Thứ năm, 27-8-26 06:54:00
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

ភ្លឺចិញ្ចាចនៃប្រពៃណីស្នេហាជាតិ

Báo Cà Mau ជាប់ដងផ្លូវជាតិលេខ ៦៣ នៃភូមិលេខ៧ ឃុំ Tân Lộc មានតំបន់បេតិកភណ្ឌដ៏ពិសេសមួយ នោះគឺវត្តសិរីមានជ័យវង្សស្រង់ ក្របីឃ្លៀច (chùa Cao Dân) ជាទីតាំងតម្កល់អធិដ្ឋាតុរបស់ព្រះសង្ឃមួយអង្គដែលបានពលីជីវិតនាសម័យសង្គ្រាមប្រឆាំងចក្រពតអាមេរិក (Mỹ) រំដោះប្រទេស ហើយត្រូវបានប្រជាជននិយមហៅថា “ចេតិយគោរពបូជាវិរៈបុព្វជិតអតីតព្រះឧបជ្ឈាយ៍ Hữu Nhem”។

រដ្ឋអំណាចភូមិភាគរួមជាមួយព្រះសង្ឃ និងពុទ្ធបរិស័ទអុជធូបរំលឹកគុណអតីតព្រះឧបជ្ឈាយ៍ Hữu Nhem នៃទិវាយុទ្ធជនពិការ-ពលី ​និងថ្ងៃបុណ្យខួបរបស់ព្រះឧបជ្ឈាយ៍។

វត្តនេះដែរក៏មានការផ្សារភ្ជាប់នៃសកម្មភាពធ្វើបដិវត្តន៍របស់ព្រះសង្ឃ គ្រូអាចារ្យ Khmer ជាច្រើនរូបផងដែរ។ អ្នកទាំងអស់នេះធ្លាប់បានផ្សព្វផ្សាយអំពី គោលមាគ៌ានៃបដិវត្តន៍ រួមចំណែកក្នុងការថ្កោលទោសរបបអាណានិគម និងខ្ញុំបម្រើរបស់អាណានិគមបារាំង (Pháp) និងចក្រពតអាមេរិក (Mỹ) បំផុសចលនាតស៊ូប្រឆាំងបដិវត្តន៍ដណ្តើមឯករាជ្យសេរីភាព។ ក៏នៅវត្តនេះដែរ មានព្រះសង្ឃ និងគ្រូអាចារ្យជាច្រើនអង្គនិងរូប ដឹងក្តីដោយសារប្រពៃណីតស៊ូធ្វើបដិវត្តន៍របស់ជនជាតិ ហើយក្នុងនោះក៏មានអ្នកជាច្រើនបានក្លាយជាកម្មាភិបាលលំដាប់ថ្នាក់ខ្ពស់ក្នុងជួរបក្សទៀតផង។

អតីតព្រះឧបជ្ឈាយ៍ Hữu Nhem គឺជាយុទ្ធជនបដិវត្តន៍ដ៏ឆ្នើមមួយអង្គចេញពីវត្តនេះដែរ។ ព្រះអង្គប្រសូត្រក្នុងឆ្នាំ១៩២៩ (មានស្រុកកំណើតនៅភូមិ Mũi Đước ឃុំ Khánh Lâm ស្រុក U Minh ​ក្នុងត្រកូលគ្រួសារដែលសម្បូរដោយប្រពៃណីបដិវត្តន៍។ ឆ្នាំ១៩៤៣ ព្រះអង្គបានចូលសាងផ្នួសនៅវត្តវង្សស្រង់ ក្របីឃ្លៀច  (Cao Dân) ហើយត្រូវបានលោក Lý Tích បង្ហាត់បង្រៀន ព្រមទាំងចាត់ចូលជាសមាជិកបក្សកុម្មុយនិស្ត Việt Nam កាលពីឆ្នាំ១៩៥២។

ថ្ងៃបុណ្យខួបលើកទី៥៨ ក៏មានក្រុមសិល្បៈ Khmer ខេត្តចូលរួមសម្តែងឈុតរបាំក្រោមចំណងជើង “ថ្វាយផ្ការំលឹកគុណអតីតព្រះឧបជ្ឈាយ៍ Hữu Nhem”។

ឆ្នាំ១៩៦១ ព្រះអង្គត្រូវពួកខ្មាំងចាប់ខ្លួន ធ្វើទារុណកម្មសួរចម្លើយយ៉ាងព្រៃផ្សៃ តែដោយឆន្ទៈយ៉ាងមុះមុតជាអ្នកធ្វើបដិវត្តន៍ ព្រះអង្គមិនព្រមចុះចាញ់តាមខ្មាំងជាដាច់ខាត។ មិនអាចសួរយកចម្លើយអ្វីបាន ទីបំផុតពួកវាក៏ដោះលែងព្រះអង្គ។ បន្ទាប់វចេញពីគុក ព្រអង្គបានសហការជាមួយលោក Huỳnh Cương បន្តកសាងប្រពៃណីបដិវត្តន៍ កសាងរណ្តៅសម្ងាត់សម្រាប់ទទួលសំពៅគ្មានលេខលាកបង្គាប់អាវុធនៅ Kinh ២០ Biển Nhị (U Minh)។

ឆ្នាំ១៩៦២ ព្រះអង្គទទួលមុខតំណែងជាអនុប្រធានរណសិរ្សជនជាតិរំដោះតំបន់តីណាមបូ។ ឆ្នាំ១៩៦៣ ព្រះអង្គរួមជាមួយមហាជនបន្តកសាងរណ្តៅសម្ងាត់ចំនួន៤៥០រណ្តៅទៀតដើម្បីលាក់កម្មាភិបាលនិងព្រះសង្ឃដែលនិមន្តមកពីនានាខេត្តដើម្បីចូលរួមមហាសន្និបាតរណសិរ្សជនជាតិរំដោះភាគខាងត្បូង Việt Nam នៅ Lung Lá - Nhà Thể។

លោក Hữu Minh Bận សមាជិកនៃគណៈកម្មការវត្តវង្សស្រង់ ក្របីឃ្លៀច (Cao Dân) ក៏ជាអ្នកដែលធ្លាបបានសរសេរពីប្រវត្តិនៃការធ្វើបដិវត្តន៍របស់ព្រះឧបជ្ឈាយ៍ បានរៀបរាប់ថា៖ ជាមួយតួនាទីជាអនុប្រធានរណសិរ្សជនជាតិរំដោះភាគខាងត្បូង Việt Nam ព្រះអង្គទទួលមុខងារយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងររបស់ប្រពៃណីបដិវត្តន៍ ជាពិសេសចំពោះការចលនាមាមីងប្រជាពុទ្ធបរិស័ទខ្មែរសកម្មចូលរួមជាមួយកងទ័ពនិងប្រជាជនទូទាំងប្រទេស ផ្តើមចលនាតស៊ូប្រឆាំងបដិវត្តន៍។ ព្រះអង្គធ្វើសកម្មភាពមិននឿយហត់ដើម្បីកសាងរណ្តៅសម្ងាត់ដ៏ពិសេសរបស់បដិវត្តន៍។

មានលើកមួយចេញទៅបំពេញការងារ ​កាលពីថ្ងៃទី១០ ខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៦៦ អតីតព្រះឧបជ្ឈាយ៍ Hữu Nhem ក៏បានពលីជីវិតក្រោមព្យុះគ្រាប់រំសេវរបស់ពួកខ្មាំងនៅវត្ត Tam Hiệp (ឃុំ Trần Hợi ស្រុក Trần Văn Thời)​ ជាកន្លែងដែលព្រះអង្គរួមជាមួយព្រះសង្ឃ ព្រមទាំងប្រជាពុទ្ធបរិស័ទខ្មែរជាច្រើនទៀតកំពុងចលនាកសាងមូលដ្ឋានបដិវត្តន៍។

វត្តវង្សស្រង់ ក្របីឃ្លៀច (Cao Dân) ជាទីតាំងដែលផ្សារភ្ជាប់រវាងឆាកជីវិតបួសរៀន និងធ្វើបដិវត្តរបស់ព្រះអង្គ។ ក្រោយពីប្រទេសជាតិទទួលបានឯករាជ្យ ដើម្បីកត់សម្គាល់ និងរំលឹកនឹកគុណបំណាច់របស់អតីតព្រះឧបជ្ឈាយ៍ Hữu Nhem ដែលបានពលីជីវិតដើម្បីបុព្វហេតុរំដោះជនជាតិ។ ក្នុងសម័យសង្គ្រាមប្រឆាំងអាមេរិក (Mỹ) រំដោះប្រទេស គណៈកម្មាធិការបក្ស គណៈកម្មាធិការប្រជាជនខេត្ត Cà Mau បានផ្តើមកសាងចេតិយមួយទុកសម្រាប់តម្កល់អធិដ្ឋាតុ និងរំលឹកគុណដួងវិញ្ញាណក្ខន្ធរបស់អតិតព្រះឧបជ្ឈាយ៍ Hữu Nhem កាលពីឆ្នាំ២០០២។

លោក Hữu Minh Bận សព្វថ្ងៃជាគ្រូបង្រៀនអក្សរ Khmer នៅវត្តវង្សស្រង់ក្របីឃ្លៀច (Cao Dân) រៀបរាប់អំពីប្រវត្តិធ្វើបដិវត្តន៍របស់អតីតព្រះឧបជ្ឈាយ៍ Hữu Nhem ជូនប្អូនៗសិស្សានុសិស្ស។

រយៈពេលជិត៦០ឆ្នាំកន្លងមក រដ្ឋអំណាចភូមិភាគ រួមទាំងព្រះសង្ឃនិងប្រជាពុទ្ធបរិស័ទខ្មែរតែងប្រារព្ធពិធីរំលឹកនឹកគុណអតីតព្រះឧបជ្ឈាយ៍ជារៀងរាល់ឆ្នាំ។ នាឱកាសទីវាយុទ្ធជនពិការ - ពលី (២២ឧសភា) ជាថ្ងៃបុណ្យខួបរបស់ព្រះឧបជ្ឈាយ៍ ទីនេះមិនត្រឹមជាអាយដ្ឋានក្រហម ទីកន្លែងចាត់តាំងរាល់សកម្មភាពសាសនាប៉ុណោ្ណះទេ ថែមទាំងជាសំណង់សម្រាប់អប់រំប្រពៃណីបដិវត្តន៍ក្នុងជនរួមជាតិខ្មែរ ដើម្បីស្ងើចសរសើរ និងរំលឹកនឹកគុណព្រះសង្ឃដែលមានស្នាដៃជាមួយប្រទេសជាតិ មាតុភូមិ៕

 

Lâm Đươl

ទីលានកំសាន្តក្រោមដំបូលវត្ត

សម្រាប់កុមារ Khmer នៅឃុំ Hồ Thị Kỷ រដូវវិស្សមកាលឆ្នាំនេះអាចនិយាយបានថា ជារដូវកាលមួយដែលគួរឱ្យចងចាំនៅរាល់បណ្តារូបភាពដ៏ស្រស់ស្អាតមួយ - ការចងចាំនៃទីលានកំសាន្តសប្បាយក្រោមដំបូលវត្តអារាម ជាកន្លែងដែលសំណើចលាយឡំជាមួយចំណេះដឹង សេចក្តីស្រឡាញ់ និងការចែករំលែកនៅពេលរសៀលដ៏ស្ងប់ស្ងាត់មួយផងដែរ។

បង្កើនទំនុកចិត្តសម្រាប់ជនរួមជាតិ Khmer

ចាប់ពីវត្តមុនីវង្សា បុប្ផារាម ដែលមានទីតាំងស្ថិតនៅភូមិលេខ ១០ សង្កាត់ An Xuyên ការផ្លាស់ប្តូរនៃជីវភាពរស់នៅរបស់បងប្អូន Khmer គឺជាក់ស្តែងជាប្រចាំថ្ងៃ។ ជុំវិញបរិវេណវត្តនេះ មានគ្រួសារប្រមាណជិត ១០០ គ្រួសារ ដែលភាគច្រើនសុទ្ធសឹងជាអ្នកប្រកបរបររកប្រាក់ចិញ្ចឹមជីវិតតាមរយៈការជួញដូរខ្នាតតូច ធ្វើការស៊ីឈ្នួលដោយកម្លាំងពលកម្ម និងអាជីវកម្មគ្រួសារ។ ប្រសិនបើពីមុនមានគ្រួសារក្រីក្រជាង ១០ គ្រួសារ និងគ្រួសារប្រកៀកបន្ទាត់ក្រប្រហែល ២០ គ្រួសារ សព្វថ្ងៃនេះលែងមានគ្រួសារក្រីក្រ ឬប្រកៀកបន្ទាត់ក្រទៀតនោះទេ ហើយជីវភាពរស់នៅក៏មានភាពប្រសើរជាងមុនផងដែរ។

រដូវចូលព្រះវស្សា

ជាពិធីបុណ្យដ៏សំខាន់មួយក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា Khmer បុណ្យចូលព្រះវស្សា តែងបានប្រព្រឹត្តិឡើងនូវថ្ងៃ ១៥ កើត ខែទុតិយាសាឍជារៀងរាល់ឆ្នាំ នេះជាថ្ងៃកំណត់សម្រាប់ព្រះសង្ឃចូលកាន់ព្រះវស្សាក្នុងរយៈកាល ៣ ខែសម្រាប់សិក្សារៀនសូត្រ។

ទស្សនៈរស់នៅក្នុងក្បាច់រាហ៊ូ

ក្នុងសិល្បៈស្ថាបត្យកម្មវត្តអារាមព្រះពុទ្ធសាសនាទក្ខិណានិកាយ Khmer រាល់វណ្ណកម្មចម្លាក់មិនត្រឹមតែតុបតែងដើម្បីបង្កើតសម្រស់លំអខាងក្រៅប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងបង្កប់នូវតម្លៃវប្បធម៌ទៀតផង។ លេចធ្លោហើយផ្ទុកនូវនិមិត្តសញ្ញានៃឫទ្ធិអំណាចខ្លាំងគឺក្បាច់រាហ៊ូ ដែលលាក់ទុកនូវព្រេងនិទានព្រមទាំងទស្សនៈរស់នៅដ៏ជ្រាលជ្រៅរបស់ជនជាតិ Khmer។

ព្រះម៉ែធរណី ទេពធីតាការពារ

ក្នុងជីវិតជំនឿខាងវិញ្ញាណ ពុទ្ធសាសនិកជន Khmer គោរពយ៉ាងពិសេសខ្លាំងចំពោះព្រះម៉ែធរណី។ នៅតាមវត្តអារាម រូបសំណាកព្រះនាងបានឆ្លាក់នៅទីតាំងដ៏ឧត្តម ជាពិសេសគឺនៅក្នុងផ្ទាំងគំនូរពណ៌នាអំពីព្រះពុទ្ធទ្រង់ផ្ចាញ់មារ បង្កប់នូវទស្សនវិជ្ជាដ៏ជ្រាលជ្រៅអំពីកម្មផល និងការការពារពីព្រះម៉ែធរណី។

បិណ្ឌបាត្រ - ស្ពានមេត្រីឆ្ពោះទៅសុចរិត

តាំងពីបានត្រាស់ដឹងជាសព្វញ្ញូពុទ្ធ ព្រះអង្គបានជ្រើសរើសផ្លូវបិណ្ឌបាត្រជាផ្នែកមួយដែលមិនអាចខ្វះបានក្នុងរបៀបរស់នៅជាបព្វជិត។ អស់រយៈពេល ៤៥ វស្សាក្នុងការផ្សព្វផ្សាយព្រះធម៌ និងសង្គ្រោះសត្វលោក ព្រះអង្គមិនដែលសម្រាកមួយថ្ងៃឡើយ ដោយខិតខំនិមន្តបិណ្ឌបាត្ររហូតដល់ថ្ងៃបរិនិព្វាន។ រូបភាពនៃបាត្រដ៏សាមញ្ញនៅក្នុងព្រះហស្ត បានក្លាយជានិមិត្តរូបដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ ដែលជាភស្តុតាងបញ្ជាក់ពីជីវិតដ៏បរិសុទ្ធ និងស្មារតីបម្រើដោយមិននឿយហត់របស់ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ។

សុំអាយុ បួងសួងក្តីសុខក្សេមក្សាន្ត

ក្នុងជីវភាពខាងស្មារតីដ៏សម្បូរបែបនៃជនរួមជាតិ Khmer នៅវាលរាបទន្លេគឺវឡុង ក្រៅពីពិធីបុណ្យធំៗដូចជា៖ បុណ្យចូលឆ្នាំថ្មី ឬបុណ្យអកអំបុក។ល។ ពិធីសាសនា ក្នុងគ្រួសារក៏មានតួនាទីពិសេសមួយ ក្នុងនោះមាន “ពិធីសុំអាយុ”។

ចំណុចសំខាន់ផ្នែកស្ថាបត្យកម្មវត្តក្របីឃ្លៀច (Cao Dân)

វត្តវង្សស្រង់ ក្របីឃ្លៀច (Cao Dân) មានទីតាំងស្ថិតនៅឃុំ Tân Lộc មិនត្រឹមជាមជ្ឈមណ្ឌលសម្រាប់សកម្មភាពវប្បធម៌ និងសាសនារបស់បងប្អូនប្រជាពុទ្ធបរិស័ទ Khmer ប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាសមិទ្ធផលខាងសិល្បៈដ៏ពិសេសមួយដែលបង្ហាញពីស្ថាបត្យកម្មដ៏ប្លែកភ្នែកនៃព្រះពុទ្ធសាសនាថេរវាទ Khmer ផងដែរ។

រូបគំនូរព្រះពុទ្ធលើជញ្ជាំងព្រះវិហារ Khmer

ក្នុងសិល្បៈសូនរូបសម្រាប់វត្ត Khmer Nam Bộ រូបគំនូរព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធដែលបានគូរនៅតាមជញ្ជាំងនៃព្រះវិហារ គឺជាខ្លឹមសារដ៏លេចធ្លោ និងមានតម្លៃខ្លាំងណាស់។ មិនត្រឹមជាទម្រង់សម្រាប់ឱ្យការតុបតែងលម្អខាងក្នុងព្រះវិហារប៉ុណ្ណោះទេ បណ្តាផ្ទាំងគំនូរទាំងឡាយថែមទាំងជាបានជាដំណើររឿងរ៉ាវដ៏មិនអាចកាត់ថ្លៃបានសម្រាប់អ្នកកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនាគ្រប់រូប ទាំងនេះបានឆ្លុះបញ្ចាំងពីជីវិតខាងវិញ្ញាណ គំនិតមនុស្សធម៌ និងជំនាញសិល្បៈដ៏ពិសេសរបស់ជនរួមជាតិ Khmer។

ភាពឱឡារិកនៃពិធីស្រង់ព្រះ

នៅក្នុងបរិយាកាសដ៏ពិសិដ្ឋ និងរីករាយនៃថ្ងៃបុណ្យវិសាខបូជា ព្រះពុទ្ធសរាជ ២៥៧០ មានពិធីមួយដែលនៅតាមវត្តណាក្តីក៏មិនអាចខ្វះបាន និងត្រូវបានមនុស្សគ្រប់រូបចាត់ទុកជាថ្ងៃដ៏សំខាន់ ព្រមទាំងទន្ទឹងរង់ចាំជានិច្ច នោះគឺពិធីស្រង់ព្រះ។