Thứ tư, 20-5-26 06:59:17
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

ទិដ្ឋភាពវត្តសិរីមុនីសង្កែរ

Báo Cà Mau វត្តសិរីមុនីសង្កែ មានទីតាំងស្ថិតនៅផ្លូវជាតិលេខ៦០ នៃឃុំ Trường Khánh ស្រុក Long Phú ខេត្ត Sóc Trăng។ មកកាន់ឃុំ Trường Khánh យើងនឹងបានឃើញនូវស្ថាបត្យកម្មដែលមានព័ណ៌លឿងដ៏ត្រចះត្រចង់នៃសម្រស់វត្ត Khmer មួយដ៏ស្រស់ស្អាត នោះគឺវត្តសិរីមុនីសង្កែ (ហៅវត្តសង្កែ)។

ព្រះវិហាររំលេចដោយច្រើនព័ណ៌ មានទាំងបៃតង លឿង ក្រហម និងសលាយគ្នា។

វត្តសិរីមុនីសង្កែ មានប្រវត្តិដ៏យូរលង់ណាស់មកហើយ ដោយស្ថាបត្យកម្មដំបូងរបស់វត្ត គឺសាងសង់ដោយឈើ ដំបូលប្រក់ស្លឹក។ តាមរយៈការជួសជុលជាច្រើនលើកច្រើនសា វត្តនេះក៏មានសោភ័ណភាពថ្មីដូចសព្វថ្ងៃ។ ក្រៅពីព្រះវិហារដែលត្រូវបានកសាងនៅលើទីទួលដ៏ខ្ពស់ ថែមទាំងមានបណ្តាសំណង់ផ្សេងៗជាច្រើនទៀតដែលត្រូវបានសាងសង់ប្រកបដោយស្ថាបត្យ កម្ម Khmer មានដូចជា បណ្តាល័យ សមណៈកុដិ ឧបដ្ឋានសាលាសា ចេតិយជាដើម។ រាល់បណ្តាសមិទ្ធផលនានា ក៏ត្រូវបានរចនាយ៉ាងល្អប្រណិត ពោរពេញដោយលក្ខណៈវប្ប ធម៌ Khmer សុទ្ធសាត និងល្អអស្ចារ្យទៀតផង។

ព្រះវិហារត្រូវបានកសាងដោយដំបូល៣ជាន់​ មានកំពូលស្រួច ប្រក់ឥដ្ឋកាចា រំលេចដោយព័ណ៌គ្រប់ប្រភេទ បៃតង លឿង ក្រហម ស ចម្រុះគ្នា។ ខាងក្នុងព្រះវិហារ គឺជាផ្ទាំងគំនូរដែលព័ណ៌នាអំពីជីវប្រវត្តិរបស់ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ និងមានព្រះពុទ្ធបដិមាករជាច្រើនទៀតផង។ ​ទោះជាយ៉ាងណាក្តី ប្រសិនបើយើងយកចិត្តទុកដាក់ឱ្យបានលម្អិតបន្តិច យើងនឹងបានឃើញថាបណ្តាស្ថាបត្យកម្មទាំងនេះមានការលាយឡំរវាងវប្បធម៌របស់ជនជាតិ Việt Nam និង Hoa ផងដែរចំពោះព្រះវិហារនៃវត្តសិរីមុនីសង្កែ។

សមណៈកុដិ និងឧបដ្ឋានសាលា។

សម្រាប់ឧបដ្ឋានសាលារបស់វត្តសង្កែវិញ ទើបតែត្រូវបានកែជួសជុលឡើងវិញក្នុងឆ្នាំ២០០៦ ដោយមានផ្ទាំងគំនូររបស់ស្តេចទ័ពមារជិះរាជរដ្ឋត្រៀមប្រយុទ្ធជាមួយព្រះពុទ្ធសក្យមុនី។ ចំណែកខាង​ក្នុង​សាលវិញ ក្រៅ​ពី​ព្រះពុទ្ធ​បដិមាករ ថែមទាំងមានរូបចម្លាក់​ព្រះឧបជ្ឈាយ៍ ចៅអធិការជំនាន់ដើមដែលមានស្នាព្រះហស្ថក្នុងការកសាងវត្តអារាម​ចំនួន៥​អង្គ​ព្រះអង្គដោយមានព័ណ៌លោមសមល្អយ៉ាងរស់រវើកទៀតដែរ។

វត្តសិរីមុនីសង្កែ ថែមទាំងមានសមណៈកុដិដ៏វិសេសវិសាលមួយខ្នងប្រកបដោយស្ថាបត្យកម្មនៃវីឡាបារាំង (Pháp) លាយឡំជាមួយស្ថា បត្យកម្មKhmer ទោះបីជាមានការប្រែព័ណ៌តមរដូវកាល និងគ្របដណ្តប់ដោយស្លែក៏ដោយ ក៏វានៅតែបញ្ចេញភាពស្រស់ស្អាតឆើតឆាយ។ យោងតាម​រយៈ​ក្បាច់​ចម្រុះផ្សេងៗ យើញ​អាច​មើល​ឃើញ​ច្បាស់​ថា​រចនាប័ទ្ម​ជនជាតិ​​ណា​ជា​កម្មសិទ្ធិ​របស់​ខ្លួន ដូចជា៖ រូបចម្លាក់សត្វតោ ចេតិយនៃ​រចនាបថ Khmer។ តាមក្បាលសរ និងតាមបង្អួចនីមួយៗប្របដោយលក្ខណៈនៃស្ថាបត្យកម្មអឺរ៉ុប (châu Âu)... ប៉ុន្តែបញ្ចូលគ្នាយ៉ាងទន់ភ្លន់ និងភាពចុះសម្រុងគ្នាយ៉ាងអស្ចារ្យ។ ប្រាកដណាស់ ស្ថាបត្យករដែលជាអ្នករចនាសំណង់សម្រាប់វត្តសិរីមុនីសង្កែនេះ ពិតជាមានការស្រឡាញ់ទាំងស្ថាបត្យកម្មបុរាណរបស់ជនជាតិបារាំង (Pháp) ផង និងស្ថាបត្យកម្មបុរាណ Khmer ផងដែរ ទើបអាចធ្វើទៅរួច។ 

ទាំងសង្ខាងផ្លូវចូលវត្តសិរីមុនីសង្កែ មានទាំងរូបចម្លាក់ទេពប្រណមទៀតផង។

ជាមួយនឹងភាពពិសេសនោះ វត្តសិរីមុនីសង្កែ ពិតជាសក្តិសមជាកន្លែងសម្រាប់ភ្ញៀវទេសចរណ៍ទាំងឡាយដែលមានឱកាសបានទៅទស្សនាស្រុកឡុងភូនិយាយដោយឡែក និងខេត្ត Sóc Trăng និយាយដោយឡែក៕

 

Lâm Đươl

អភិរក្សវប្បធម៌ Khmer ផ្សារភ្ជាប់ជាមួយនឹងសេចក្តីសម្រេចលេខ ៨០

នៅ Cà Mau ការអភិរក្សវប្បធម៌ Khmer ដែលផ្សារភ្ជាប់ជាមួយសេចក្តីសម្រេចលេខ ៨០/NQ-CP (ស្តីពីទិសដៅអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ច-សង្គមនៃតំបន់ដីសណ្តទន្លេមេគង្គ) កំពុងត្រូវបានអនុវត្តយ៉ាងសកម្ម ដើម្បីធានាវប្បធម៌មិនត្រឹមតែបម្រើជាមូលដ្ឋានគ្រឹះខាងវិញ្ញាណប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែក៏ជា "បង្អែក" សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយចីរភាពផងដែរ។

ពង្រីកប្រពៃណីសាមគ្គីក្នុងសហគមន៍ជនជាតិ Hoa

ស្មារតីសាមគ្គី និងជួយគ្នាទៅវិញទៅមកក្នុងសហគមន៍ជនជាតិ Hoa ជាប្រពៃណីដ៏យូរលង់ណាស់មកហើយ បានក្លាយជាលក្ខណៈប្រពៃដ៏ល្អស្អាតផងដែរ។ នេះត្រូវបានបង្ហាញយ៉ាងច្បាស់ថែមទៀតដោយយោងតាមការជាក់ស្តែងថា គ្រប់ទីកន្លែងដែលមានសហគមន៍ជនជាតិ Hoa រស់នៅតែងមានទីសក្ការៈបូជាដូនតាបុព្វការីជន (ទីសក្ការៈបូជាគ្រួសារ) ដើម្បីថែរក្សាវប្បធម៌របស់ពួកគេ ព្រមទាំងពង្រីកប្រពៃណីសាមគ្គីនេះ។

បណ្តាពិធីដ៏កិច្ចដ៏ពិសិដ្ឋក្នុងថ្ងៃបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មី

ពេលដែលផ្កាលឿងរាជកំពុងរីកបង្អួតសម្រស់តាមដងផ្លូវភូមិស្រុក អបជាមួយសូរសម្លេង ស្គរឆៃយ៉ាំ និងតន្រ្តីពិណពាទ្យបន្លឺឡើងយ៉ាងពិរោះរន្តំ ក៏ជាឱកាសដែលបងប្អូន Khmer Nam Bộ រីករាយស្វាគមន៍ទទួលបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីជាតិ ឆ្នាំ២០២៦ ដែលជាពិធីបុណ្យពោពេញដោយពណ៌សម្បុរវប្បធម៌ពុទ្ធសាសនាទក្ខិណានិកាយ Khmer សុទ្ធសាធ។ មិនត្រឹមតែជាពេលវេលាផ្លាស់ប្តូររវាងរដូវប្រាំងនិងរដូវវស្សាប៉ុណ្ណោះទេ នេះក៏ជាឱកាសសម្រាប់កូនចៅម្នាក់ៗវិលមករកស្រុកកំណើតវិញ តាមរយៈពិធីបុណ្យតាមជំនឿសាសនាដ៏ជ្រាលជ្រៅ។

“សារមន្ទីរ” បេតិកភណ្ឌមិនអាចកាត់ថ្លៃបាននៅ Cà Mau

ស្ថិតនៅភូមិខ្វែងបបែល ឃុំ Hưng Hội វត្តបុប្ផារាម មិនត្រឹមតែជាវត្តបុរាណដែលមានអាយុកាលរាប់រយឆ្នាំប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងបានគេប្រៀបដូចជា "សារមន្ទីររស់" ជាទីឋានរក្សាទុកនូវវត្ថុបុរាណដ៏ច្រើនបំផុតប្រចាំខេត្ត Cà Mau។ ចំកណ្ដាលលំហដ៏ស្ងប់ស្ងាត់ វត្តនេះបានលេចត្រដែតឡើងដូចជាស្ពានមេត្រីតភ្ជាប់រវាងអតីតកាល និងបច្ចុប្បន្ន ដោយបានអភិរក្សគ្រប់គ្រាន់នូវតម្លៃវប្បធម៌ដ៏វិសេសវិសាលនៃព្រះពុទ្ធសាសនាទក្ខិណានិកាយ Khmer ។

វិសេសវិសាលនៃទំនៀមពូនភ្នំខ្សាច់

ពិធីពូនភ្នំខ្សាច់ ជាលក្ខណៈវប្បធម៌ប្រពៃណីវិសេសវិសាលមួយរបស់ជនរួមជាតិ Khmer Nam Bộ ដែលទាក់ទងយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយជំនឿសាសនា និងស្មារតីឆ្ពោះទៅរកធម៌ក្នុងឱកាសបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មី។ ឆ្លងកាត់រយៈពេលរាប់រយឆ្នាំកន្លង ទំនៀមទម្លាប់នេះត្រូវបានរក្សាទុកជានិមិត្តរូបដ៏ស្រស់ស្អាតនៃការគោរពដឹងគុណ សាមគ្គីសហគមន៍ និងជំនឿលើវិស័យអប់រំតាមដំបូន្មានព្រះពុទ្ធ។

ងូតទឹកជូនយាយតា៖ លក្ខណៈដ៏ប្រពៃក្នុងឱកាសបុណ្យចូលឆ្នាំ

ពេលផ្គរលាន់លាន់ឮឡើងជាសញ្ញាប្រាប់ថា រដូវប្រាំងជិតកន្លងផុតទៅ បងប្អូន Khmer ក៏ត្រៀមខ្លួនអបអរសាទរពិធីបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីជាតិ យ៉ាងអធិកអធម។ ក្នុងបរិយាកាសដ៏សប្បាយរីករាយនោះ មានពិធីដ៏ស្ងប់ស្ងាត់មួយតាមគ្រួសារនីមួយៗ គឺ “ពិធីមុជទឹកជូនជីដូនជីតា និងឪពុកម្តាយ” ដែលបង្កប់អត្ថន័យមនុស្សធម៌ជ្រាលជ្រៅ និងរំជួលបេះដូងមនុស្សគ្រប់រូប។

ផ្តល់ឱកាសរកស៊ីចិញ្ចឹមជីវិតសម្រាប់បងប្អូននារីឃុំ U Minh

នៅឃុំ U Minh របបរធ្វើប្រហិតត្រីភីឡាព្យា (ប្រហិតត្រីភីឡាព្យា) កំពុងសន្សឹមៗបញ្ជាក់ពីប្រសិទ្ធភាពរបស់ខ្លួន ក្លាយជាឱកាសសម្រាប់ការចិញ្ចឹមជីវិតដ៏សមរម្យរបស់បងប្អូននារីជនបទជាច្រើនរូបផងដែរ។ ផ្តើមពីការផលិតខ្នាតតូច ដោយប្រើប្រាស់ធនធានដែលមានស្រាប់ បងប្អូននារីមិនត្រឹមតែបង្កើនប្រាក់ចំណូលសម្រាប់ខ្លួនងប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងរួមចំណែកបង្កើតការងារធ្វើនៅនឹងកន្លែងជូនកម្មករជាច្រើនរូបនៅភូមិភាគទៀតផង។

ព្រាហ្មណ៍សាសនាក្នុងវប្បធម៌ Khmer

មកកាន់វត្តអារាម Khmer Nam Bộ ភ្ញៀវទេសចរណ៍ ងាយនឹងបានជួបប្រទះឃើញនូវបដិមាករនៃទេវរូបដ៏មានឫទ្ធិបារមីដែលបានប្រសូតិពីរឿងព្រេងនិទានទាក់ទងខាងព្រហ្មញ្ញសាសនា។ នេះគឺជាភស្តុតាងសម្រាប់ការផ្លាស់ប្តូរ និងការទទួលយកឥទ្ធិពលវប្បធម៌ដែលបានអូសបន្លាយអស់រាប់ពាន់ឆ្នាំមកហើយ។ វត្តមានទាំងនេះមិនបានធ្វើឱ្យចុះខ្សោយនូវជំនឿលើព្រះពុទ្ធសាសនានោះទេ ប៉ុន្តែបានរួមចំណែកធ្វើឱ្យជីវភាពផ្លូវស្មារតី និងសិល្បៈរបស់សហគមន៍កាន់តែសម្បូរបែប។

នាំយកសិល្បៈប្រពៃណីធ្វើជាអំណោយមុនថ្ងៃបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មី

ពេលកម្តៅថ្ងៃនៅភាគខាងត្បូងចាប់ផ្តើមហួតហែងខ្លាំង ក៏ជាពេលវេលាដែលបងប្អូនជនរួមជាតិ Khmer ឈានចូលដល់ថ្ងៃដ៏រំភើបបំផុតក្នុងឆ្នាំ។ ខែមេសាមកដល់នាំមកនូវបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីជាតិ ដែលជាពិធីបុណ្យនៃជំនឿសាសនា ការដឹងគុណ និងក្តីសង្ឃឹម។ ក្នុងបរិយាកាសនោះ ពន្លឺភ្លើងឆាកនៃក្រុមសិល្បៈ Khmer - រោងមហោស្រព Cao Văn Lầu បានបំភ្លឺយ៉ាងត្រចះត្រចង់នៅតាមភូមិស្រុកនៃតំបន់ដាច់ស្រយាល នាំមកនូវអំណោយស្មារតីមិនអាចកាត់ថ្លៃបានជូនដល់បងប្អូនប្រជាជន។

នាគក្នុងវប្បធម៌ Khmer

មានឱកាសបានទៅទស្សនាតាមវត្ត Khmer Nam Bộ យើងរាល់គ្នានឹងបានជួបប្រទះនឹងរូបចម្លាក់ពស់នាគរាជយ៉ាងច្រើននៅតាមលើដំបូលនៃព្រះវិហារ កុដិ សាលា។ល។ រូបភាពសត្វពស់នាគរាជ គឺជាសត្វដ៏ពិសិដ្ឋដែលមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយសហគមន៍ខ្មែរ។ សត្វពស់នាគរាជមិនត្រឹមបានបង្ហាញពីភាពរុងរឿងប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងតំណាងឱ្យការការពារ និងការតភ្ជាប់រវាងមនុស្ស និងពិភពវិញ្ញាណផងដែរ។