Thứ sáu, 3-4-26 16:44:05
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

ដាស់ភ្ងោកសក្តានុពលទេសចរណ៍ដែលផ្តើមពីបណ្តាវត្តអារាម Khmer

Báo Cà Mau ខេត្ត Cà Mau ជាតំបន់ដីចុងបញ្ចប់នៃមាតុភូមិ មិនត្រឹមតែបានគេដឹងស្គាល់មានប្រព័ន្ធធម្មជាតិព្រៃកោងកាង និងព្រែកទន្លេប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាកន្លែងរក្សាទុកនូវបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌វិញ្ញាណនិយមដ៏ពិសេស តាមរយៈវត្ត Khmer បុរាណចំនួន ២៨ វត្តទៀតផង។ សំណង់ទាំងនេះគឺជាភស្តុតាងរស់រវើកនៃប្រវត្តិសាស្រ្តនៃការកកើត និងអភិវឌ្ឍន៍របស់សហគមន៍ Khmer នៅទីនេះ ដោយមានសក្តានុពលទេសចរណ៍ដ៏ធំធេង ប៉ុន្តែមិនទាន់បានរុករកឱ្យសក្តិសមនៅឡើយ។

វត្តគឺជាកន្លែងប្រារព្ធពិធីបុណ្យទានប្រពៃណីរបស់ជនរួមជាតិ Khmer ។ (ក្នុងរូបថត៖ ជនរួមជាតិ Khmerនៅវត្តជ្រុងខ្មែរ (Rạch Giồng) ឃុំ Hồ Thị Kỷ អំណរបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីជាតិ Khmer ឆ្នាំ២០២៥)។

វត្តជាច្រើនមានអាយុកាលរាប់រយឆ្នាំ លេចធ្លោដោយស្ថាបត្យកម្មប្រពៃណីវិសេសវិសាលស្កឹមស្កៃ និងចម្រុះពណ៌។ អាចរៀបរាប់សំណង់ឆ្នើមដូចជា៖ វត្តមុនីវង្សាបុប្ផារាម (សង្កាត់ An Xuyên ) វត្តព្រែកជ្រៅ (Xiêm Cán) សង្កាត់ Hiệp Thành វត្តឃោសិតារាម (Chùa Đầu) ឃុំ Hưng Hội វត្តជ្រុងខ្មែរ (Rạch Giồng) ឃុំ Hồ Thị Kỷ…។

ស្ថាបត្យកម្មវត្តទាំងនេះ ចាប់ចំណាប់អារម្មណ៍ខ្លាំងដោយដំបូលបំពាក់ដោយរូបចម្លាក់យ៉ាងអស្ចារ្យ សម្តែងពីការទំនាក់ទំនងវប្បធម៌ដ៏ពិសេសលើតំបន់ដែនដីភាគខាងត្បូង។

ជនរួមជាតិ Khmerតែងគិតគូរដល់ការកសាងវត្តអារាមក្នុងភូមិភាគខ្លួន​ដើម្បីមានការអភិវឌ្ឍក្លាយជាកន្លែងទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរជិតឆ្ងាយ។

ពេលដើរចូលក្នុងបរិវេណវត្ត ភ្ញៀវទេសចរនឹងចាប់អារម្មណ៍ភ្លាមពីបរិយាកាស ស្ងប់ស្ងៀម សុខសាន្តផ្ទុយពីភាពអ៊ូរអរនៅខាងក្រៅ។

មិនត្រឹមតែជាកន្លែងសក្ការបូជាប៉ុណ្ណោះទេ វត្ត Khmer ថែមទាំងមានតួនាទីជាមជ្ឈមណ្ឌលវប្បធម៌ និងអប់រំរបស់សហគមន៍ទៀតផង។ ទីនេះជាកន្លែងប្រារព្ធពិធីបុណ្យប្រពៃណីសំខាន់ៗដូចជា៖ បុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីជាតិ Khmer អកអំបុក និង សែនដូនតា។ល។ ដោយទាក់ទាញពុទ្ធបរិស័ទ និងភ្ញៀវទេសចរជាច្រើន បង្កើតបានជាវប្បធម៌ដ៏ពិសេស។

ពេលថ្មីៗនេះ វត្ត Khmer ជាច្រើននៅខេត្ត Cà Mau បានជួសជុល និងកសាងថ្មីជាច្រើនសំណង់ស្ថាបត្យកម្មដើម្បីបង្កើតចំណាប់អារម្មណ៍ដល់ភ្ញៀវទេសចរជិតឆ្ងាយ។  (ក្នុងរូបថត៖ វត្តឃោសិតារាម (Chùa Đầu) ឃុំ Hưng Hội កំពុងកសាងឧបដ្ឋានសាលា)។

ប៉ុន្តែ សក្តានុពលទេសចរណ៍វិញ្ញាណនិយមរបស់វត្តទាំងនេះនៅតែមិនទាន់បានរុករកមានប្រសិទ្ធភាពនៅឡើយ។ ភ្ញៀវទេសចរជាច្រើនមកដល់ Cà Mau នៅតឬប្រមូលផ្តុំសំខាន់ទៅលើគោលដៅទសចរណ៍ធម្មជាតិតែមិនបានដឹងពីសម្រស់ស្រស់ត្រកាល របស់សំណង់ស្ថាបត្យកម្មទាំងនេះ។ ដើម្បី "ដាស់ឱ្យភ្ញាក់" នូវសក្តានុពលនេះគប្បីមានកិច្ចសហការស្អិតល្មួតរវាងរដ្ឋអំណាច វិស័យទេសចរណ៍ និងសហគមន៍។ ដំណោះស្រាយបានស្នើរួមមាន៖ ការជំរុញផ្សព្វផ្សាយរូបភាពរបស់វត្ត ការអភិវឌ្ឍដំណើរទេសចរណ៍វប្បធម៌វិញ្ញាណនិយមដោយឡែកគួបផ្សំជាមួយការសាកល្បងម្ហូបអាហារ និងជីវភាពរបស់ជនរួមជាតិ Khmer។ ទន្ទឹមនឹងនោះ ការវិនិយោគបង្កើនភាពមូលដ្ឋានសម្ភារៈ និងយកចិត្តូកដាក់អភិរក្សគ្រប់តម្លៃវប្បធម៌ស្ថាបត្យកម្មដោយវិធីស្ថេរភាពគឺជាស្នូល។

វត្តគម្ពីរសាគរ ព្រែកជ្រៅ (Xiêm Cán) ជាមណ្ឌលទេសចរណ៍ខាងជំនឿផ្លូវចិត្តដ៏ល្បីឈ្មោះរបស់ខេត្តផងដែរ។

ការអភិវឌ្ឍទេសចរណ៍នៅតាមវត្តខ្មែរ មិនត្រឹមតែរួមចំណែកជំរុញសេដ្ឋកិច្ចភូមិភាគប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជួយអភិរក្សនិងរីកសាយតម្លៃវប្បធម៌ពិសេស របស់ជនជាតិ Khmer លើតំបន់ទឹកដី Cà Mau ទៀតផង៕

Đờ Ni - Danh Điệp

នាគក្នុងវប្បធម៌ Khmer

មានឱកាសបានទៅទស្សនាតាមវត្ត Khmer Nam Bộ យើងរាល់គ្នានឹងបានជួបប្រទះនឹងរូបចម្លាក់ពស់នាគរាជយ៉ាងច្រើននៅតាមលើដំបូលនៃព្រះវិហារ កុដិ សាលា។ល។ រូបភាពសត្វពស់នាគរាជ គឺជាសត្វដ៏ពិសិដ្ឋដែលមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយសហគមន៍ខ្មែរ។ សត្វពស់នាគរាជមិនត្រឹមបានបង្ហាញពីភាពរុងរឿងប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងតំណាងឱ្យការការពារ និងការតភ្ជាប់រវាងមនុស្ស និងពិភពវិញ្ញាណផងដែរ។

សម្រស់ប្រពៃណីរបស់នារី Khmer

ក្នុងឱកាសអបអរសាទរទិវានារីអន្តរជាតិ ៨ មីនា ឆ្នាំ ២០២៦ យើងទាំងអស់គ្នារួមគ្នារំលឹក និងវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះការរួមចំណែកយ៉ាងស្ងៀមស្ងាត់របស់នារី Khmer លើទឹកដី Cà Mau - ដែលជាអ្នកខិតខំថែរក្សាអត្តសញ្ញាណជាតិ ព្រមទាំងមានភាពរស់រវើក សមត្ថភាពមោះមុតឈានឡើង រួមចំណែកកសាងភូមិស្រុកឱ្យកាន់តែរីកចម្រើន។

កិន្នរ - សម្រស់ និងក្តីប្រាថ្នាឆ្ពោះទៅរកអំពើល្អរបស់នារី Khmer

ក្នុងលំហដ៏ស្ងប់ស្ងាត់នៃវត្តអារាមខ្មែរនាតំបន់ដីចុងជ្រោយបង្អស់ រវាងសម្លេងសូត្រធម៌យ៉ាងរណ្តំ រូបសំណាកកិន្នរបានលេចត្រដែតឡើងជានិមិត្តរូបនៃភាពល្អឯក។ តាមរយៈរូបភាពនោះ យើងអាចមើលឃើញថា សម្រស់របស់នារីខ្មែរមិនត្រឹមតែស្ថិតនៅលើរូបរាងប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងបានចិញ្ចឹមបីបាច់ចេញពីជីវិតដែលប្រកបដោយធម៌សប្បុរសទៀតផង។

គ្រុឌ ក្នុងជីវភាពវប្បធម៌ជំនឿរបស់ Khmer

រូបភាពសត្វគ្រុឌ គឺជានិមិត្តសញ្ញាដ៏មានឥទ្ធិពល និងពិសិដ្ឋបំផុតក្នុងស្ថាបត្យកម្មវត្ត Khmer ទាំងឡាយនៅតំបន់ Nam Bộ ។ មិនត្រឹមតែជាគ្រឿងតុបតែងលម្អប៉ុណ្ណោះទេ គ្រុឌមានវត្តមាននៅតាមសរសព្រះវិហារ សាលា។ល។ ជាមួយនឹងរូបរាងដ៏មានអានុភាពខ្លាំង ស្លាបធំលាត្រដាង និងក្រញ៉ាំជើងលាតសន្ធឹង ដូចជាកំពុងទ្រទ្រង់រចនាបទនៃសំណង់ទាំងមូល ដែលតំណាងឱ្យកម្លាំងការពារ និងសេចក្តីប្រាថ្នាដើម្បីឆ្ពោះទៅរកពន្លឺដ៏ភ្លឺស្វាង។

សាក្សីនៃស្មារតីសាមគ្គីជាតិ

ក្នុងចំណោមវត្ត Khmerទាំង ២៨ ទូទាំងខេត្ត Cà Mau មានវត្តចំនួន ៦ បានកសាងឡើងក្នុងអំឡុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ៧០ នៃសតវត្សមុន ដែលជាដំណាក់កាលផ្ទុះសង្គ្រាមឆាបឆេះយ៉ាងខ្លាំងក្លានៅតំបន់ Nam Bộ។ វត្តហូផុងថ្មី គឺជាវត្តមួយក្នុងចំណោមវត្តទាំងនោះ ដែលបានបង្កើតឡើងដោយផ្អែកលើមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃសាមគ្គីភាពរវាងបងប្អូនជនជាតិទាំង ៣៖ Kinh - Khmer - Hoa។

ភាពអស្ចារ្យនៃពណ៌ទាំង ៧ ក្នុងសប្តាហ៍របស់សម្លៀកបំពាក់ Khmer

ក្នុងពិធីបុណ្យទាននានារបស់បងប្អូន Khmer Nam Bộ ភ្ញៀវទេសចរណ៍ទាំងឡាយតែងចាប់អារម្មណ៍យ៉ាងខ្លាំងចំពោះសម្លៀកបំពាក់ដ៏ស្រស់ឆើតឆាយ។ តែមានមនុស្សតិចណាស់ដែលដឹងថា ព័ណ៌នៃអាវ ស្បៃ ឬសំពត់ មិនត្រឹមតែមានសោភ័ណភាពប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងផ្សារភ្ជាប់ជាមួយនឹងជំនឿ និងទស្សនៈនៃការរស់នៅទៀតផង ដោយអនុវត្តតាមក្បួនព័ណ៌ដែលត្រូវនឹងថ្ងៃនីមួយៗក្នុងសប្ដាហ៍។

វិសេសវិសាលនៃពិធីដាក់បាត្រដើមឆ្នាំ

រៀងរាល់ឱកាសបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីជាតិម្តងៗ ក្នុងបរិយាកាសដ៏សប្បាយរីករាយទទួលអំណរឆ្នាំថ្មី ប្រជាពុទ្ធបរិស័ទ និងបងប្អូន Khmer យ៉ាងច្រើនកុះករក្នុងខេត្ត បានមកជួបជុំគ្នានៅវត្តមុនីវង្សាបុប្ផារាម សង្កាត់ An Xuyên ដើម្បីចូលរួមពិធីដាក់បាត្រដើមឆ្នាំ។ នេះគឺជាពិធីបុណ្យដែលបង្កប់នូវអត្តសញ្ញាណព្រះពុទ្ធសាសនាទក្ខិណានិកាយ Khmer យ៉ាងជ្រាលជ្រៅ និងជាសកម្មភាពវប្បធម៌ផ្លូវចិត្តដ៏វិសេសវិសាលរបស់សហគមន៍ Khmer ទូទាំងខេត្តផងដែរ។

គណៈសប្បុរសធម៌នៃព្រះពុទ្ធសាសនា Bạc Liêu រួមកម្លាំងដើម្បីអ្នកក្រ

ប៉ុន្មានឆ្នាំកន្លងមកនេះ ទន្ទឹមជាមួយការអនុវត្តបណ្តាសកម្មភាពសាសនា គណៈកម្មាធិការសប្បុរសធម៌នៃព្រះពុទ្ធសាសនា Bạc Liêu បានពង្រីកស្មារតីមេត្តាករុណាជាបន្តបន្ទាប់តាមរយៈកម្មវិធីសុខុមាលភាពសង្គមជាក់ស្តែងជាច្រើន។ បណ្តាសកម្មភាពយ៉ាងសាមញ្ញទាំងនេះ ពោរពេញដោយក្តីសប្បុរសដែលផុសចេញពីទឹកចិត្តពិតៗ ព្រមទាំងផ្តល់ថែមកម្លាំងចិត្ត និងសម្រាប់អ្នកខ្វះសំណាងឆ្លងកាត់រាល់ឧបស័គ្គទាំងពួង ដើម្បីឆ្ពោះទៅអនាគតដ៏ភ្លឺស្វាង។

សន្សំកុសលផ្តើមពីបុណ្យផ្កា

ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ឱ្យតែដល់រដូវប្រាំង ជាពិសេសនៅថ្ងៃប្រកៀកបុណ្យចូលឆ្នាំ Việt Nam វត្តអារាម Khmer ជាច្រើននៅ Nam Bộ និយាយរួម ខេត្ត Cà Mau និយាយដោយឡែក ក៏ឱឡារឹកចាត់តាំងពិធីបុណ្យផ្កាដើម្បីរួមវិភាគទានបច្ច័យទឹកប្រាក់សម្រាប់កសាងវត្ត។

ការរស់ឡើងវិញនៃសាស្ត្រាស្លឹករឹត

ឯកសារដ៏មានតម្លៃជាង ១៣ ម៉ឺនទំព័រ ចេញពីសាស្ត្រាបុរាណរបស់បងប្អូនជនជាតិ Khmer បាន “រស់ឡើងវិញ” ជាផ្លូវការលើលំហបណ្តាញសង្គម។ នេះគឺជាជំហានមួយដ៏សំខាន់ ក្នុងការអភិរក្សបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌តាមរយៈបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថល។ លទ្ធផលនេះបានប្រកាសនៅក្នុងសិក្ខាសាលាវិទ្យាសាស្ត្រក្រោមប្រធានបទ “សាស្ត្រាស្លឹករឹត៖ អភិរក្ស និងរក្សាបេតិកភណ្ឌ Khmer តាមរយៈបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថល” ដែលរៀបចំឡើងដោយសាកលវិទ្យាល័យ Trà Vinh នារសៀលថ្ងៃទី ២៨ ខែមករា ឆ្នាំ ២០២៦។