Chủ nhật, 18-10-26 08:40:02
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

ស្ថាបត្យកម្មវត្តទឹកប្រៃ (chùa Nước Mặn)

Báo Cà Mau វត្តកំពង់មានជ័យទឹកប្រៃ (Nước Mặn) គឺជាវត្ត Khmer បុរាណដែលត្រូវបានកសាងនូវឆ្នាំ១៧០៦ មានទីតាំងស្ថិតនៅទីរួមស្រុក Long Phú ស្រុក Long Phú ខេត្ត Sóc Trăng។

 

ភាពអស្ចារ្យនៃស្ថាបត្យកម្មព្រះវិហារវត្តកំពង់មានជ័យទឹកប្រៃ (Nước Mặn)។

ក៏មិនអន់ជាងវត្ត Khmer ដទៃទូទាំងតំបន់នោះដែរ វត្តទឹកប្រៃ សម្បូរដោយក្បូរក្បាច់រចនាយ៉ាងល្អប្រណិត ប្រកបដោយអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌ Khmer Nam Bộ និយាយរួម។ មកទស្សនាវត្តកំពង់មានជ័យទឹកប្រៃ (Nước Mặn) សម្លឹងពីខ្លោងទ្វារចូល យើងនឹងបានឃើញនូវបណ្តាស្ថាបត្យកម្មដ៏អស្ចារ្យនៃរបងព័ទ្ធជុំវិញវត្ត រួមជាមួយក្បាច់ចម្លាក់ខ្លោងទ្វារដ៏ស្អាតអស្ចារ្យដែលត្រូវបានរចនាបទតាមលក្ខណៈជាកំពូលបី។

ចេតិយតម្កល់ធាតុរបស់វត្តទឹកប្រៃត្រូវបានរចនាយ៉ាងល្អប្រណិត ប្រកបដោយលក្ខណៈវប្បធម៌ Khmer Nam Bộ។

ដែលចំណាប់អារម្មណ៍ជាងគេនោះគឺខណៈពេលដែលបានឈានជើងចូលវត្ត យើងនឹងបានឃើញនូវភាពអស្ចារ្យរបស់វត្ត រួមមានដូចជា៖ ព្រះវិហារ សមណៈកុដិ ឧបដ្ឋានសាលា ចេតិយ រោងទូក.ង។ល។ ជាពិសេស វត្តទឹកប្រៃមានព្រះវិហារដល់ទៅ២ឯនោះ ទាំងចាស់ទាំងថ្មី។ បណ្តាតម្លៃនៃស្ថាបត្យកម្មវត្ត Khmer ទាំង​ឡាយភាគច្រើនសំដៅលើព្រះវិហារតែម្យ៉ាងប៉ុណ្ណោះ ដែលជាសំណង់ដ៏សំខាន់និងមានតម្លៃជាងគេបង្អស់សម្រាប់វត្ត Khmer នីមួយៗ។ ក្នុងនោះមានវត្តកំពង់មានជ័យទឹកប្រៃ (Nước Mặn) ផងដែរ។

ខ្លោងទ្វារវត្តទឹកប្រៃត្រូវបានរចនាជាកំពូល៤ ដោយកំពូលនីមួយៗមានចម្លាក់ព្រហ្មមុខបួនទៀតផង។

ថ្វីត្បិតតែវត្តស្ថិតនៅកណ្តាលទីផ្សារ តែខាងមុខវត្តគឺជាវាលស្រែដ៏ធំល្វឹងល្វើយប្រកបដោយលក្ខណៈជនបទសុទ្ធសាត។ មានឱកាសបានមកទស្សនាវត្តកំពង់មានជ័យទឹកប្រៃ (Nước Mặn) យើងនឹងមានអារម្មណ៍ស្រស់ស្រាលដោយបានទស្សនាផ្ទាល់ភ្នែកនៅលក្ខណៈនៃស្ថាបត្យកម្មខ្មែរដ៏អស្ចារ្យនិងសម្បូរបែបទៀត​ផង​​។

ទិដ្ឋភាពខាងក្នុងព្រះវិហារប្រកបដោយក្បូរក្បាច់រចនានិងព័ណ៌សម្បុរយ៉ាងស្រស់អស្ចារ្យ។

និយាយរួម បណ្តាក្បូរក្បាច់រចនាតាមវត្ត Khmer ទាំងឡាយនិយាយរួម វត្តកំពង់មានជ័យទឹកប្រៃ (Nước Mặn) និយាយដោយឡែកគឺជាស្ថាបត្យកម្មវប្បធម៌ដ៏ប្រចាំរបស់ Khmer Nam Bộ។ ផ្តើមពីនោះក៏ជាទីតាំងសម្រាប់ព្រះសង្ឃសិក្សារៀនសូត្រប្រតិបត្តិតាមវិន័យធម៌របស់ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ ព្រមទាំងជាកន្លែងសម្រាប់សកម្មភាពជំនឿសាសនារបស់ប្រជាពុទ្ធបរិស័ទនៅភូមិភាគទៀតផង៕

 

Chanh Đa

 

 

 

អត្ថន័យ “បាយបិណ្ឌ” ក្នុងរដូវបុណ្យសែនដូនតា

ក្នុងរដូវបុណ្យសែនដូនតាដ៏ពិសិដ្ឋ ពិធីបោះបាយបិណ្ឌ ដែលអូសបន្លាយរយៈពេល ១៥ ថ្ងៃនៅតាមវត្តអារាម Khmer បានបង្កប់យ៉ាងជ្រាលជ្រៅនូវស្មារតីមេត្តាធម៌នៃព្រះពុទ្ធសាសនាថេរវាទ និងកម្រងសីលធម៌ប្រពៃណីដ៏ល្អផូរផង់របស់ជនជាតិ Khmer។

ប្រតិបត្តិពិធីកិច្ចសាសនា ផ្សារភ្ជាប់សហគមន៍

នៅតាមបណ្តាវត្តអារាមព្រះពុទ្ធសាសនាថេរវាទ ប្រជាពុទ្ធបរិស័ទ Khmer ទាំងឡាយតែងអញ្ជើញទៅវត្តដើម្បីបំពេញកិច្ចសាសនាជាប្រចាំ ៤ លើកក្នុងមួយខែ រួមមានថ្ងៃ៖ ៨ កើត, ១៥ កើត (ពេញបូណ៌មី), ៨ រោច និងថ្ងៃដាច់ខែតាមចន្ទគតិ។

បេតិកភណ្ឌសាស្ត្រាស្លឹករឹត

សាស្ត្រាស្លឹករឹត គឺជាបេតិកភណ្ឌឯកសារដ៏វិសេសវិសាល ដែលរក្សាទុកនូវវប្បធម៌របស់ជនរួមជាតិ Khmer។

អត្ថន័យនៃការរួមបញ្ចូលគ្នារវាងសត្វមករ និងនាគ

ក្នុងសិល្បៈស្ថាបត្យកម្មវត្តអារាម Khmer Nam Bộ បណ្តារូបសត្វដ៏ពិសិដ្ឋ និងក្បូរក្បាច់រចនាចម្លាក់ តុបតែង បានបង្កប់នូវតម្លៃវប្បធម៌ ជំនឿសាសនាយ៉ាងជ្រាលជ្រៅរបស់ជនរួមជាតិ Khmer។ ក្នុងនោះ តាមបណ្តោយកន្ត្រាក់ជណ្តើរ ដំបូលកោង ឬជើងសសរ ភាគច្រើនតែងតែតុបតែងរូបសត្វមករ រួមផ្សំជាមួយពស់នាគរាជជាប្រចាំ។

លក្ខណៈវប្បធម៌ពេញដោយក្តីករុណា

សម្រាប់ប្រជាជន Khmer គ្រប់ទិដ្ឋភាពនៃជីវិតសហគមន៍ ចាប់ពីពិធីកិច្ចសាសនាដ៏ឧឡារិករហូតដល់សកម្មភាពជាប្រចាំថ្ងៃ គឺមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយវត្តអារាម។ ទំនាក់ទំនងដ៏ជ្រាលជ្រៅនេះបានបង្កឱ្យមានវប្បធម៌ប្រពៃណីនៃសេចក្តីករុណាយ៉ាងជ្រាលជ្រៅ៖ "ការធ្វើទាន" (ការធ្វើវេនចង្ហាន់ប្រគេនព្រះសង្ឃតាមវត្តអារាម)។

ទីតាំងបុរាណនៅកណ្តាលទីក្រុង

ដោយមានទីតាំងស្ថិតនៅតាមបណ្តោយប្រឡាយ Bạc Liêu - Cà Mau នៃភូមិសាស្ត្រសង្កាត់ Bạc Liêu វត្តបុរាណ Phước Đức (ឬហៅថាវត្ត Bang) ជាបេតិកភណ្ឌផ្នែលខាងស្ថាបត្យកម្មបុរាណ និងសិល្បៈដ៏យូរអង្វែងរបស់សហគមន៍ Hoa ដ៏ស្រស់ស្អាត និងអស្ចារ្យខ្លាំងណាស់។

សាយភាយនៃស្មារតីកត្តញ្ញូ និងក្ដីស្រឡាញ់

ក្នុងបរិយាកាសដ៏ស្ងប់ស្ងាត់នៃខែ ៧ តាមច័ន្ទគតិ វត្តអារាមខាងឧត្តរនិកាយទូទាំងខេត្ត Cà Mau បានរៀបចំពិធីបុណ្យ Vu Lan យ៉ាងឱឡារិកដើម្បីជាការតបស្នគុណរបស់កូនចៅចំពោះឪពុកម្តាយ។ ផ្តើមពីពិធីកិច្ចនៃព្រះពុទ្ធសាសនា បុណ្យ Vu Lan បានក្លាយជាប្រពៃណីវប្បធម៌ដ៏ស្រស់ស្អាត ដោយរំលឹកដល់មនុស្សគ្រប់គ្នាឱ្យសម្តែងអំពីកត្តញ្ញូរបស់ខ្លួនចំពោះកូនបុព្វការីជន មានមាតាបិតាជាដើម។

កន្លែងអភិរក្សប្រភពចំណេះដឹង និងវប្បធម៌ Khmer

ក្នុងបរិវេណវត្តព្រះពុទ្ធសាសនាទក្ខិណានិកាយ Khmer ក្រៅពីព្រះវិហារដ៏ជាទីខ្ពង់ខ្ពស់ក្រៃលែង មានស្ថាបត្យកម្មមួយទៀតដែលមានផ្ទៃដីទំហំតូច ប៉ុន្តែមានលក្ខណៈពិសេស នោះគឺហោត្រ័យ ឬហៅថា បណ្ណាល័យ។ នរះមិនត្រឹមជាទីកន្លែងសម្រាប់តម្កល់គម្ពីរព្រះវិន័យ ធម៌ប៉ុណ្ណោះទេ បណ្ណាល័យតម្កល់គម្ពីរបានចាត់ទុកជា “ព្រលឹង” សម្រាប់រក្សាប្រភពចំណេះដឹង ស្មារតីនិងវប្បធម៌របស់សហគមន៍ទាំងមូលទៀតផង។

ចំណុចលេចធ្លោនៃវត្តអារាម Khmer

បង្គោលទង់សាសនានៅតាមទីធ្លានៃវត្តអារាម Khmer Nam Bộ មិនត្រឹមតែជាចំណុចលេចធ្លោផ្នែកខាងស្ថាបត្យកម្មប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជានិមិត្តរូបខាងវិញ្ញាណដ៏ពិសិដ្ឋរបស់ប្រជាជន Khmer ទៀតផង។

ទីលានកំសាន្តក្រោមដំបូលវត្ត

សម្រាប់កុមារ Khmer នៅឃុំ Hồ Thị Kỷ រដូវវិស្សមកាលឆ្នាំនេះអាចនិយាយបានថា ជារដូវកាលមួយដែលគួរឱ្យចងចាំនៅរាល់បណ្តារូបភាពដ៏ស្រស់ស្អាតមួយ - ការចងចាំនៃទីលានកំសាន្តសប្បាយក្រោមដំបូលវត្តអារាម ជាកន្លែងដែលសំណើចលាយឡំជាមួយចំណេះដឹង សេចក្តីស្រឡាញ់ និងការចែករំលែកនៅពេលរសៀលដ៏ស្ងប់ស្ងាត់មួយផងដែរ។