõi môi trường, kiểm soát yếu tố đầu vào cho đến việc ghi chép nhật ký nuôi, thu hoạch và nguồn gốc sản phẩm. Kết quả sau bao năm nông dân cùng Nhà nước, doanh nghiệp, hợp tác xã (HTX) gầy dựng đang mở ra cơ hội để tôm sú sinh thái Cà Mau tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng quốc tế.
10 năm qua, Công ty TNHH Xã hội Tôm chứng nhận Minh Phú xây dựng vùng nuôi đạt chứng nhận quốc tế tại 13 xã, với 18 HTX. Theo ông Lâm Thái Xuyên, Giám đốc Công ty, liên kết qua HTX giúp người dân giảm chi phí sản xuất, nâng cao hiệu quả kinh tế, đồng thời người nuôi được hỗ trợ kỹ thuật, con giống và cam kết thu mua tôm đạt chứng nhận với giá cao hơn sản phẩm thông thường.
Ông Lâm Thái Xuyên, Giám đốc Công ty TNHH Xã hội Tôm chứng nhận Minh Phú, công bố chứng nhận ASC vùng tôm - rừng đầu tiên tại xã Tân Ân, năm 2024.
Ông Huỳnh Thanh Ðảm, Phó Chủ tịch UBND Xã Phan Ngọc Hiển, cho biết: Việc Công ty TNHH Xã hội Tôm chứng nhận Minh Phú liên kết với địa phương mở ra cơ hội phát triển vùng nguyên liệu tôm rừng, đến nay phát triển lên 6.083 ha, với 1.234 hộ tham gia. Doanh nghiệp hỗ trợ kỹ thuật, một phần con giống và bao tiêu đầu ra cho bà con với giá ổn định.
Từ những hộ nuôi riêng lẻ đến vùng nguyên liệu hàng ngàn héc-ta, vai trò kết nối của HTX ngày càng rõ nét. Ðây là đầu mối hỗ trợ người dân tiếp cận quy trình sản xuất, phối hợp với doanh nghiệp và tổ chức đầu ra sản phẩm.
Về quy mô hoạt động và hiệu quả liên kết tại địa phương, ông Dương Vũ Phong, Trưởng ban Dự án Ngọc Hiển của Công ty TNHH Xã hội Tôm chứng nhận Minh Phú, đồng thời là Giám đốc HTX Nông nghiệp dịch vụ tôm chứng nhận, thông tin: HTX hiện có 415 thành viên, trong đó có 51 thành viên góp vốn chính thức, còn lại là thành viên liên kết, tất cả các hộ đều tham gia dự án tôm chứng nhận Minh Phú. Tổng diện tích thực hiện chứng nhận là 1.953 ha, tại các ấp: Nhưng Miên, Biện Nhạn, Tắc Biển, Xẻo Lá, Kinh Ranh, Ðồng Khởi, Xưởng Tiện (Xã Phan Ngọc Hiển). Khi doanh nghiệp đồng hành với HTX, người nuôi tôm có thêm điều kiện tiếp cận kiến thức, tổ chức sản xuất theo quy trình và doanh nghiệp thu mua lại tôm thương phẩm với giá cả cùng đầu ra ổn định, từ đó an tâm sản xuất.
Nhân viên Công ty TNHH Xã hội Tôm chứng nhận Minh Phú hỗ trợ kỹ thuật nuôi tôm cho người dân ấp Đồng Khởi (Xã Phan Ngọc Hiển).
Niềm tự hào của Cà Mau không chỉ nằm ở diện tích nuôi tôm lớn nhất cả nước hay quy mô vùng tôm - rừng đạt chứng nhận quốc tế, mà còn ở khát vọng biến lợi thế thành giá trị bền vững. Ðể hiện thực hoá khát vọng này, Cà Mau cần tiếp tục hoàn thiện chuỗi giá trị, nâng cao chất lượng sản phẩm và gắn phát triển kinh tế với bảo vệ hệ sinh thái. Ðề cập định hướng phát triển ngành hàng chủ lực của tỉnh, ông Lê Văn Sử, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, nhấn mạnh: Phát triển ngành tôm gắn với bảo vệ rừng, nâng cao hiệu quả sản xuất và cải thiện sinh kế cho người dân đòi hỏi phải khai thác tối đa lợi thế tự nhiên. Trong đó, cần tăng cường sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan quản lý, HTX, doanh nghiệp, người nuôi tôm, gắn kết vùng nguyên liệu đạt chuẩn với khâu thu mua, chế biến và mở rộng thị trường tiêu thụ.
Trần Loan Phương
BÀI 3: ÐỂ CON TÔM CÀ MAU TRỞ THÀNH "GIÁ TRỊ VÀNG"
Xem thêm bình luận