Thứ tư, 20-5-26 06:59:16
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

មកទស្សនាវត្តខ្មែរនៅតំបន់ព្រំដែន

Báo Cà Mau An Giang ត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាខេត្តដែលជនរួមជាតិខ្មែររស់នៅយូរជំនាន់ ហើយក៏ជាខេត្តមួយដែលមានវត្តខ្មែរយ៉ាងច្រើនផងដែរ (ឈរចំណាត់ថ្នាក់ទី៤ បន្ទាប់ពីខេត្ត Trà Vinh, Sóc Trăng និង Kiên Giang)។ រស់នៅប្រមូលផ្តុំច្រើនបំផុតនៅស្រុក Tri Tôn និង Tịn Biên ដែលមានទាំងអស់វត្តជិត៧០វត្ត។ វត្តនិមួយៗមិនត្រឹមតែមានសោភ័ណភាពបុរាណរៀង ៗខ្លួនប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាកន្លែងរក្សានូវតម្លៃវប្បធម៌ដ៏វិសេសវិសាលរបស់ជនជាតិខ្មែរណាមបូនិយាយរួម និងវត្តរាជទស្សនារាម ស្តេចទត ផងដែរ។

ស្ថាបត្យកម្មនៃព្រះវិហារវត្តរាជទស្សនា ស្តេចទត។

វត្តស្តេចទត ត្រូវបានកសាងឡើងក្នុងឆ្នាំ១៨៨០ មានទីតាំងស្ថិតនៅភូមិ Vĩnh Hạ ឃុំ Vĩnh Trung ស្រុក Tịnh Biên ហើយក៏ជាវត្តមួយក្នុងចំណោមវត្តខ្មែរដែលមានផ្ទៃដីធំទូលាយគួរសម បើប្រៀបជាមួយបណ្តាវត្តខ្មែរដទៃទៀតរបស់ស្រុក ព្រមទាំងមានសំណង់ស្ថាបត្យកម្មប្រកបដោយអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌នៃព្រះពុទ្ធសាសនាថេរវាទខ្មែរ។ ដោយបានដឹងថា វត្តរាជទស្សនារាម ស្តេចទត ក៏ជាកន្លែងប្រឡងធម្មវិន័យ បាលី និងអក្សរសាស្ត្រខ្មែរសម្រាប់ព្រះសង្ឃ និងកូនក្មួជនរួមជាតិខ្មែរប្រចាំឆ្នាំនៅតំបន់ព្រំដែននេះផងដែរ។ 

ចំណាប់អារម្មណ៏ដំបូងពេលចូលដល់ទីធ្លារវត្តស្តេចទត គឺបណ្តាបដិមាករសាវ័កឈរប្រថាប់ទាំងសង្ខាងផ្លូវ ហាក់បីដូចជាចាំទទួលស្វាគមន៍ពុទ្ធបរិស័ទជិតឆ្ងាយមកគោរពបូជា។

ក្រៅពីនោះ វត្តរាជទស្សនារាម  ស្តេចទត ថែមទាំងសម្បូរស្ថាបត្យកម្មវិសេសវិសាល បង្កើតបាននូវចំណាប់អារម្មណ៍សម្រាប់ទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរណ៍ជិតឆ្ងាយ ដែលបានអញ្ជើញមកទស្សនា គោរពបូជាវត្ត។ 

ព្រះពុទ្ធបដិមាករដ៏ធំមហិមា គង់ព្រះថាប់លើផ្កាឈូក បង្កើតនូវភាពអស្ចារ្យគួរជាទីជ្រះថ្លាក្រៃលែង។ 

ដំបូងចូល​ដល់​ទីធ្លារ​វត្ត​ យើង​នឹងបានឃើញនៅបណ្តាបដិមាករជាសាវ័កព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ ​ឈរ​ព្រះថាប់តាមសង្ខាង​ផ្លូវ ហាក់បី​ដូច​ជា​ស្វាគមន៍​ពុទ្ធបរិស័ទ​ជិត​​ឆ្ងាយ​ដែលបានអញ្ជើញមក​ទស្សនា គោរពបូជា។ ទន្ទឹមនិងនោះផងដែរ ក៏មានព្រះពុទ្ធបដិមាករយ៉ាងធំមហិមា គង់លើបល្ល័ង្កផ្កាឈូក ហើយហ៊ុំព័ទ្ធដោយរូបបដិមាករសាវ័កជាច្រើនអង្គ បង្កើតបានជាសក្ការៈដ៏ពិសិដ្ឋថ្លៃថ្លា។ 

គន្ធកុដិចេតិយ​​ត្រូវ​បាន​កសាង​​តាមបែបលក្ខណៈ​ស្ថាបត្យកម្ម​នៃ​ផ្ទះ​រត​បុរាណ​នៅ​វត្ត​ ស្តេច​ទត។ 

វត្ត​រាជទស្សនា ស្តេចទត ​មិន​ត្រឹមប្រកបដោយ​តម្លៃផ្នែក​ខាង​ជំនឿ​ដ៏​ជ្រាលជ្រៅ​ ព្រមទាំងជា​កន្លែង​សម្រាប់​សកម្មភាព​សាសនា​របស់បងប្អូនប្រជាពុទ្ធបរិស័ទ​ខ្មែរ​នៅភូមិភាគ​​នោះទេ ​ថែមទាំង​ជា​មណ្ឌល​សម្រាប់​សកម្មភាព​វប្បធម៌​សហគមន៍ ជា​កន្លែង​ទេសចរណ៍​ផ្លូវចិត្ត ​មិនអាចមើលរំលងសម្រាប់​ភ្ញៀវ​ទេសចរណ៍​គ្រប់​ទិសទី​ដែល​បានអញ្ជើញមកកាន់តំបន់​ព្រំដែននៃខេត្ត An Giang ៕ 

 

អត្ថបទនិងរូបថត៖ ចន្តា

អភិរក្សវប្បធម៌ Khmer ផ្សារភ្ជាប់ជាមួយនឹងសេចក្តីសម្រេចលេខ ៨០

នៅ Cà Mau ការអភិរក្សវប្បធម៌ Khmer ដែលផ្សារភ្ជាប់ជាមួយសេចក្តីសម្រេចលេខ ៨០/NQ-CP (ស្តីពីទិសដៅអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ច-សង្គមនៃតំបន់ដីសណ្តទន្លេមេគង្គ) កំពុងត្រូវបានអនុវត្តយ៉ាងសកម្ម ដើម្បីធានាវប្បធម៌មិនត្រឹមតែបម្រើជាមូលដ្ឋានគ្រឹះខាងវិញ្ញាណប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែក៏ជា "បង្អែក" សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយចីរភាពផងដែរ។

ពង្រីកប្រពៃណីសាមគ្គីក្នុងសហគមន៍ជនជាតិ Hoa

ស្មារតីសាមគ្គី និងជួយគ្នាទៅវិញទៅមកក្នុងសហគមន៍ជនជាតិ Hoa ជាប្រពៃណីដ៏យូរលង់ណាស់មកហើយ បានក្លាយជាលក្ខណៈប្រពៃដ៏ល្អស្អាតផងដែរ។ នេះត្រូវបានបង្ហាញយ៉ាងច្បាស់ថែមទៀតដោយយោងតាមការជាក់ស្តែងថា គ្រប់ទីកន្លែងដែលមានសហគមន៍ជនជាតិ Hoa រស់នៅតែងមានទីសក្ការៈបូជាដូនតាបុព្វការីជន (ទីសក្ការៈបូជាគ្រួសារ) ដើម្បីថែរក្សាវប្បធម៌របស់ពួកគេ ព្រមទាំងពង្រីកប្រពៃណីសាមគ្គីនេះ។

បណ្តាពិធីដ៏កិច្ចដ៏ពិសិដ្ឋក្នុងថ្ងៃបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មី

ពេលដែលផ្កាលឿងរាជកំពុងរីកបង្អួតសម្រស់តាមដងផ្លូវភូមិស្រុក អបជាមួយសូរសម្លេង ស្គរឆៃយ៉ាំ និងតន្រ្តីពិណពាទ្យបន្លឺឡើងយ៉ាងពិរោះរន្តំ ក៏ជាឱកាសដែលបងប្អូន Khmer Nam Bộ រីករាយស្វាគមន៍ទទួលបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីជាតិ ឆ្នាំ២០២៦ ដែលជាពិធីបុណ្យពោពេញដោយពណ៌សម្បុរវប្បធម៌ពុទ្ធសាសនាទក្ខិណានិកាយ Khmer សុទ្ធសាធ។ មិនត្រឹមតែជាពេលវេលាផ្លាស់ប្តូររវាងរដូវប្រាំងនិងរដូវវស្សាប៉ុណ្ណោះទេ នេះក៏ជាឱកាសសម្រាប់កូនចៅម្នាក់ៗវិលមករកស្រុកកំណើតវិញ តាមរយៈពិធីបុណ្យតាមជំនឿសាសនាដ៏ជ្រាលជ្រៅ។

“សារមន្ទីរ” បេតិកភណ្ឌមិនអាចកាត់ថ្លៃបាននៅ Cà Mau

ស្ថិតនៅភូមិខ្វែងបបែល ឃុំ Hưng Hội វត្តបុប្ផារាម មិនត្រឹមតែជាវត្តបុរាណដែលមានអាយុកាលរាប់រយឆ្នាំប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងបានគេប្រៀបដូចជា "សារមន្ទីររស់" ជាទីឋានរក្សាទុកនូវវត្ថុបុរាណដ៏ច្រើនបំផុតប្រចាំខេត្ត Cà Mau។ ចំកណ្ដាលលំហដ៏ស្ងប់ស្ងាត់ វត្តនេះបានលេចត្រដែតឡើងដូចជាស្ពានមេត្រីតភ្ជាប់រវាងអតីតកាល និងបច្ចុប្បន្ន ដោយបានអភិរក្សគ្រប់គ្រាន់នូវតម្លៃវប្បធម៌ដ៏វិសេសវិសាលនៃព្រះពុទ្ធសាសនាទក្ខិណានិកាយ Khmer ។

វិសេសវិសាលនៃទំនៀមពូនភ្នំខ្សាច់

ពិធីពូនភ្នំខ្សាច់ ជាលក្ខណៈវប្បធម៌ប្រពៃណីវិសេសវិសាលមួយរបស់ជនរួមជាតិ Khmer Nam Bộ ដែលទាក់ទងយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយជំនឿសាសនា និងស្មារតីឆ្ពោះទៅរកធម៌ក្នុងឱកាសបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មី។ ឆ្លងកាត់រយៈពេលរាប់រយឆ្នាំកន្លង ទំនៀមទម្លាប់នេះត្រូវបានរក្សាទុកជានិមិត្តរូបដ៏ស្រស់ស្អាតនៃការគោរពដឹងគុណ សាមគ្គីសហគមន៍ និងជំនឿលើវិស័យអប់រំតាមដំបូន្មានព្រះពុទ្ធ។

ងូតទឹកជូនយាយតា៖ លក្ខណៈដ៏ប្រពៃក្នុងឱកាសបុណ្យចូលឆ្នាំ

ពេលផ្គរលាន់លាន់ឮឡើងជាសញ្ញាប្រាប់ថា រដូវប្រាំងជិតកន្លងផុតទៅ បងប្អូន Khmer ក៏ត្រៀមខ្លួនអបអរសាទរពិធីបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីជាតិ យ៉ាងអធិកអធម។ ក្នុងបរិយាកាសដ៏សប្បាយរីករាយនោះ មានពិធីដ៏ស្ងប់ស្ងាត់មួយតាមគ្រួសារនីមួយៗ គឺ “ពិធីមុជទឹកជូនជីដូនជីតា និងឪពុកម្តាយ” ដែលបង្កប់អត្ថន័យមនុស្សធម៌ជ្រាលជ្រៅ និងរំជួលបេះដូងមនុស្សគ្រប់រូប។

ផ្តល់ឱកាសរកស៊ីចិញ្ចឹមជីវិតសម្រាប់បងប្អូននារីឃុំ U Minh

នៅឃុំ U Minh របបរធ្វើប្រហិតត្រីភីឡាព្យា (ប្រហិតត្រីភីឡាព្យា) កំពុងសន្សឹមៗបញ្ជាក់ពីប្រសិទ្ធភាពរបស់ខ្លួន ក្លាយជាឱកាសសម្រាប់ការចិញ្ចឹមជីវិតដ៏សមរម្យរបស់បងប្អូននារីជនបទជាច្រើនរូបផងដែរ។ ផ្តើមពីការផលិតខ្នាតតូច ដោយប្រើប្រាស់ធនធានដែលមានស្រាប់ បងប្អូននារីមិនត្រឹមតែបង្កើនប្រាក់ចំណូលសម្រាប់ខ្លួនងប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងរួមចំណែកបង្កើតការងារធ្វើនៅនឹងកន្លែងជូនកម្មករជាច្រើនរូបនៅភូមិភាគទៀតផង។

ព្រាហ្មណ៍សាសនាក្នុងវប្បធម៌ Khmer

មកកាន់វត្តអារាម Khmer Nam Bộ ភ្ញៀវទេសចរណ៍ ងាយនឹងបានជួបប្រទះឃើញនូវបដិមាករនៃទេវរូបដ៏មានឫទ្ធិបារមីដែលបានប្រសូតិពីរឿងព្រេងនិទានទាក់ទងខាងព្រហ្មញ្ញសាសនា។ នេះគឺជាភស្តុតាងសម្រាប់ការផ្លាស់ប្តូរ និងការទទួលយកឥទ្ធិពលវប្បធម៌ដែលបានអូសបន្លាយអស់រាប់ពាន់ឆ្នាំមកហើយ។ វត្តមានទាំងនេះមិនបានធ្វើឱ្យចុះខ្សោយនូវជំនឿលើព្រះពុទ្ធសាសនានោះទេ ប៉ុន្តែបានរួមចំណែកធ្វើឱ្យជីវភាពផ្លូវស្មារតី និងសិល្បៈរបស់សហគមន៍កាន់តែសម្បូរបែប។

នាំយកសិល្បៈប្រពៃណីធ្វើជាអំណោយមុនថ្ងៃបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មី

ពេលកម្តៅថ្ងៃនៅភាគខាងត្បូងចាប់ផ្តើមហួតហែងខ្លាំង ក៏ជាពេលវេលាដែលបងប្អូនជនរួមជាតិ Khmer ឈានចូលដល់ថ្ងៃដ៏រំភើបបំផុតក្នុងឆ្នាំ។ ខែមេសាមកដល់នាំមកនូវបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីជាតិ ដែលជាពិធីបុណ្យនៃជំនឿសាសនា ការដឹងគុណ និងក្តីសង្ឃឹម។ ក្នុងបរិយាកាសនោះ ពន្លឺភ្លើងឆាកនៃក្រុមសិល្បៈ Khmer - រោងមហោស្រព Cao Văn Lầu បានបំភ្លឺយ៉ាងត្រចះត្រចង់នៅតាមភូមិស្រុកនៃតំបន់ដាច់ស្រយាល នាំមកនូវអំណោយស្មារតីមិនអាចកាត់ថ្លៃបានជូនដល់បងប្អូនប្រជាជន។

នាគក្នុងវប្បធម៌ Khmer

មានឱកាសបានទៅទស្សនាតាមវត្ត Khmer Nam Bộ យើងរាល់គ្នានឹងបានជួបប្រទះនឹងរូបចម្លាក់ពស់នាគរាជយ៉ាងច្រើននៅតាមលើដំបូលនៃព្រះវិហារ កុដិ សាលា។ល។ រូបភាពសត្វពស់នាគរាជ គឺជាសត្វដ៏ពិសិដ្ឋដែលមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយសហគមន៍ខ្មែរ។ សត្វពស់នាគរាជមិនត្រឹមបានបង្ហាញពីភាពរុងរឿងប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងតំណាងឱ្យការការពារ និងការតភ្ជាប់រវាងមនុស្ស និងពិភពវិញ្ញាណផងដែរ។