Thứ sáu, 3-4-26 16:45:30
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

វត្ត Khmer: ស្នាមគំនូសនៃបដិវត្តន៍នៅកណ្តាលភូមិស្រុក

Báo Cà Mau ស្ថិតនៅកណ្តាវាលស្រែខ្ទឹមក្រហមដ៏ធំល្វឹងល្វើយ និងអមដោយម្លប់ដើមឈើបុរាណដ៏ត្រជាក់ វត្ត Khmer មិនត្រឹមតែជាមជ្ឈមណ្ឌលនៃសកម្មភាពសាសនា ជាកន្លែងសម្រាប់អភិក្សអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌ជាតិប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាប្រភពដើមនៃការចលនាបដិវត្តន៍ក្នុងអំឡុងពេលនៃការតស៊ូប្រឆាំងពួកសត្រូវឈ្លានពានទឹកដីទៀតផង។ ក្នុងចំណោមវត្តមួយក្នុដ៏ឆ្នើមជាងគេនោះគឺវត្ត សិរីក្រសាំង (Cà Săng) កសាងនូវឆ្នាំ ១៥៧៦ ដែលមានទីតាំងស្ថិតនៅសង្កាត់ Vĩnh Châu ទីក្រុង Cần Thơ។

វត្តសិរីក្រសាំង (Cà Săng) ជាបេតិកភណ្ឌប្រវត្តសាស្ត្រ វប្បធម៌ថ្នាក់ខេត្ត។

វត្តសិរីក្រសាំង (Cà Săng) មានទំហំផ្ទៃដីប្រមាណជាង ៨៩៤ ម៉ែត្រការ៉េ ជាមួយនឹងស្ថាបត្យកម្មដ៏ចម្លែក ៗជាច្រើនដូចជា៖ ព្រះវិហារ សាលារៀន សមណកុដិ និងឧបដ្ឋានសាលា។ល។ ឆ្លងកាត់ជាច្រើនសម័យកាល វត្តក៏មានភាពទ្រុឌទ្រោមយ៉ាងខ្លាំង។ ឆ្នាំ២០០៥ វត្តក៏បានចាប់ផ្តើមកសាងព្រះវិហារថ្មីដោយមានប្រវែង ៣៦,៨ ម៉ែត្រ ទទឹង ២៤,៣ ម៉ែត្រ និងកម្ពស់ ២៥ ម៉ែត្រ ដោយចំណាយទឹកប្រាក់សរុបជាង ៧ ពាន់លានដុង។ រចនាសម្ព័ន្ធនៃព្រះវិហារនេះដោយមានកំពូល ៥ យ៉ាងខ្ពស់សន្លឹម គយគន់ហាក់បីដូចជាប្រាសាទអង្គរវត្ត បង្កើតឱ្យមានការចាប់អារម្មណ៍ជាខ្លាំងចំពោះភ្ញៀវទេសចរមកពីគ្រប់ទិសទីនៅពេលបានមកទស្សនាវត្ត។

ចេតិយតម្កល់អធិដ្ឋាតុរបស់អតីតព្រះឧបជ្ឈាយ៍ដែលមានស្នាព្រះហស្ថក្នុងការស្ថាបនាវត្តអារាម។

យោងតាមការរៀបរាប់របស់ព្រះសង្ឃ និងព្រឹទ្ធាចារ្យក្នុងភូមិ ក្នុងអំឡុងពេលសង្គ្រាមទាំង ២ លើក តស៊ូប្រឆាំងបារាំង (Pháp) និងអាមេរិក (Mỹ) វត្តសិរីក្រសាំង (cà Săng) គឺជាកន្លែងសម្រាប់បណ្តុះបណ្តាលសកម្មជនបដិវត្តន៍ ប្រមូលផ្តុំប្រជាពុទ្ធបរិស័ទឱ្យចូលរួមតស៊ូ និងរួមចំណែកជាច្រើនដល់បុព្វហេតុរំដោះជនជាតិ និងឯករាជ្យទឹកដី។

ក្រោមដំបូលវត្តដ៏អស្ចារ្យ កិច្ចប្រជុំសម្ងាត់បានធ្វើឡើង និងការតស៊ូរបស់ប្រជាជន Khmer ជាច្រើនក៏ត្រូវបានចាប់ផ្តើម។ ទន្ទឹមនិងនោះ ដើម្បីជំនួយកម្លាំងដល់កងទ័ពយើង ព្រះសង្ឃ និងគ្រូអាចារ្យបានប្រមូលផ្តុំពុទ្ធបរិស័ទដោយសម្ងាត់ រួមមានទាំងការផ្តល់ស្បៀងអាហារ ឱសថព្យាបាលជំងឺ និងផ្តល់ជម្រកដល់ទាហានរងរបួសជាដើម។ ទោះបីជាត្រូវពួកខ្មាំងឃ្លាំមើល និងបំភិតបំភ័យយ៉ាងណាក៏ដោយ អ្នកទាំងឡាយនៅតែស្មោះត្រង់នឹងស្មារតីឆ្ពិះទៅ "ព្រះពុទ្ធសាសនារួមដំណើរការជាមួយប្រទេសជាតិ" ដោយប្រើប្រាស់សេចក្តីមេត្តាករុណាជាកម្លាំងដើម្បីការពារមាតុភូមិ។

ភាពអស្ចារ្យនៃព្រះពុទ្ធបដិមាករនៅខាងមុខទីធ្លាវត្តសិរីក្រសាំង (Cà Săng)។

បន្ទាប់ពីប្រទេសជាតិទទួលបានឯករាជ្យទាំងស្រុង វត្តសិរីក្រសាំង (Cà Săng) ក៏បានចូលរួមយ៉ាងសកម្មក្នុងការរួមចំណែកដើម្បីបុព្វហេតុនៃការកសាងប្រទេសជាតិ។ ការរួមចំណែករបស់វត្តត្រូវបានបក្ស និងរដ្ឋទទួលស្គាល់ ព្រមទាំងនាយករដ្ឋមន្ត្រីប្រគល់ប័ណ្ណសរសើរដែលមានស្នាដៃ ក្នុងការចលនាកសាង និងពង្រឹងផែនមហាសាមគ្គីទូទាំងជនជាតិ រួមចំណែកដល់បុព្វហេតុកសាងសង្គមនិយម និងការពារប្រទេសជាតិ​ មាតុភូមិ។

ជាពិសេសក្នុងបរិវេណវត្តសិរីក្រសាំង (Cà Săng) ថែមទាំងមានសាលាបឋមសិក្សាមួយខ្នងផងដែរ បង្កលក្ខណៈងាយស្រួលសម្រាប់ប្អូនៗសិក្សារៀនសូត្រនៅភូមិភាគ។

ប្រការដែលគួរឱ្យមោទនភាពថែមទៀតនោះគឺកាលពីឆ្នាំ ២០០៤ វត្តយសិរីក្រសាំង (Cà Săng) ថែមទាំងបានគណៈកម្មាធិការប្រជាជនខេត្ត Sóc Trăng (ចាស់) បច្ចុប្បន្នជាទីក្រុង Cần Thơ សម្រេចចិត្តទទួលស្គាល់ជាបេតិកភណ្ឌប្រវត្តិសាស្ត្រ វប្បធម៌ថ្នាក់ខេត្តផងដែរ៕

Chanh Đa

នាគក្នុងវប្បធម៌ Khmer

មានឱកាសបានទៅទស្សនាតាមវត្ត Khmer Nam Bộ យើងរាល់គ្នានឹងបានជួបប្រទះនឹងរូបចម្លាក់ពស់នាគរាជយ៉ាងច្រើននៅតាមលើដំបូលនៃព្រះវិហារ កុដិ សាលា។ល។ រូបភាពសត្វពស់នាគរាជ គឺជាសត្វដ៏ពិសិដ្ឋដែលមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយសហគមន៍ខ្មែរ។ សត្វពស់នាគរាជមិនត្រឹមបានបង្ហាញពីភាពរុងរឿងប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងតំណាងឱ្យការការពារ និងការតភ្ជាប់រវាងមនុស្ស និងពិភពវិញ្ញាណផងដែរ។

សម្រស់ប្រពៃណីរបស់នារី Khmer

ក្នុងឱកាសអបអរសាទរទិវានារីអន្តរជាតិ ៨ មីនា ឆ្នាំ ២០២៦ យើងទាំងអស់គ្នារួមគ្នារំលឹក និងវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះការរួមចំណែកយ៉ាងស្ងៀមស្ងាត់របស់នារី Khmer លើទឹកដី Cà Mau - ដែលជាអ្នកខិតខំថែរក្សាអត្តសញ្ញាណជាតិ ព្រមទាំងមានភាពរស់រវើក សមត្ថភាពមោះមុតឈានឡើង រួមចំណែកកសាងភូមិស្រុកឱ្យកាន់តែរីកចម្រើន។

កិន្នរ - សម្រស់ និងក្តីប្រាថ្នាឆ្ពោះទៅរកអំពើល្អរបស់នារី Khmer

ក្នុងលំហដ៏ស្ងប់ស្ងាត់នៃវត្តអារាមខ្មែរនាតំបន់ដីចុងជ្រោយបង្អស់ រវាងសម្លេងសូត្រធម៌យ៉ាងរណ្តំ រូបសំណាកកិន្នរបានលេចត្រដែតឡើងជានិមិត្តរូបនៃភាពល្អឯក។ តាមរយៈរូបភាពនោះ យើងអាចមើលឃើញថា សម្រស់របស់នារីខ្មែរមិនត្រឹមតែស្ថិតនៅលើរូបរាងប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងបានចិញ្ចឹមបីបាច់ចេញពីជីវិតដែលប្រកបដោយធម៌សប្បុរសទៀតផង។

គ្រុឌ ក្នុងជីវភាពវប្បធម៌ជំនឿរបស់ Khmer

រូបភាពសត្វគ្រុឌ គឺជានិមិត្តសញ្ញាដ៏មានឥទ្ធិពល និងពិសិដ្ឋបំផុតក្នុងស្ថាបត្យកម្មវត្ត Khmer ទាំងឡាយនៅតំបន់ Nam Bộ ។ មិនត្រឹមតែជាគ្រឿងតុបតែងលម្អប៉ុណ្ណោះទេ គ្រុឌមានវត្តមាននៅតាមសរសព្រះវិហារ សាលា។ល។ ជាមួយនឹងរូបរាងដ៏មានអានុភាពខ្លាំង ស្លាបធំលាត្រដាង និងក្រញ៉ាំជើងលាតសន្ធឹង ដូចជាកំពុងទ្រទ្រង់រចនាបទនៃសំណង់ទាំងមូល ដែលតំណាងឱ្យកម្លាំងការពារ និងសេចក្តីប្រាថ្នាដើម្បីឆ្ពោះទៅរកពន្លឺដ៏ភ្លឺស្វាង។

សាក្សីនៃស្មារតីសាមគ្គីជាតិ

ក្នុងចំណោមវត្ត Khmerទាំង ២៨ ទូទាំងខេត្ត Cà Mau មានវត្តចំនួន ៦ បានកសាងឡើងក្នុងអំឡុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ៧០ នៃសតវត្សមុន ដែលជាដំណាក់កាលផ្ទុះសង្គ្រាមឆាបឆេះយ៉ាងខ្លាំងក្លានៅតំបន់ Nam Bộ។ វត្តហូផុងថ្មី គឺជាវត្តមួយក្នុងចំណោមវត្តទាំងនោះ ដែលបានបង្កើតឡើងដោយផ្អែកលើមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃសាមគ្គីភាពរវាងបងប្អូនជនជាតិទាំង ៣៖ Kinh - Khmer - Hoa។

ភាពអស្ចារ្យនៃពណ៌ទាំង ៧ ក្នុងសប្តាហ៍របស់សម្លៀកបំពាក់ Khmer

ក្នុងពិធីបុណ្យទាននានារបស់បងប្អូន Khmer Nam Bộ ភ្ញៀវទេសចរណ៍ទាំងឡាយតែងចាប់អារម្មណ៍យ៉ាងខ្លាំងចំពោះសម្លៀកបំពាក់ដ៏ស្រស់ឆើតឆាយ។ តែមានមនុស្សតិចណាស់ដែលដឹងថា ព័ណ៌នៃអាវ ស្បៃ ឬសំពត់ មិនត្រឹមតែមានសោភ័ណភាពប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងផ្សារភ្ជាប់ជាមួយនឹងជំនឿ និងទស្សនៈនៃការរស់នៅទៀតផង ដោយអនុវត្តតាមក្បួនព័ណ៌ដែលត្រូវនឹងថ្ងៃនីមួយៗក្នុងសប្ដាហ៍។

វិសេសវិសាលនៃពិធីដាក់បាត្រដើមឆ្នាំ

រៀងរាល់ឱកាសបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីជាតិម្តងៗ ក្នុងបរិយាកាសដ៏សប្បាយរីករាយទទួលអំណរឆ្នាំថ្មី ប្រជាពុទ្ធបរិស័ទ និងបងប្អូន Khmer យ៉ាងច្រើនកុះករក្នុងខេត្ត បានមកជួបជុំគ្នានៅវត្តមុនីវង្សាបុប្ផារាម សង្កាត់ An Xuyên ដើម្បីចូលរួមពិធីដាក់បាត្រដើមឆ្នាំ។ នេះគឺជាពិធីបុណ្យដែលបង្កប់នូវអត្តសញ្ញាណព្រះពុទ្ធសាសនាទក្ខិណានិកាយ Khmer យ៉ាងជ្រាលជ្រៅ និងជាសកម្មភាពវប្បធម៌ផ្លូវចិត្តដ៏វិសេសវិសាលរបស់សហគមន៍ Khmer ទូទាំងខេត្តផងដែរ។

គណៈសប្បុរសធម៌នៃព្រះពុទ្ធសាសនា Bạc Liêu រួមកម្លាំងដើម្បីអ្នកក្រ

ប៉ុន្មានឆ្នាំកន្លងមកនេះ ទន្ទឹមជាមួយការអនុវត្តបណ្តាសកម្មភាពសាសនា គណៈកម្មាធិការសប្បុរសធម៌នៃព្រះពុទ្ធសាសនា Bạc Liêu បានពង្រីកស្មារតីមេត្តាករុណាជាបន្តបន្ទាប់តាមរយៈកម្មវិធីសុខុមាលភាពសង្គមជាក់ស្តែងជាច្រើន។ បណ្តាសកម្មភាពយ៉ាងសាមញ្ញទាំងនេះ ពោរពេញដោយក្តីសប្បុរសដែលផុសចេញពីទឹកចិត្តពិតៗ ព្រមទាំងផ្តល់ថែមកម្លាំងចិត្ត និងសម្រាប់អ្នកខ្វះសំណាងឆ្លងកាត់រាល់ឧបស័គ្គទាំងពួង ដើម្បីឆ្ពោះទៅអនាគតដ៏ភ្លឺស្វាង។

សន្សំកុសលផ្តើមពីបុណ្យផ្កា

ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ឱ្យតែដល់រដូវប្រាំង ជាពិសេសនៅថ្ងៃប្រកៀកបុណ្យចូលឆ្នាំ Việt Nam វត្តអារាម Khmer ជាច្រើននៅ Nam Bộ និយាយរួម ខេត្ត Cà Mau និយាយដោយឡែក ក៏ឱឡារឹកចាត់តាំងពិធីបុណ្យផ្កាដើម្បីរួមវិភាគទានបច្ច័យទឹកប្រាក់សម្រាប់កសាងវត្ត។

ការរស់ឡើងវិញនៃសាស្ត្រាស្លឹករឹត

ឯកសារដ៏មានតម្លៃជាង ១៣ ម៉ឺនទំព័រ ចេញពីសាស្ត្រាបុរាណរបស់បងប្អូនជនជាតិ Khmer បាន “រស់ឡើងវិញ” ជាផ្លូវការលើលំហបណ្តាញសង្គម។ នេះគឺជាជំហានមួយដ៏សំខាន់ ក្នុងការអភិរក្សបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌តាមរយៈបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថល។ លទ្ធផលនេះបានប្រកាសនៅក្នុងសិក្ខាសាលាវិទ្យាសាស្ត្រក្រោមប្រធានបទ “សាស្ត្រាស្លឹករឹត៖ អភិរក្ស និងរក្សាបេតិកភណ្ឌ Khmer តាមរយៈបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថល” ដែលរៀបចំឡើងដោយសាកលវិទ្យាល័យ Trà Vinh នារសៀលថ្ងៃទី ២៨ ខែមករា ឆ្នាំ ២០២៦។