Giáo dục đạo đức, lối sống cho giới trẻ trong gia đình hiện nay

“Gia đình là xã hội thu nhỏ”, “Gia đình là tế bào của xã hội”, nói như thế để thấy được vai trò của gia đình trong xã hội ngày nay, đặc biệt là trong vấn đề giáo dục đạo đức, lối sống cho con cái.

Hội thi kiến thức về bình đẳng giới, Luật Hôn nhân gia đình góp phần nâng cao vị thế phụ nữ, nhận thức của xã hội về xây dựng gia đình. Ảnh: H.T

Thực tế, truyền thống đạo đức của gia đình có ảnh hưởng sâu sắc và trực tiếp đến con em mình. Ngay từ khi lọt lòng, trẻ đã được chăm sóc, nuôi dạy cùng với những người thân yêu trong gia đình, mối quan hệ với ông bà, cha mẹ, anh chị em ảnh hưởng trực tiếp đến tình cảm của trẻ. Đặc biệt với tuổi vị thành niên, các em dần hình thành thái độ nhận xét, đánh giá về sự quan tâm của các thành viên trong gia đình, và chính điều này sẽ xây dựng nên tình cảm của các em với những người thân trong gia đình.

Ngày nay, trên các mặt báo thường xuyên nhắc đến đề tài “bạo lực học đường”, “bạo lực ở tuổi vị thành niên”. Những sự việc phản ánh tình trạng đáng báo động và có tính nghiêm trọng về đạo đức, lối sống, hành vi thiếu chuẩn mực của học sinh, đặc biệt là học sinh THCS - độ tuổi có những thay đổi và diễn biến tâm lý phức tạp. Sau những câu chuyện đau lòng và đáng buồn như vậy, đã có rất nhiều câu hỏi được đặt ra như: Ai sẽ là người chịu trách nhiệm chính trong các vụ việc này? Vai trò và trách nhiệm giáo dục của gia đình, nhà trường và rộng lớn hơn là của xã hội ở đâu? Tại sao các em lại hành xử như vậy? Tại sao bạn bè các em lại có thái độ thờ ơ, thậm chí cổ vũ, quay video để tung lên mạng?... Rất cần có những câu trả lời thỏa đáng cho vấn đề nóng này!

Cũng có lúc các bậc phụ huynh đặc biệt quan tâm hơn, có trách nhiệm hơn trong việc giáo dục đạo đức, lối sống cho con em mình, nhưng đó chỉ là những lúc rộ lên những video về trường hợp bị bạo lực, còn sau đó thì… đâu lại vào đấy! Và cuối cùng, người chịu đau khổ, thiệt thòi vẫn là các em - những nạn nhân của bạo lực học đường.

Người ta nói phải “coi trọng” vấn đề giáo dục đạo đức cho học sinh, nhưng cũng chỉ dừng lại ở “coi” chứ chưa có “trọng”. Trong khi giáo dục ở nhà trường còn nặng về “dạy chữ”, nhẹ về dạy “dạy người”, thì ai sẽ có vai trò chính và sự ảnh hưởng trực tiếp đến đạo đức cho giới trẻ hiện nay? Câu trả lời là: gia đình! Giáo dục đạo đức cho giới trẻ đang là một trong những vấn đề mang tính cấp bách hiện nay. Nhà trường và xã hội không thể làm hết, làm thay trách nhiệm, bổn phận của những bậc sinh thành trong việc giáo dục đạo đức cho con cái. Do đó, gia đình mà đặc biệt là cha mẹ phải nhận thấy vai trò và trách nhiệm của mình trong vấn đề này. Tuy nhiên, trên thực tế, ngoài một bộ phận những bậc cha mẹ biết cách giáo dục và uốn nắn con cái trở thành những con ngoan trò giỏi, thì còn không ít phụ huynh có những quan điểm và cách giáo dục chưa đúng đắn, chưa phù hợp. Qua các phương tiện truyền thông, chúng ta có thể dễ dàng thấy, với việc coi nhẹ vấn đề giáo dục đạo đức, lối sống cho con cái, nuông chìu con một cách hết mực, không la mắng con dù biết là sai trái, sẵn sàng bao che những lỗi lầm của con… là nguyên nhân chủ yếu dẫn tới việc sa sút đạo đức của học sinh ngày nay.

Có thể thấy trong xã hội ngày nay, vấn đề giáo dục đạo đức, lối sống cho giới trẻ chưa được quan tâm đúng mức. Trong khi nhà trường và xã hội đang loay hoay tìm lời giải cho vấn đề giáo dục đạo đức cho học sinh, thì trách nhiệm của gia đình lại càng trở nên hết sức quan trọng. Gia đình cần nhận thấy trách nhiệm và bổn phận của mình trong việc xây dựng một nền tảng đạo đức cho con cái là hết sức cần thiết!

Bá Đạt