Thứ tư, 20-5-26 06:58:54
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

ទីសក្ការបូជានៅ Bạc Liêu ឈានចូលរដូវបុណ្យ Kỳ Yên

Báo Cà Mau ទូទាំងខេត្ត Bạc Liêuសរុបទាំងអស់មាន១៦ទីសក្ការបូជា ដែលភាពច្រើនទីសក្ការទាំងនោះត្រូវបានកសាងនាចុងសតវត្ស៍ទី១៩ ដើមសតវត្ស៍ទី២០។ ដំបូងឡើយទីសក្ការបូជាត្រូវបានកសាងយ៉ាងសាមញ្ញ ក្រោយមកនៅពេលដែលស្រុកទេសបានលំនឹងក្រោយពេលសង្គ្រាមផុតទៅ បងប្អូនប្រជាជនក្នុងភូមិស្រុកក៏បាននាំគ្នាផ្តើមកសាងសាឡើងវិញយ៉ាងធំស្កឹមស្កៃ ដើម្បីបង្កលក្ខណងាយស្រួលសម្រាប់ឱ្យការកៅរពបូជា និងសកម្មភាពជំនឿសហគម។ ខណៈពេលដែលទីសក្ការបូចជាបានក្លាយជាអាគាររួមរបស់បងប្អូនប្រជាជនក៏កាន់តែបានសាងសង់ឡើងយ៉ាងជាបន្តបន្ទាប់ ដូច្នេះហើតការកៅរពបូជាក៏តែងបានប្រព្រឹត្តិឡើងជារៀងរាល់ឆ្នាំផងដែរ។ ក្នុងនោះមានពិធីបុណ្យ Kỳ Yên ជាពិធីបុណ្យមួយដែល ត្រូវបានចាត់តាំងយ៉ាងអឹកធឹក និងមានទ្រង់ទ្រាយធំបំផុត។ ឱ្យតែដល់រដូវបុណ្យ Kyd Yên ម្តងៗ ស្ទើតែគ្រប់គ្រួសារនៅខេត្ត Bạc Liêu សុទ្ធសឹងតែមានចាត់តាំងរៀបចំពីធីសែនថ្វាយ។ សម្រាប់គ្រឿងដង្វាយក៏មានយ៉ាងសម្បូរបែបណាស់ដែរ។ ថ្វីត្បិតតែតែគ្រឿងវត្ថុសក្ការៈសម្រាប់ការបូជាមានលក្ខណៈចម្រុះក៏ដោយ ប៉ុន្តែអាទិទេពទាំងអស់ត្រូវបានដាក់ជាលំដាប់លំដោយ ក្នុងនោះ (Thành Hoàng Bổn Cảnh) តែងជាអាទិទេពសម្រាប់ឱ្យការគោរពបូជា។

រយៈពេលចាត់តាំងពិធីបុណ្យ Kỳ Yên សម្រាប់ទីសក្ការនីមួយៗនៅ Bạc Liêu ត្រូវបានប្រព្រឹត្តិឡើងក្នុងអំឡុងពាក់កណ្តាលខែ១២ (ចន្ទគតិ) ឆ្នាំចាស់រហតដល់អំឡុងជាងពាក់កណ្តាលខែ២ (ចន្ទគតិ) ឆ្នាំថ្មី។ បណ្តាថ្ងៃទាំងឡាយ៖ ១១, ១២, ១៣ (ខែ១២ចន្ទគតិ) និង ១៥, ១៦,១៧,២០,២១,២២ (ខែ១ចន្ទគតិ) ព្រមទាំងបណ្តាថ្ងៃ ១៦,១៧,១៨, ២០,២១,២២ (ខែ២ចន្ទគតិ)។
យោងតាមលក្ខណៈ សេដ្ឋកិច្ចនៃគ្រួសារនីមួយៗ ដែលទីសក្ការបូជាត្រូវបានប្រារព្ធខុសប្លែកពីគ្នា។     ប៉ុន្តែប្រការដែលរួមគ្នាតែមួយនោះគឺ ពិធីបុណ្យគីអៀងនៅបាកលីវត្រូវបានប្រព្រឹត្តិឡើងក្នុងអំឡុង៣ថ្ងៃ ដោយមាន ពិធីកិច្ច៩យ៉ាង ក្នុងនោះមាន៣ពិធីកិច្ចដ៏ប្រចាំដែលចាំ បាច់ត្រូវមាន៖ Túc yết, Đoàn cả (Đoàn cả, Chánh tế) និង Tiền hiền, Hậu hiền។ ប្រសិនបើពិធីកិច្ច Túc yết មានអត្ថន័យ ស្វាគមន៍អាទិទេព គឺពិធីកិច្ច  Đoàn cả  ក៏មានអត្ថន័យតបស្នងគុណអាទិទេពផងដែរ។ 

ពិធីកិច្ចចាប់ផ្តើមឱ្យបុណ្យ Kỳ Yên នៅទីសក្ការបូជា AN Trạch សង្កាត់៥ ក្រុង Bạc Liêu។


ធម្មតាម ពិធីបុណ្យនេះត្រូវបានចាប់ផ្តើមតាំងពីរយៈពេលម៉ោង១២អាធ្រាត្រនាថ្ងៃទី២នៃពិធីបុណ្យ Kỳ Yên។ មាទីតាំងខ្លះទៀត ពិធីកិច្ច Đoàn cả ត្រូវបានចាត់តាំងរួមជាមួយពិធីកិច្ច Túc yết ពីព្រោះពិធីកិច្ចទាំង២នេះមានភាពស្រដៀងគ្នា។ ចំណែកឯពិធីកិច្ច Tiền hiền, Hậu hiền ជាពិធីកិច្ចសម្រាប់គោរពបូជាបន្ទាប់ពីចប់កម្មវិធីបុណ្យ។ ពិធីនេះតែងបានចាត់តាំងនូវវេលាម៉ោង១០ថ្ងៃត្រង់ឬក៏ម៉ោង    ១៥រសៀល ថ្ងៃទី២នៃពិធីបុណ្យគីអៀង។
ប្រសិនបើប្រៀបជាមួយពិធីកិច្ចផ្សេងៗ ក្នុងរដូវបុណ្យ Kỳ Yên សម្រាប់គ្រួសារនីមួយៗក៏មានភាព    អឹកធឹកណាស់ដែរ។ នោះគឺបណ្តាសកម្មភាពនៃការជួបជុំទីផ្សារ និងចាត់តាំងលេងល្បែងកម្សាន្តប្រជាប្រិយជាដើម។ សម្រាប់សកម្មភាពនៃការជួបជុំទីផ្សារពេលណាក៏ត្រូវបានប្រព្រឹត្តិឡើងពេញមួយរាត្រីរហូតទល់ភ្លឺ និងអូសអន្លាយរយៈពេល៣យប់ ៣ថ្ងៃផងដែរ។ នាឱកាសនេះ នៅតាមបណ្តាទីតាំងដែលធំទូលាយក្បែរៗទីសក្ការបូជាឬក៏នៅតាមដងផ្លូវខាងមុខទីសក្ការបូជាគឺជាទីតាំងងាយស្រួលសម្រាប់ចាត់តាំងសកម្មភាពនៃការជួបជុំ ទីផ្សារប្រព្រឹត្តិឡើង។ មុខទំនិញដែលត្រូវបានមាមីងបងប្អូនរៀបចំតាំងលក់ក៏សម្បូរបែបណាស់ដែរ មានច្រើនបំផុតគឺបណ្តាគ្រឿងដង្វាយសម្រាប់បម្រើក្នុងពីធីសែនថ្វាយ មានដូចជា៖ ធុប ភ្ញីផ្កា ផ្លែ ឈើ។ល។ មានទាំងវត្ថុអនុស្សាវរីយ៍ ឬក៏មុខម្ហូប ភេសជ្ជៈ មានគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ឆ្លើយតបភ្ញៀវទេសចរណ៍ដែលបានអញ្ជើញមកគោរពបូជានៅ ទីសក្ការ។
រួមជាមួយបណ្តាសកម្មភាពទិញដូរ កម្សាន្ត សប្បាយ គណៈចាត់តាំងពិធីបុណ្យ Kỳ Yên នៅតាមទីតាំងមួយកន្លែថែមទាំងបានសហការជាមួយរដ្ឋអំណាចភូមិភាគ និងផ្នែកសមត្ថកិច្ចចាត់តាំងពិធីប្រគួតល្បែងប្រជាប្រិយគួរជាទីចំណាប់អារម្មណ៍ទៀតផង។ ការជម្រើសប្រ ភេទ ល្បែងកម្សាន្តសម្រាប់យកមកប្រគួតក៏ជាបញ្ហាមួយដែលត្រូវបានគណៈកម្មការទីសក្ការបូជារៀបចំនិងគិតគូយ៉ាងលម្អិតផង ដែរ។ បណ្តាល្បែង ប្រជាប្រិយទាំងឡាយត្រូវបានលេងជាក្រុម រួមចំណែកបង្កើតចំ ណងសាមគ្គីភាព និងផ្សារភ្ជាប់តែងបានជម្រើសយកមកចាត់តាំង។ ក្នុងនោះល្បែងទាញព្រ័ត្រហាក់បីដូចជានៅតាម ទីសក្ការណាក៏មានដែរ។ ពី    ព្រោះល្បែងនេះដោយយការប្រមូលផ្តុំចលនាខ្ពស់     ភាគច្រើនបង្កើនកម្លាំងពលាំងកាយសប្បទា បង្កើន បានជាកម្លាំងរួម។ នៅពិធីបុណ្យគីអៀង នាពេល រាត្រី តែងមានមនុស្សម្នាកុះករជាងពេលថ្ងៃ។ ពេល រាត្រី តែងមានមនុស្សចាស់យ៉ាងច្រើនកុះករបាន    យកកន្ទេល និងបៅតាមសម្រាប់ក្រាលអង្គុយមើលល្ខោនដែលជាប្រភេទសិល្បៈតែងស៊ីជម្រៅក្នុង    សន្តានចិត្តរបស់មនុស្សចាស់តាំងពីយូរលង់ណាស់មកហើយ បច្ចុប្បន្នជារៀងរាល់ឆ្នាំមាន តែម្តគត់ ដូច្នេះហើយ ចាស់ៗត្រូវតែទៅឱ្យបានឆាប់តាំងពីព្រលឹមដើម្បីជម្រើសទីតាំងដ៏សមគួរសម្រាប់មើលល្ខោន។ បណ្តាសាច់រឿងល្ខោនសម្រាប់បម្រើក្នុងឱកាសនេះ ជាពិ សេសគឺ៖ San Hậu, Phụng Nghi Đình, Lư Kim Đính, giải giá thành Thọ Châu, Tiết Đình Sàn Phàn Lê Huê...។
ជីវភាពកាន់តែជួបផលពិបាក ការប្រកបរបររកស៊ីរបស់បងប្អូនប្រជាជនមួយថ្ងៃកាន់តែតានតឹង លក្ខណៈសម្រាប់សកម្មភាពរបស់ភូមិ ភាគនីមួយៗ និងរាល់គ្រួសារទាំងឡាយក៏មានភាពខុសប្លែកពីគ្នា ពេលដែលទំនេរសម្រាប់មនុស្សចាស់ទាំងឡាយក៏មិនសូវមានច្រើន ជារៀងរាល់ឆ្នាំពិធីបុណ្យ Kỳ Yên ក៏សន្សឹមៗត្រូវបានបំព្រួញតូចមកវិញ។ ពិធីបុណ្យនាពេលបច្ចុប្បន្ននៅតាមទីតាំងមួយចំនួនតែងព្យា យាមរក្សានូវបណ្តាល្បែងប្រជាប្រិយ និងច្រៀងតាម ទីសក្ការបូជា។ ទោះជាយ៉ាងណាក្តី ច្រៀងតាមទីសក្ការក៏មានការកែច្នៃឱ្យមានភាព សមស្របទៅ    តាជីវភាពរស់នៅរបស់បងប្អូនប្រជាជន។ ក្រុមល្ខោននេះ ពោលគឺមិនបានច្រៀងម្រៀង Hồ Quảng ដូចកាលពីមុនទៀតនោះទេ គឺមានការលេចឡើងនៅល្ខោនខោល ដោយមានសាច់រឿងជាច្រើន និងមានការរួមបញ្លេចូលគ្នាតាមសម័យទំនើមផង ដែរ...៕
 

អត្ថបទនិងរូបថត៖ Nguyễn Minh Sang

អភិរក្សវប្បធម៌ Khmer ផ្សារភ្ជាប់ជាមួយនឹងសេចក្តីសម្រេចលេខ ៨០

នៅ Cà Mau ការអភិរក្សវប្បធម៌ Khmer ដែលផ្សារភ្ជាប់ជាមួយសេចក្តីសម្រេចលេខ ៨០/NQ-CP (ស្តីពីទិសដៅអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ច-សង្គមនៃតំបន់ដីសណ្តទន្លេមេគង្គ) កំពុងត្រូវបានអនុវត្តយ៉ាងសកម្ម ដើម្បីធានាវប្បធម៌មិនត្រឹមតែបម្រើជាមូលដ្ឋានគ្រឹះខាងវិញ្ញាណប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែក៏ជា "បង្អែក" សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយចីរភាពផងដែរ។

ពង្រីកប្រពៃណីសាមគ្គីក្នុងសហគមន៍ជនជាតិ Hoa

ស្មារតីសាមគ្គី និងជួយគ្នាទៅវិញទៅមកក្នុងសហគមន៍ជនជាតិ Hoa ជាប្រពៃណីដ៏យូរលង់ណាស់មកហើយ បានក្លាយជាលក្ខណៈប្រពៃដ៏ល្អស្អាតផងដែរ។ នេះត្រូវបានបង្ហាញយ៉ាងច្បាស់ថែមទៀតដោយយោងតាមការជាក់ស្តែងថា គ្រប់ទីកន្លែងដែលមានសហគមន៍ជនជាតិ Hoa រស់នៅតែងមានទីសក្ការៈបូជាដូនតាបុព្វការីជន (ទីសក្ការៈបូជាគ្រួសារ) ដើម្បីថែរក្សាវប្បធម៌របស់ពួកគេ ព្រមទាំងពង្រីកប្រពៃណីសាមគ្គីនេះ។

បណ្តាពិធីដ៏កិច្ចដ៏ពិសិដ្ឋក្នុងថ្ងៃបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មី

ពេលដែលផ្កាលឿងរាជកំពុងរីកបង្អួតសម្រស់តាមដងផ្លូវភូមិស្រុក អបជាមួយសូរសម្លេង ស្គរឆៃយ៉ាំ និងតន្រ្តីពិណពាទ្យបន្លឺឡើងយ៉ាងពិរោះរន្តំ ក៏ជាឱកាសដែលបងប្អូន Khmer Nam Bộ រីករាយស្វាគមន៍ទទួលបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីជាតិ ឆ្នាំ២០២៦ ដែលជាពិធីបុណ្យពោពេញដោយពណ៌សម្បុរវប្បធម៌ពុទ្ធសាសនាទក្ខិណានិកាយ Khmer សុទ្ធសាធ។ មិនត្រឹមតែជាពេលវេលាផ្លាស់ប្តូររវាងរដូវប្រាំងនិងរដូវវស្សាប៉ុណ្ណោះទេ នេះក៏ជាឱកាសសម្រាប់កូនចៅម្នាក់ៗវិលមករកស្រុកកំណើតវិញ តាមរយៈពិធីបុណ្យតាមជំនឿសាសនាដ៏ជ្រាលជ្រៅ។

“សារមន្ទីរ” បេតិកភណ្ឌមិនអាចកាត់ថ្លៃបាននៅ Cà Mau

ស្ថិតនៅភូមិខ្វែងបបែល ឃុំ Hưng Hội វត្តបុប្ផារាម មិនត្រឹមតែជាវត្តបុរាណដែលមានអាយុកាលរាប់រយឆ្នាំប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងបានគេប្រៀបដូចជា "សារមន្ទីររស់" ជាទីឋានរក្សាទុកនូវវត្ថុបុរាណដ៏ច្រើនបំផុតប្រចាំខេត្ត Cà Mau។ ចំកណ្ដាលលំហដ៏ស្ងប់ស្ងាត់ វត្តនេះបានលេចត្រដែតឡើងដូចជាស្ពានមេត្រីតភ្ជាប់រវាងអតីតកាល និងបច្ចុប្បន្ន ដោយបានអភិរក្សគ្រប់គ្រាន់នូវតម្លៃវប្បធម៌ដ៏វិសេសវិសាលនៃព្រះពុទ្ធសាសនាទក្ខិណានិកាយ Khmer ។

វិសេសវិសាលនៃទំនៀមពូនភ្នំខ្សាច់

ពិធីពូនភ្នំខ្សាច់ ជាលក្ខណៈវប្បធម៌ប្រពៃណីវិសេសវិសាលមួយរបស់ជនរួមជាតិ Khmer Nam Bộ ដែលទាក់ទងយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយជំនឿសាសនា និងស្មារតីឆ្ពោះទៅរកធម៌ក្នុងឱកាសបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មី។ ឆ្លងកាត់រយៈពេលរាប់រយឆ្នាំកន្លង ទំនៀមទម្លាប់នេះត្រូវបានរក្សាទុកជានិមិត្តរូបដ៏ស្រស់ស្អាតនៃការគោរពដឹងគុណ សាមគ្គីសហគមន៍ និងជំនឿលើវិស័យអប់រំតាមដំបូន្មានព្រះពុទ្ធ។

ងូតទឹកជូនយាយតា៖ លក្ខណៈដ៏ប្រពៃក្នុងឱកាសបុណ្យចូលឆ្នាំ

ពេលផ្គរលាន់លាន់ឮឡើងជាសញ្ញាប្រាប់ថា រដូវប្រាំងជិតកន្លងផុតទៅ បងប្អូន Khmer ក៏ត្រៀមខ្លួនអបអរសាទរពិធីបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីជាតិ យ៉ាងអធិកអធម។ ក្នុងបរិយាកាសដ៏សប្បាយរីករាយនោះ មានពិធីដ៏ស្ងប់ស្ងាត់មួយតាមគ្រួសារនីមួយៗ គឺ “ពិធីមុជទឹកជូនជីដូនជីតា និងឪពុកម្តាយ” ដែលបង្កប់អត្ថន័យមនុស្សធម៌ជ្រាលជ្រៅ និងរំជួលបេះដូងមនុស្សគ្រប់រូប។

ផ្តល់ឱកាសរកស៊ីចិញ្ចឹមជីវិតសម្រាប់បងប្អូននារីឃុំ U Minh

នៅឃុំ U Minh របបរធ្វើប្រហិតត្រីភីឡាព្យា (ប្រហិតត្រីភីឡាព្យា) កំពុងសន្សឹមៗបញ្ជាក់ពីប្រសិទ្ធភាពរបស់ខ្លួន ក្លាយជាឱកាសសម្រាប់ការចិញ្ចឹមជីវិតដ៏សមរម្យរបស់បងប្អូននារីជនបទជាច្រើនរូបផងដែរ។ ផ្តើមពីការផលិតខ្នាតតូច ដោយប្រើប្រាស់ធនធានដែលមានស្រាប់ បងប្អូននារីមិនត្រឹមតែបង្កើនប្រាក់ចំណូលសម្រាប់ខ្លួនងប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងរួមចំណែកបង្កើតការងារធ្វើនៅនឹងកន្លែងជូនកម្មករជាច្រើនរូបនៅភូមិភាគទៀតផង។

ព្រាហ្មណ៍សាសនាក្នុងវប្បធម៌ Khmer

មកកាន់វត្តអារាម Khmer Nam Bộ ភ្ញៀវទេសចរណ៍ ងាយនឹងបានជួបប្រទះឃើញនូវបដិមាករនៃទេវរូបដ៏មានឫទ្ធិបារមីដែលបានប្រសូតិពីរឿងព្រេងនិទានទាក់ទងខាងព្រហ្មញ្ញសាសនា។ នេះគឺជាភស្តុតាងសម្រាប់ការផ្លាស់ប្តូរ និងការទទួលយកឥទ្ធិពលវប្បធម៌ដែលបានអូសបន្លាយអស់រាប់ពាន់ឆ្នាំមកហើយ។ វត្តមានទាំងនេះមិនបានធ្វើឱ្យចុះខ្សោយនូវជំនឿលើព្រះពុទ្ធសាសនានោះទេ ប៉ុន្តែបានរួមចំណែកធ្វើឱ្យជីវភាពផ្លូវស្មារតី និងសិល្បៈរបស់សហគមន៍កាន់តែសម្បូរបែប។

នាំយកសិល្បៈប្រពៃណីធ្វើជាអំណោយមុនថ្ងៃបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មី

ពេលកម្តៅថ្ងៃនៅភាគខាងត្បូងចាប់ផ្តើមហួតហែងខ្លាំង ក៏ជាពេលវេលាដែលបងប្អូនជនរួមជាតិ Khmer ឈានចូលដល់ថ្ងៃដ៏រំភើបបំផុតក្នុងឆ្នាំ។ ខែមេសាមកដល់នាំមកនូវបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីជាតិ ដែលជាពិធីបុណ្យនៃជំនឿសាសនា ការដឹងគុណ និងក្តីសង្ឃឹម។ ក្នុងបរិយាកាសនោះ ពន្លឺភ្លើងឆាកនៃក្រុមសិល្បៈ Khmer - រោងមហោស្រព Cao Văn Lầu បានបំភ្លឺយ៉ាងត្រចះត្រចង់នៅតាមភូមិស្រុកនៃតំបន់ដាច់ស្រយាល នាំមកនូវអំណោយស្មារតីមិនអាចកាត់ថ្លៃបានជូនដល់បងប្អូនប្រជាជន។

នាគក្នុងវប្បធម៌ Khmer

មានឱកាសបានទៅទស្សនាតាមវត្ត Khmer Nam Bộ យើងរាល់គ្នានឹងបានជួបប្រទះនឹងរូបចម្លាក់ពស់នាគរាជយ៉ាងច្រើននៅតាមលើដំបូលនៃព្រះវិហារ កុដិ សាលា។ល។ រូបភាពសត្វពស់នាគរាជ គឺជាសត្វដ៏ពិសិដ្ឋដែលមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយសហគមន៍ខ្មែរ។ សត្វពស់នាគរាជមិនត្រឹមបានបង្ហាញពីភាពរុងរឿងប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងតំណាងឱ្យការការពារ និងការតភ្ជាប់រវាងមនុស្ស និងពិភពវិញ្ញាណផងដែរ។