Thứ năm, 27-8-26 07:50:58
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

អស្ចារ្យនៃស្ថាបត្យកម្មវត្ត Vĩnh Hưng

Báo Cà Mau ទីក្រុង Cần Thơ ជាក្រុងមួយដែលភ្ជាប់ជាមួយប្រវត្តិសាស្ត្រ និងអត្តសញ្ញាវប្បធម៌ដ៏យូរឡុងណាស់មកហើយ។ នេះក៏ជាតំបន់ទីតាំងដែលសម្បូរដោយសំណង់ខាងសាសនានៃវត្តអារាមរបស់បណ្តាជនជាតិជាបងប្អូន Kinh - Khmer - Hoa ដ៏ល្បីរន្ទឺ មានដូចជា៖ វត្តស្រឡូង (Chén Kiểu) វត្តសំរោង វត្តលោកយាយ Thiên Hậu និងវត្ត Đất Sét រាល់វត្តនីមួយៗតែងមានលក្ខណៈស្ថាបត្យកម្មដ៏ពិសេសផ្ទាល់ខ្លួន និងមានអាយុកាលរាប់រយឆ្នាំទៀតផង ទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរណ៍ជិតឆ្ងាយមកគោរពបូជា និងសិក្សាស្រាវជ្រាវ ក្នុងនោះមានវត្ត Vĩnh Hưng ផងដែរ។

ភាពអស្ចារនៃស្ថាបត្យកម្មខ្លោងទ្វារវត្ត Vĩnh Hưng។

វត្ត Vĩnh Hưng ជាវត្តខាងឧត្តរនិកាយ ត្រូវបានផ្តើមកសាងកាលពីឆ្នាំស្ថិ ១៩១២ មានទីតាំងស្ថិតនៅច្រកលេខ ១១០ វិថី Trần Hưng Đạo សង្កាត់ Phú Lợi ទីក្រុង Cần Thơ ដោយមានទំហំផ្ទៃដីប្រមាណជិត ៧.០០០ម៉ែត្រការេ។ ពិសេស រាល់សំណង់ទាំងឡាយរបស់វត្តនេះសុទ្ធតែត្រូវបានសាងឡើងដោយថ្មសុទ្ធដែលយោងតាមស្ថាបត្យកម្មជប៉ុន។ បណ្តាផ្ទាំងថ្មទាំងអស់ត្រូវបាននាំចូលមកពីតំបន់ភូមិភាគកណ្តាល ហើយត្រូវបានរចនាបទដោយជាងដែលមានស្នាដៃជំនាញនិងបទពិសោធខ្ពស់។ សម្រាប់ខាងថវិកាឧបត្ថម្ភវិញ គឺអាស្រ័យគ្រួសារឧបាសិកា Đinh Thị Đinh ធាអ្នកផ្តួចផ្តើមសាងឡើង ដោយមានបំណងចង់មានទីតាំងសម្រាប់ជាសក្ការៈបូជា និងបន្តផ្សព្វផ្សាយព្រះពុទ្ធសាសនា។  វត្តនេះដែរក៏បានក្លាយជាទីកន្លែងទេសចរណ៍សម្រាប់ផ្នែកខាងមនោវិញ្ញាណដ៏ល្បីឈ្មោះមិនចាញ់វត្តដទៃទៀតនោះទេ។

បរិយាកាសគួរឱ្យជ្រះថ្លាខាងក្នុងព្រះវិហារវត្ត Vĩnh Hưng។

អាស្រ័យជញ្ជាំងវត្តត្រូវបានរចនាបទដោយផ្ទាំងថ្ម ជណ្តើរថ្ម និងរាល់ការតុបតែងទាំងឡាយសុទ្ធសឹងតែធ្វើពីថ្មផងនោះ ក៏ញាុំងឱ្យវត្តកាន់តែមានលក្ខណៈពិសេសដោយឡែក បង្កើតបានជាទ្រង់ទ្រាយខាងស្ថាបត្យកម្មគួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍។

ស្ថាបត្យកម្មរបស់វត្តរួមមានថូចជា៖ ខ្លោងទ្វារ ព្រះវិហារ កុដិសម្រាប់គោរពបូជាគ្រូដើម និងចេតិយជាដើម។ ចំណែកបរិវេណវត្តវិញមានដើមឈើលម្អជាច្រើន សម្រាប់់បង្កើនបរិយាកាសធម្មជាតិគួរជាទីមនោរម្យទៀតផង។

នៅខាងមុខទីធ្លារព្រះវិហារ គឺជារូបចម្លាក់ព្រះសង្ឃថាំងចេង។

នៅខាងមុខព្រះវិហារ មានរចនារូបចម្លាក់សត្វតោសពីក្បាលយ៉ាងធំដែលធ្វើពីថ្មសុទ្ធទៀតផង។ ចំណែកនៅលើសង្ខាងជញ្ជាំង មានចម្លាក់ក្បូរក្បាច់រចនាដ៏ល្អប្រណិត ហាក់បីដូចជាកំពុងឈរត្រៀមទទួលស្វាគមន៍ភ្ញៀវមកទស្សនា និងគោរពបូជា។

ជាប់ខាងមុខខ្លោងទ្វារព្រះវិហារថែមទាំងមានរូបចម្លាក់ទេវតាមុខខៀវដ៏មានរឹទ្ធានុភាពឈរការពារអារាមដ្ឋានទៀតផង។

វត្ត Vĩnh Hưng មិនត្រឹមសម្បូរផ្នែងខាងស្ថាបត្យកម្មដ៏អស្ចារ្យដែលត្រូវបានរចនាបទដោយថ្មសុទ្ធនោះទេ ថែមទាំងមានតួនាទីយ៉ាងសំខាន់សម្រាប់ភ្ញៀវទេសចរណ៍ជិតឆ្ងាយអញ្ជើញមកទស្សនា និងគោរពបូជា។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ សព្វថ្ងៃវត្តនេះថែមទាំងទាក់ទាញយុវជនជាច្រើនមកទស្សនាកម្សាន្ត​ និងថតរូបទុកជាអនុស្សាវរីយ៍ទៀតផង៕

Chanh Đa

ទីលានកំសាន្តក្រោមដំបូលវត្ត

សម្រាប់កុមារ Khmer នៅឃុំ Hồ Thị Kỷ រដូវវិស្សមកាលឆ្នាំនេះអាចនិយាយបានថា ជារដូវកាលមួយដែលគួរឱ្យចងចាំនៅរាល់បណ្តារូបភាពដ៏ស្រស់ស្អាតមួយ - ការចងចាំនៃទីលានកំសាន្តសប្បាយក្រោមដំបូលវត្តអារាម ជាកន្លែងដែលសំណើចលាយឡំជាមួយចំណេះដឹង សេចក្តីស្រឡាញ់ និងការចែករំលែកនៅពេលរសៀលដ៏ស្ងប់ស្ងាត់មួយផងដែរ។

បង្កើនទំនុកចិត្តសម្រាប់ជនរួមជាតិ Khmer

ចាប់ពីវត្តមុនីវង្សា បុប្ផារាម ដែលមានទីតាំងស្ថិតនៅភូមិលេខ ១០ សង្កាត់ An Xuyên ការផ្លាស់ប្តូរនៃជីវភាពរស់នៅរបស់បងប្អូន Khmer គឺជាក់ស្តែងជាប្រចាំថ្ងៃ។ ជុំវិញបរិវេណវត្តនេះ មានគ្រួសារប្រមាណជិត ១០០ គ្រួសារ ដែលភាគច្រើនសុទ្ធសឹងជាអ្នកប្រកបរបររកប្រាក់ចិញ្ចឹមជីវិតតាមរយៈការជួញដូរខ្នាតតូច ធ្វើការស៊ីឈ្នួលដោយកម្លាំងពលកម្ម និងអាជីវកម្មគ្រួសារ។ ប្រសិនបើពីមុនមានគ្រួសារក្រីក្រជាង ១០ គ្រួសារ និងគ្រួសារប្រកៀកបន្ទាត់ក្រប្រហែល ២០ គ្រួសារ សព្វថ្ងៃនេះលែងមានគ្រួសារក្រីក្រ ឬប្រកៀកបន្ទាត់ក្រទៀតនោះទេ ហើយជីវភាពរស់នៅក៏មានភាពប្រសើរជាងមុនផងដែរ។

រដូវចូលព្រះវស្សា

ជាពិធីបុណ្យដ៏សំខាន់មួយក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា Khmer បុណ្យចូលព្រះវស្សា តែងបានប្រព្រឹត្តិឡើងនូវថ្ងៃ ១៥ កើត ខែទុតិយាសាឍជារៀងរាល់ឆ្នាំ នេះជាថ្ងៃកំណត់សម្រាប់ព្រះសង្ឃចូលកាន់ព្រះវស្សាក្នុងរយៈកាល ៣ ខែសម្រាប់សិក្សារៀនសូត្រ។

ទស្សនៈរស់នៅក្នុងក្បាច់រាហ៊ូ

ក្នុងសិល្បៈស្ថាបត្យកម្មវត្តអារាមព្រះពុទ្ធសាសនាទក្ខិណានិកាយ Khmer រាល់វណ្ណកម្មចម្លាក់មិនត្រឹមតែតុបតែងដើម្បីបង្កើតសម្រស់លំអខាងក្រៅប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងបង្កប់នូវតម្លៃវប្បធម៌ទៀតផង។ លេចធ្លោហើយផ្ទុកនូវនិមិត្តសញ្ញានៃឫទ្ធិអំណាចខ្លាំងគឺក្បាច់រាហ៊ូ ដែលលាក់ទុកនូវព្រេងនិទានព្រមទាំងទស្សនៈរស់នៅដ៏ជ្រាលជ្រៅរបស់ជនជាតិ Khmer។

ព្រះម៉ែធរណី ទេពធីតាការពារ

ក្នុងជីវិតជំនឿខាងវិញ្ញាណ ពុទ្ធសាសនិកជន Khmer គោរពយ៉ាងពិសេសខ្លាំងចំពោះព្រះម៉ែធរណី។ នៅតាមវត្តអារាម រូបសំណាកព្រះនាងបានឆ្លាក់នៅទីតាំងដ៏ឧត្តម ជាពិសេសគឺនៅក្នុងផ្ទាំងគំនូរពណ៌នាអំពីព្រះពុទ្ធទ្រង់ផ្ចាញ់មារ បង្កប់នូវទស្សនវិជ្ជាដ៏ជ្រាលជ្រៅអំពីកម្មផល និងការការពារពីព្រះម៉ែធរណី។

បិណ្ឌបាត្រ - ស្ពានមេត្រីឆ្ពោះទៅសុចរិត

តាំងពីបានត្រាស់ដឹងជាសព្វញ្ញូពុទ្ធ ព្រះអង្គបានជ្រើសរើសផ្លូវបិណ្ឌបាត្រជាផ្នែកមួយដែលមិនអាចខ្វះបានក្នុងរបៀបរស់នៅជាបព្វជិត។ អស់រយៈពេល ៤៥ វស្សាក្នុងការផ្សព្វផ្សាយព្រះធម៌ និងសង្គ្រោះសត្វលោក ព្រះអង្គមិនដែលសម្រាកមួយថ្ងៃឡើយ ដោយខិតខំនិមន្តបិណ្ឌបាត្ររហូតដល់ថ្ងៃបរិនិព្វាន។ រូបភាពនៃបាត្រដ៏សាមញ្ញនៅក្នុងព្រះហស្ត បានក្លាយជានិមិត្តរូបដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ ដែលជាភស្តុតាងបញ្ជាក់ពីជីវិតដ៏បរិសុទ្ធ និងស្មារតីបម្រើដោយមិននឿយហត់របស់ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ។

សុំអាយុ បួងសួងក្តីសុខក្សេមក្សាន្ត

ក្នុងជីវភាពខាងស្មារតីដ៏សម្បូរបែបនៃជនរួមជាតិ Khmer នៅវាលរាបទន្លេគឺវឡុង ក្រៅពីពិធីបុណ្យធំៗដូចជា៖ បុណ្យចូលឆ្នាំថ្មី ឬបុណ្យអកអំបុក។ល។ ពិធីសាសនា ក្នុងគ្រួសារក៏មានតួនាទីពិសេសមួយ ក្នុងនោះមាន “ពិធីសុំអាយុ”។

ចំណុចសំខាន់ផ្នែកស្ថាបត្យកម្មវត្តក្របីឃ្លៀច (Cao Dân)

វត្តវង្សស្រង់ ក្របីឃ្លៀច (Cao Dân) មានទីតាំងស្ថិតនៅឃុំ Tân Lộc មិនត្រឹមជាមជ្ឈមណ្ឌលសម្រាប់សកម្មភាពវប្បធម៌ និងសាសនារបស់បងប្អូនប្រជាពុទ្ធបរិស័ទ Khmer ប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាសមិទ្ធផលខាងសិល្បៈដ៏ពិសេសមួយដែលបង្ហាញពីស្ថាបត្យកម្មដ៏ប្លែកភ្នែកនៃព្រះពុទ្ធសាសនាថេរវាទ Khmer ផងដែរ។

រូបគំនូរព្រះពុទ្ធលើជញ្ជាំងព្រះវិហារ Khmer

ក្នុងសិល្បៈសូនរូបសម្រាប់វត្ត Khmer Nam Bộ រូបគំនូរព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធដែលបានគូរនៅតាមជញ្ជាំងនៃព្រះវិហារ គឺជាខ្លឹមសារដ៏លេចធ្លោ និងមានតម្លៃខ្លាំងណាស់។ មិនត្រឹមជាទម្រង់សម្រាប់ឱ្យការតុបតែងលម្អខាងក្នុងព្រះវិហារប៉ុណ្ណោះទេ បណ្តាផ្ទាំងគំនូរទាំងឡាយថែមទាំងជាបានជាដំណើររឿងរ៉ាវដ៏មិនអាចកាត់ថ្លៃបានសម្រាប់អ្នកកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនាគ្រប់រូប ទាំងនេះបានឆ្លុះបញ្ចាំងពីជីវិតខាងវិញ្ញាណ គំនិតមនុស្សធម៌ និងជំនាញសិល្បៈដ៏ពិសេសរបស់ជនរួមជាតិ Khmer។

ភាពឱឡារិកនៃពិធីស្រង់ព្រះ

នៅក្នុងបរិយាកាសដ៏ពិសិដ្ឋ និងរីករាយនៃថ្ងៃបុណ្យវិសាខបូជា ព្រះពុទ្ធសរាជ ២៥៧០ មានពិធីមួយដែលនៅតាមវត្តណាក្តីក៏មិនអាចខ្វះបាន និងត្រូវបានមនុស្សគ្រប់រូបចាត់ទុកជាថ្ងៃដ៏សំខាន់ ព្រមទាំងទន្ទឹងរង់ចាំជានិច្ច នោះគឺពិធីស្រង់ព្រះ។