Thứ ba, 25-8-26 06:07:54
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

ថ្នាក់រៀនអក្សរ Khmer រដូវវិស្សមកាលអភិរក្សអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌

Báo Cà Mau រៀងរាល់រដូវវិស្សមកាលម្តងៗ នៅពេលដែលសូរតសម្លេងសត្វរៃយំរំពងពេញភូមិស្រុក ក៏ជាពេលដែលវត្ត Khmer ទាំងឡាយបន្លើឡើងនូវសម្លេងស្គរ និងតន្ត្រីពិណពាទ្យប្រពៃណីផងដែរ។ មិនត្រឹមតែជាកន្លែងសម្រាប់សកម្មភាពខាងជំនឿសាសនាប៉ុណ្ណោះទេ វត្តទាំងឡាយបានក្លាយជាបរិស្ថានអប់រំវប្បធម៌ដ៏ពិសេសទៀតផង ជាទីតាំងដែលសិប្បករ និងព្រះសង្ឃ និងអ្នកដែលយល់ច្បាស់ពីវប្បធម៌ និងជួយបង្រៀនដល់យុវវ័យជំនាន់ក្រោយអំពីអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌ខ្មែរក្នុហយុគ្គសម័យទំនើបផងដែរ។

ប្អូនៗនាំគ្នាចូលវត្តខ្វែងបបែលកណ្តា (Cái Giá Giữa) ដើម្បីរៀនភ្លេងពិណពាទ្យក្នុងឱកាសវិស្សមកាល។

នៅវត្តខ្វែងបបែលកណ្តាល (Cái Giá Giữa) ឃុំ Hưng Hội ថ្នាក់រៀនវង់ភ្លេងពិណពាទ្យ និងរបាំប្រពៃណីបានក្លាយជាកន្លែងណាត់ជាប្រចាំសម្រាប់ប្អូនៗកុមារនារដូវវិស្សមកាលរៀងរាល់ឆ្នាំ។ ចំពោះប្អូនៗជាច្រើន នេះទីនេះមិនត្រឹមជាន្លែងសម្រាប់រៀនខាងទម្រង់សិល្បៈប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាដំណើរត្រឡប់ទៅរកប្រភពដើមសម្រាប់ផ្នែកខាងវិស័យសិល្បផងដែរ។

អស់រយៈពេល ២ រដូវវិស្សមកាលដែលបានរៀនភ្លេងពិណពាទ្យ ប្អូន Huynh Thanh Danh (រៀនថ្នាក់ទី ៨ នៃអនុវិទ្យាល័យ Hưng Hội ជាសមាជិកនៃក្រុមវង់ភ្លេងពិណពាទ្យរបស់វត្ត ខ្វែងបបែលកណ្តាល ប្អូនបានហ្វឹកហាត់ខាងឧបករណ៍ឈឹង។ ផ្តើមពីការស្រឡាញ់ចូលចិត្តខាងប្រភេទតន្រ្តីបុរាណ Khmer ដែលតែងមានវត្តមានក្នុងពិធីបុណ្យទានប្រពៃណីផងនោះ ប្អូនសង្ឃឹមថានឹងបានក្លាយជាសមាជិកក្រុមភ្លេងពិណពាទ្យមួយរូបដើម្បីចូលរួមបម្រើយាយតាក្នុងឱកាសបុណ្យទានប្រពៃណី ព្រមទាំងរក្សាលក្ខណៈវប្បធម៌របស់ជនជាតិផងខ្លួន។

ជាអ្នករួម​ចំណង់​ចំណូល​ចិត្ត​ដូច​គ្នា ប្អូន Thạch Minh Tuấn ​ក៏​ជា​សមាជិក​ក្រុម​តន្ត្រីពិណពាទ្យ​ផង​ដែរ ប្អូនតែងតែ​ចូលរួម​រៀនវាយ​ស្គរ ដោយ​សង្ឃឹម​ថា​ថ្ងៃ​ណា​មួយ​នឹង​បាន​សម្ដែង​ជាមួយ​សិប្បករ​នៅ​ក្នុង​ព្រឹត្តិការណ៍ដ៏សំខាន់ៗដែលទាក់ទងដល់ប្រពៃណី។

នៅ​ពីក្រោយ​ភាព​រីករាយ​ និងចំណាប់អារម្មណ៍របស់ប្អូនៗគឺ​ការ​លះបង់​របស់​អ្នក​ដែល​រក្សា​អណ្តាតភ្លើង​ឱ្យ​ដោយ​ស្ងៀមស្ងាត់។ អស់​រយៈពេល​ជាង ១០ ឆ្នាំ​មក​ហើយ លោក Thạch Long ប្រធាន​ក្រុម​តន្ត្រី​ពិណពាទ្យរបស់វត្ត ខ្វែងបបែលកណ្តាល (Cái Giá Giữa) តែងអស់ពីចិត្តជួយ​បង្រៀន​ប្អូនៗគ្រប់ទាំងឧបករណ៍បុរាណ Khmer។ រៀងរាល់រដូវវិស្សមកាលម្តងៗ ទន្ទឹមជាមួយសមាជិកប្រហែល ១០ នាក់ ក្រុមក៏បានទទួលយកប្អូនៗចាច្រើនឱ្យចូលរៀនផងដែ។ សម្រាប់​លោក រឿង​ដែលសំខាន់​បំផុត​គឺ​ត្រូវ​ធានា​ថា​តន្ត្រីពិណពាទ្យ​នៅ​តែ​បន្ត​បន្លឺ​ឡើង ហើយ​មិន​រសាយ​បាត់​ទៅ​តាម​ពេលវេលា​នោះឡើយ។

អ្នកគ្រូ Thạch Thị Ngọc Phượng ប្រធានក្រុមសិល្បៈរស្មីសុរិយារាំ ខ្វែងបបែលកណ្តាល Cái Giá Giữa (ស្តាំ) ណែនាំអំពីការវិការរាំរបាំជូនប្អូនៗសមាជិកក្រុម។

មិន​ត្រឹម​តែខាង​តន្ត្រី​ពិណពាទ្យ​ប៉ុណ្ណោះ​ទេ បណ្តា​របាំ Khmer ​ទាំងឡាយក៏​ត្រូវ​បាន​យុវជន​ទទួល​យក​ដោយ​មោទនភាព​ផង​ដែរ។ អស់រយៈពេល ៧ ឆ្នាំមកហើយដែលខ្លួនបានផ្សារភ្ជាប់ជាមួយក្រុមសិល្បៈរស្មីសុរិយារាមវត្ត ខ្វែងបបែលកណ្តាល​ (Cái Giá Giữa) គឺប្អូន Hồng Thị Băng Sa មួយថ្ងៃកាន់តែមានចមណាប់អារម្មណ៍ជាមួយរាល់ការវិការហាត់របាំ និងក្តីស្រមៃសម្រាប់នាំយកសិល្បៈ Khmer ឱ្យកាន់តែខិតជិតភ្ញៀវជិតឆ្ងាយថែមទៀត ដើម្បី​ឱ្យអ្នករាល់គ្នាបានយល់ និងកាន់តែស្រឡាញ់ចូលចិត្តខាងតម្លៃវប្បធម៌ Khmer។

ក្តីស្រមៃនេះត្រូវបានបណ្តុះដោយការលះបង់របស់អ្នកគ្រូ Thạch Thị Ngọc Phượng ដែលជាប្រធានក្រុមសិល្បៈរស្មីសុរិយារាម។ អស់រយៈពេល ១៣ ឆ្នាំដែលបានផ្សារភ្ជាប់ជាមួយក្រុុម អ្នកគ្រូមិនត្រឹមតែងបង្រៀនប្អូនៗអំពីកាយវិការផ្នែកខាងរបាំបុរាណបោះុណ្ណោះទេ ថែមទាំងបង្រៀនពីចង្វាក់រាំវង់ប្រជាប្រិយទៀតផង។ ប្រការដែលធ្វើឱ្យអ្នកគ្រូសប្បាយចិត្តបំផុតនោះគឺថា ផ្តើមពីការរៀនសូត្រសាមញ្ញ ប្អូនៗជាច្រើនពិតជាមានចិត្តស្រឡាញ់ និងម្ចាស់ការផ្សព្វផ្សាយសិល្បៈ Khmer យ៉ាងសកម្ម ដោយសង្ឃឹមថានឹងនាំយករបាំប្រពៃណីទៅកាន់ឆាកធំៗជាច្រើនទៀតផងដែរ។

ខណៈពេលដែលសូរសព្ទតន្រ្តីពិណពាទ្យនៅតែបន្លឺឡើងក្រោមដំបូលវត្ត ហើយដរាបណារបាំប្រពៃណីត្រូវបានប្អូនៗយុវ័យទទួលយក និងបន្តអភិរក្ស វាក៏ជាសក្ខីភាពនៃតួនាទីដ៍ពិសេសសម្រាប់វត្តអារាម Khmner ក្នុងការអភិរក្ស និងលើកកម្ពស់អត្តសញ្ញាណវប្បធម៌ជាតិផងដែរ។ រដូវវិស្សមកាលម្តងៗដែលកន្លងផុតទៅមិនត្រឹមតែបន្សល់ទុកនូវការចងចាំពីវ័យកុមារភាពប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងរួមចំណែកដល់មនុស្សជំនាន់ក្រោយដែលដឹងពីរបៀបស្រឡាញ់ ថែរក្សា និងមានមោទនភាពចំពោះបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌របស់ដូនតាផងដែរ៕

Kim Trúc - Anh Tuấn

ធានាលក្ខណៈរៀនសូត្របានល្អប្រសើរនៅពេលរៀបចំសាលារៀនឡើងវិញ

វិស័យសិក្សាអប់រំ និងបណ្តុះបណ្តាលខេត្ត Cà Mau កំពុងអនុវត្តការរៀបចំប្រព័ន្ធសាលារៀនឡើងវិញដើម្បីឱ្យសមស្របទៅនឹងទំហំប្រជាជន តំបន់ភូមិសាស្ត្រ និងតម្រូវការអភិវឌ្ឍន៍អប់រំ។ គោលដៅគឺដើម្បីធានាសកម្មភាពបង្រៀន និងរៀនមានស្ថេរភាព និងប្រសិទ្ធភាពបន្ទាប់ពីការរៀបចំឡើងវិញ។ ជាពិសេសធានាលក្ខណៈសិក្សាអំណោយផលសម្រាប់សិស្សនៅក្នុងតំបន់ដែលមានជនរួមជាតិភាគតិចរស់នៅច្រើន។

បណ្តុះចំណេះដឹងផ្តើមពីគ្រួសារសង្វាតរៀនសូត្រ

កាលនៅមានជីវិតលោកប្រធាន Hồ Chí Minh តែងតែប្រាថ្នាថា "ប្រជាជនយើងគ្រប់គ្នាអ្នកណាក៏បានសិក្សារៀនសូត្រ"។ ជ្រាប់ច្បាស់ពីឧត្តមគតិនេះ ប្រពៃណីជំរុញការសិក្សារៀនសូត្រ បង្កើនចំណេះដឹង និងកសាងសង្គមសិក្សារៀនសូត្រនៅ Cà Mau បានរីករាលដាលកាន់តែខ្លាំងឡើង ដោយលើកកម្ពស់កម្រិតបញ្ញារបស់ប្រជាជន និងអភិវឌ្ឍប្រភពធនធានមនុស្ស។ នៅក្នុងដំណើរការនេះ គ្រួសារគ្រូបង្រៀនដ៏ឆ្នើម Nguyễn Công Luận នៅភូមិ Long Hậu ឃុំ Phước Long គឺជាគំរូដ៏ល្អឥតខ្ចោះមួយនៃស្មារតីលះបង់ចំពោះការសិក្សារៀនសូត្រ ជំនះការលំបាក និងការរៀនសូត្រពេញមួយជីវិត។

អត្ថន័យនៃ "ថ្ងៃឈប់សម្រាកពណ៌ផ្កាឈូក" នៅឃុំ Hưng Hội

ឃុំ Hưng Hội មានប្រជាជនជាង ៣០% ដែលជាជនរួមជាតិ Khmer គឺជាឃុំមួយក្នុងចំណោមឃុំដែលជួបលំបាកបំផុតរបស់ខេត្ត។ យល់ច្បាស់អំពីស្ថានភាពរបស់ប្រជាជន ជាមួយនិងទិសស្លោក "ប្រើប្រាស់ជំនាញដើម្បីបម្រើសហគមន៍" សម្ព័ន្ធយុវជននៃគណៈកម្មាធិការប្រជាជនខេត្ត Cà Mau បានរៀបចំយុទ្ធនាការ "ថ្ងៃឈប់សម្រាកពណ៌ផ្កាឈូក" ក្រោមប្រធានបទ "សេចក្តីស្រឡាញ់មាតុភូមិ - បន្តឆ្ពោះទៅកាន់អនាគត"។

ជំនួយការអប់រំតាមរយៈកម្លាំងសហគមន៍

នៅឃុំ Phong Hiệp សកម្មភាពយកចិត្តទុកដាក់ខាងបុព្វហេតុនៃការអប់រំមិនត្រឹមតែស្ថិតក្នុងវិសាលភាពរបស់សាលារៀនតែម្យ៉ាងប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងបានក្លាយជាការទទួលខុសត្រូវរួមគ្នានៃប្រព័ន្ធនយោបាយ និងសហគមន៍ទាំងមូលទៀតផង។ ដោយមានការឧបត្ថម្ភពីគ្រប់បណ្តាគណៈផ្នែក រដ្ឋអំណាចភូមិភាគ វិស័យអប់រំ សមាគមជំរុញការសិក្សា ក៏ដូចជាសង្គមគ្រួសារ និងសប្បុរសជនជាដើម សិស្សដែលមានជីវភាពជួបលំបាកជាច្រើនត្រូវបានផ្តល់ការលើកទឹកចិត្តបន្ថែម ដើម្បីបន្តចិញ្ចឹមនូវក្តីស្រមៃរបស់ខ្លួនក្នុងការរៀនសូត្រផងដែរ។

«ចំណតបៃតង» ចូលរួមការពារបរិស្ថាន

កម្មវិធី «គម្រោងចំណតបៃតង - ប្តូរសំរាមយកអំណោយ ជំនួយការសិក្សា» ឆ្នាំ ២០២៦ ដែលរៀបចំដោយសម្ព័ន្ធយុវជនឃុំ Vĩnh Lợi ក៏បានពង្រីកតួនាទីជាអ្នកស្ម័គចិត្តនៃយុវជនក្នុងការការពារបរិស្ថាន ជាមួយគ្នានោះដែរក៏ប្រមូលផ្តុំប្រភពនៃការឧបត្ថម្ភសិស្សសាលាដែលមានជីវផាពជួបលំបាកមុនពេលចាប់ផ្តើមឈានចូលឆ្នាំសិក្សាថ្មី។

នាំយកអក្សរទៅកាន់ភូមិស្រុក

រដូវវិស្សមកាល នៅពេលដែលផ្កាត្រសេកបញ្ចេញពណ៌ក្រហមឆ្អៅ ក៏ជាពេលដែលសម្លេងដ៏ស៊ាំពីវត្តអារាម Khmer បានបន្លឺឡើង។ នោះគឺសម្លេងអានមេរៀនរបស់កុមារាកុមារី ឆ្លុះបញ្ចាំងពីសម្រស់វប្បធម៌ប្រពៃណីដែលជនរួមជាតិ Khmer បានថែរក្សាមកអស់ច្រើនជំនាន់។ ប៉ុន្តែនៅភូមិ Phước Thọ Tiền ឃុំ Vĩnh Phước រឿងរ៉ាវនៃតួអក្សរធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់ផ្លូវឆ្ងាយជាង ១០ គីឡូម៉ែត្រ ដើម្បីទៅដល់ប្អូនកុមារបានក្លាយជាការបំផុសគំនិត និងជាកម្លាំងចលករសម្រាប់ដំណើរថែរក្សាសម្រស់វប្បធម៌របស់ជនរួមជាតិទៀតផង។

គំនិតគោលនយោបាយនៃស្ថិតិថ្មី

ចាប់ពីថ្ងៃទី ១ កក្កដា ឆ្នាំ ២០២៦ ច្បាប់ស្ថិតិឆ្នាំ ២០០២៥ នឹងមានអនុមភាពជាផ្លូវការ ដោយជំនួសច្បាប់ស្ថិតិឆ្នាំ ២០០៣ បន្ទាប់ពីការអនុវត្តអស់េយៈកាលជាង ២០ ឆ្នាំ។ នេះត្រូវបានចាត់ទុកជាការផ្លាស់ប្តូរដ៏សំខាន់មួយសម្រាប់គោលនយោបាយនៃស្ថិតិរបស់ប្រទេសយើងទាំងខណៈពេលដែលផ្លាស់ប្តូរពីផ្នត់គំនិត "ផែនការគ្រួសារ" ទៅជា "ស្ថិតិ និងការអភិវឌ្ឍ" ដោយយកស្ថិតិធ្វើជាមណ្ឌល ដោយគោលបំណងលើកកម្ពស់គុណភាពស្ថិតិ សម្របខ្លួនទៅនឹងភាពចាស់ជរានៃប្រជាជន និងបង្កើតកម្លាំងពលកម្មប្រកបដោយចីរភាពសម្រាប់ពេលអនាគត។

ថែទាំសុខភាពបឋមបានល្អជូនប្រជាជន

រាល់ពេលចាក់វ៉ាក់សាំងម្តងៗ បងស្រី Sơn Thị Ra Ty នៅអនុសង្កាត់ Biển Đông B តែងនាំកូនរបស់ខ្លួនទៅកាន់ដំណាក់សុខាភិបាលសង្កាត់ Hiệp Thành តាមកាលវិភាគ។ សម្រាប់បងស្រី ការពិនិត្យតាមដានសុខភាពរបស់កូនៗនៅក្នុងស្រុកគឺមានភាពងាយស្រួលខ្លាំងណាស់ និងធានាបាននូវទំនុកចិត្ត ព្រោះអីមានវេជ្ជបណ្ឌិត និងគិលានុបដ្ឋាយិកាដែលតែងអស់ពីចិត្តជួយណែនាំ និងតាមដានបន្ទាប់ពីចាក់វ៉ាក់សាំងរួច។ នេះក៏ជាអារម្មណ៍ដ៏ល្អទូទៅសម្រាប់មនុស្សជាច្រើនផងដែរ ដោយសារការថែទាំសុខភាពនៅថ្នាក់មូលដ្ឋានកំពុងឆ្លើយតបល្អតាមតម្រូវការនៃការថែទាំសុខភាពបឋមកាន់តែខ្លាំងឡើង។

៣៤ ឆ្នាំនៃថ្នាក់រៀនរដូវវិស្សមកាលដោយមិនគិតប្រាក់

នៅពេលដែលរដូវវិស្សមកាលមកដល់ សូរសម្លេងសត្វរៃស្រែកអឹងកងពេញភូមិស្រុក ក៏ជាពេលដែលវត្តបុប្ផារាម ខ្វែងបបែលចាស់ (Cái Giá Chót) ឃុំ Hưng Hội បន្លើឡើងនូវសូរសម្លេងអានតួអក្សរ Khmer ផងដែរ។ អស់រយៈពេល ៣៤ ឆ្នាំមកហើយ ថ្នាក់រៀនឥតគិតថ្លៃនេះគឺជាទីតាំងមួយដើម្បីថែរក្សាភាសា និងអក្សរសាស្ត្រ Khmer ដើម្បីបំពេញនូវក្តីស្រឡាញ់ចំពោះឫសសម្រាប់បញ្ញវន្តគ្រប់ជំនាន់។

ថ្នាក់រៀនអក្សរ Khmer រដូវវិស្សមកាលអភិរក្សអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌

រៀងរាល់រដូវវិស្សមកាលម្តងៗ នៅពេលដែលសូរតសម្លេងសត្វរៃយំរំពងពេញភូមិស្រុក ក៏ជាពេលដែលវត្ត Khmer ទាំងឡាយបន្លើឡើងនូវសម្លេងស្គរ និងតន្ត្រីពិណពាទ្យប្រពៃណីផងដែរ។ មិនត្រឹមតែជាកន្លែងសម្រាប់សកម្មភាពខាងជំនឿសាសនាប៉ុណ្ណោះទេ វត្តទាំងឡាយបានក្លាយជាបរិស្ថានអប់រំវប្បធម៌ដ៏ពិសេសទៀតផង ជាទីតាំងដែលសិប្បករ និងព្រះសង្ឃ និងអ្នកដែលយល់ច្បាស់ពីវប្បធម៌ និងជួយបង្រៀនដល់យុវវ័យជំនាន់ក្រោយអំពីអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌ខ្មែរក្នុហយុគ្គសម័យទំនើបផងដែរ។