Thứ ba, 28-7-26 07:33:39
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Bảo vệ trẻ em - Trách nhiệm cộng đồng | Bài 1: Báo động xâm hại trẻ em

Báo Cà Mau (CMO) LTS: Thời gian qua, không thể phủ nhận những nỗ lực của các sở, ban, ngành, địa phương trong việc nâng cao ý thức về giáo dục giới tính, tuyên truyền về Luật Trẻ em… nhằm phòng chống những vụ xâm hại tình dục, bạo hành trẻ em. Song, hiệu quả vẫn chưa như mong đợi, đây thật sự là thách thức đối với gia đình, nhà trường và cộng đồng xã hội.

Bài 1: Báo động nạn xâm hại trẻ em

Những năm trở lại đây, tình hình tội phạm về xâm hại tình dục ở trẻ em diễn biến phức tạp, tính chất, mức độ ngày càng nghiêm trọng và số vụ ngày càng tăng. Vấn nạn này gây bức xúc trong dư luận, để lại hậu quả nghiêm trọng cho gia đình và xã hội.

Trẻ em là đối tượng đang trong độ tuổi phát triển, chưa hoàn thiện về mặt thể chất và tâm sinh lý. Vì vậy, khi trẻ bị bạo hành, xâm hại tình dục... sẽ dẫn đến những hậu quả lâu dài. Hậu quả này không chỉ trẻ là nạn nhân trực tiếp mà còn gây ra những ảnh hưởng tiêu cực cho gia đình và cộng đồng.

Trẻ em là đối tượng cần được bảo vệ trước sự tác động xấu của xã hội (ảnh minh hoạ).

Những con số biết nói

Theo thống kê của ngành lao động - thương binh và xã hội, những năm gần đây, số vụ và số trẻ em bị xâm hại có xu hướng tăng, diễn biến phức tạp và nghiêm trọng. Năm 2020 có 20 trẻ bị xâm hại; năm 2021 có 37 trẻ bị xâm hại; 6 tháng năm 2022 có 21 trẻ bị xâm hại, trong đó có 1 trẻ bị bạo hành. Ðối tượng xâm hại trẻ em đa phần là người quen như hàng xóm, anh em họ hàng, thậm chí là cha dượng...

Ðây chỉ là những con số bề nổi, báo động thực trang trẻ em bị lợi dụng, xâm hại ngày càng nhiều. Ðây là vấn đề đáng lên án và cần ngăn chặn kịp thời để tránh tiếp diễn. Số liệu của Toà án Nhân dân tỉnh Cà Mau, trong năm 2021 đã thụ lý 16 vụ, trong đó có 7 vụ sơ thẩm và 9 vụ phúc thẩm. Riêng 9 tháng đầu năm 2022 đã xử lý 23 vụ, tăng so với cùng kỳ.

Tội phạm xâm hại tình dục trẻ em là những hành vi nguy hiểm cho xã hội, vi phạm pháp luật hình sự do người có năng lực trách nhiệm hình sự thực hiện. Tội phạm xâm hại tình dục trẻ em không phải là tội danh cụ thể, mà bao gồm một nhóm tội danh. Các tội phạm xâm phạm tình dục trẻ em được quy định trong Bộ luật Hình sự 2017 (Chương XIV: Các tội xâm phạm tính mạng, sức khoẻ, nhân phẩm, danh dự của con người) gồm 5 điều luật cụ thể sau: Ðiều 142 - Tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi, Ðiều 144 - Tội cưỡng dâm người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi, Ðiều 145 - Tội giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác với người từ đủ 13 đến dưới 16 tuổi, Ðiều 146 - Tội dâm ô với người dưới 16 tuổi, Ðiều 147 - Tội sử dụng người dưới 16 tuổi vào mục đích khiêu dâm. Trong đó, người phạm tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi và tội cưỡng dâm người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi có thể phải chịu mức án cao nhất là chung thân hoặc tử hình.

Mới đây, Toà án Nhân dân tỉnh Cà Mau vừa tuyên án đối với 6 bị cáo về hành vi hiếp dâm người dưới 16 tuổi với tổng mức án cho 6 bị cáo là 54 năm tù. Một khoảng thời gian dài các bị cáo T.V.C, T.Nh.L, H.Kh.D, Ng.Pt.T, Ð.V.Kh và D.Q.H thường xuyên nhắn tin, hẹn hò và nhiều lần thực hiện hành vi giao cấu với em T.T.M (sinh năm 2009), đến khi sự việc bại lộ, gia đình em M phát hiện, đưa mọi việc ra trước pháp luật thì các bị cáo mới hay M chưa đủ 18 tuổi và phải đối diện với các mức án để trả giá cho hành vi của mình.

Ðây là một trong những vụ án đặc biệt nghiêm trọng, khi bị hại đang ở độ tuổi quá nhỏ, chưa tự chủ được bản thân, nguyên nhân do tình cảm nam nữ quá sớm, không suy nghĩ đến hậu quả về việc làm của mình dẫn đến vi phạm pháp luật.

Ðiều đáng buồn hơn, trong những tội phạm về hành vi dâm ô hiện nay trẻ hoá về độ tuổi, lớn lên trong gia đình bị khiếm khuyết, nghèo, mưu sinh từ khi còn quá nhỏ, chưa hiểu biết pháp luật.

Vấn nạn yêu sớm

Cách mạng công nghệ 4.0 càng phát triển thì một bộ phận học sinh càng ngày càng lạm dụng. Minh chứng rõ nhất cho vấn đề này là vừa qua, trận đại dịch Covid-19 bùng phát, để không lỡ chuyện học hành, các em bắt đầu học trực tuyến, nhà nào có điều kiện thì trang bị máy vi tính, không điều kiện thì điện thoại thông minh để đáp ứng nhu cầu học tập. Từ đó tạo cơ hội cho các em được kết nối Internet, khám phá trên không gian mạng, hẹn hò bạn bè…

Qua tìm hiểu, nhiều phụ huynh cũng bức xúc về vấn đề này nhưng không có cách nào khác. Một phụ huynh bộc bạch: “Tịch thu điện thoại thì khi thầy cô cho bài tập, con không biết đường làm, nếu cho sử dụng thì không có thời gian quản lý, vì gia đình ai cũng bận đi làm, không thể theo sát bên con được. Nếu làm quá chúng phản ứng lại bằng cách bỏ ăn, không học..., rất đau đầu”.

Yêu sớm hiện nay đang trở thành trào lưu trong lứa tuổi học sinh, dạo quanh các quán cà phê chúng ta dễ dàng bắt gặp những cặp đôi độ tuổi 14, 15, còn khoác trên người bộ đồng phục học sinh ngang nhiên thể hiện tình cảm nơi công cộng, gọi nhau cách thân mật là “chồng”, là “vợ”.

Cùng với sự phát triển của xã hội, tình yêu trong lứa tuổi học sinh gây ra nhiều hệ luỵ khôn lường.

Yêu sớm là một trong những nỗi lo lắng của thầy cô và các bậc cha mẹ. Bởi yêu sớm sẽ dẫn tới nhiều hệ luỵ xấu, ở lứa tuổi thích khám phá và thích trải nghiệm làm “người lớn” dẫn tới nhiều hệ luỵ khôn lường như nạo phá thai, ảnh hưởng rất lớn về sức khoẻ của trẻ vị thành niên. Thậm chí vì ghen tuông mù quáng mà dẫn đến giết người và phải trả giá khi tuổi đời còn khá trẻ.

Vấn đề đặt ra hiện nay là làm sao bảo vệ trẻ trước sự thay đổi tâm sinh lý và sự “rung động đầu đời”. Ðây là vấn đề lớn không chỉ đặt ra cho ngành giáo dục mà cho toàn xã hội, để những bước chân non trẻ không bị lầm lạc khi chập chững bước vào đời./.

 

Kim Cương - Lam Khánh

Bài 2: TRÁCH NHIỆM CỦA CẢ CỘNG ÐỒNG

 

Giải “sức nén” cho chính quyền cơ sở - Bài cuối: Tầm nhìn kỷ nguyên mới

Một năm sau ngày thành lập, các cấp chính quyền của tỉnh Cà Mau đã có một hành trình dịch chuyển sống động từ tư duy đến hành động, minh chứng thực tiễn cho công cuộc “sắp xếp lại giang sơn” như lời Tổng Bí thư Tô Lâm phát biểu ngày 30/6/2025 tại Lễ công bố các nghị quyết, quyết định của Trung ương và địa phương về sáp nhập đơn vị hành chính cấp tỉnh, cấp xã. Qua câu chuyện của Cà Mau, có thể thấy rõ tầm nhìn về nền hành chính quản trị hiện đại đang dần hiện rõ, gợi mở giá trị cho công cuộc hoàn thiện thể chế gắn với lòng dân trên phạm vi cả nước.

Giải “sức nén”cho chính quyền cơ sở - Bài 2: Góp nhặt hài lòng, nhân lên niềm tin

Với quyết tâm chính trị trong vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, có những chủ trương, quyết sách trở thành hành động cụ thể; chính quyền gần dân, sát dân từng ngày, từng giờ góp nhặt niềm tin, nụ cười của Nhân dân bằng những cách làm sáng tạo, hiệu quả. Ở nơi đó, khoảng cách giữa chính quyền và Nhân dân được rút ngắn khi bước chân phụng sự của người cán bộ dài ra. Phường Vĩnh Trạch, tỉnh Cà Mau là một địa phương điển hình như thế.

Giải “sức nén” cho chính quyền cơ sở - Bài 3: Trao quyền thực chất, khơi thông nguồn lực

"Giải nén" cho chính quyền cơ sở không thể chỉ dựa vào nỗ lực tự thân của đội ngũ công chức, mà đòi hỏi vai trò chỉ đạo điều hành xuyên suốt của Tỉnh uỷ, UBND tỉnh bằng những cơ chế mở. Từ thực tiễn sinh động của các địa phương trên cả nước, Cà Mau đã đúc kết bài học quan trọng để hoá giải một thách thức kinh điển: Làm sao giữ vững vai trò lãnh đạo của Ðảng nhưng không bao biện, làm thay chính quyền; đồng thời khắc phục triệt để căn bệnh "nghị quyết thì hay, triển khai thì nghẽn". Câu trả lời nằm ở tư duy đột phá: Trao quyền thực chất để khơi thông mạch máu thể chế.

Giải “sức nén” cho chính quyền cơ sở

Ngày 1/7/2025 đánh dấu bước ngoặt mang tính lịch sử khi toàn Ðảng, toàn hệ thống chính trị tiến hành đồng bộ cuộc cách mạng về tổ chức bộ máy, chính thức chuyển đổi sang mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Trong tiến trình đổi mới thể chế và tinh gọn bộ máy theo chủ trương của Ðảng, Cà Mau - mảnh đất địa đầu cực Nam Tổ quốc, hành trình vận hành chính quyền địa phương 2 cấp không đơn thuần là một sự đổi mới về cơ cấu tổ chức. Ðó là quyết tâm bắt tay từ thực tiễn, là nỗ lực giải quyết "sức nén" hành chính tại cơ sở, nơi mà mỗi quyết sách của Ðảng phải được cụ thể hoá để phục vụ thiết thực cho Nhân Dân.

Quyển sổ tang kể chuyện người anh hùng

Năm 2024, tôi thực hiện loạt bài “Anh hùng phi công, Liệt sĩ Nguyễn Văn Bảy (B) - Những điều ít biết” đăng trên báo in Cà Mau (ngày 29-30/4 và 1/5/2024) và Cà Mau Online. Ngoài chiến công đặc biệt dùng máy bay MiG-17 ném bom làm thiệt hại tàu khu trục thuộc Hạm đội 7 của Mỹ trên vùng biển Quảng Bình (bằng kỹ thuật “ném bom thát lát”, được xem độc nhất trong lịch sử không chiến Việt Nam và thế giới), bài viết còn đề cập về gia đình, quá trình học tập, chiến đấu và quỹ học bổng mang tên ông.

Hệ sinh thái đặc hữu quý giá của đồng bằng sông Cửu Long

Vườn Quốc gia U Minh Hạ, thuộc xã Đá Bạc, tỉnh Cà Mau, là một trong những khu rừng đặc dụng quan trọng của Việt Nam, nổi tiếng với hệ sinh thái rừng tràm trên đất than bùn độc đáo.

Biển đông tình nghĩa vợ chồng

Con nước sông Cửa Lớn buổi hoàng hôn lặng lẽ chảy ngang vàm Kinh Ông Quyền. Nước mang vị mặn của biển Đông, len qua những rừng đước xanh rì rồi ôm lấy căn nhà nhỏ của vợ chồng chị Phan Thị Chuyển. Cũng từ con nước lớn ròng này, câu chuyện tình nghĩa vợ chồng chân chất miền biển đã lớn lên cùng nghề làm mắm cá sơn, thứ đặc sản từng bị xem là “cá bỏ đi” của xứ rừng phương Nam.

Bừng sáng biển đảo Tây Nam

Tôi gặp lại anh Mai Văn Ðỉnh, phóng viên Báo Công Lý, người bạn trong chuyến đi Trường Sa mùa Tết năm 2024 ngót một tháng trời. Chuyến đi ấy đã cho tôi thật nhiều thứ, mà khi về đất liền, tôi trân trọng gọi đó là chuyến hải trình thiêng liêng. Lần hội ngộ này, chúng tôi lại cùng nhau chung một hải trình, trong mùa biển đẹp, sóng êm để đến với biển đảo Tây Nam, nơi có quê hương Cà Mau yêu dấu. Thấy tôi vẫn vắt vẻo máy ảnh bên mình, anh tươi cười, “vậy là chúng ta lại cùng nhau đi biển đảo, cùng tác nghiệp, cùng có những bài viết cho chuyến đi”. Tôi thoáng chốc ngẩn ngơ! Khi biết tôi đã chuyển công tác từ đầu năm, anh quàng vai, nói khẽ: “Ðược đi cùng nhau là vui".

Người giữ đất rừng U Minh

 Con đường về xã Khánh Lâm mùa này hun hút nắng. Xe chạy dọc theo những con kênh nước phèn nhuộm đỏ chân rừng, len qua những vạt tràm đứng im thin thít như đang lắng nghe tiếng đất thở dưới chân người. Miệt rừng tràm nơi địa đầu cực Nam Tổ quốc vẫn mộc mạc như thuở nào: lặng lẽ, chân tình và sâu đậm như con nước luồn qua rừng tràm, âm thầm bồi đắp sức sống cho đất U Minh.

Đêm nghe đất nứt

Ở miền đất địa đầu cực Nam Tổ quốc, nơi những con sông mở đường ra biển lớn, người dân Cà Mau từ bao đời nay vẫn sống cùng nước như sống cùng hơi thở. Sông là đường đi. Sông là kế sinh nhai. Sông là nơi dựng nhà, neo ghe, sinh con, lớn lên rồi già đi.