Thứ sáu, 12-6-26 11:22:27
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Mạnh về biển, giàu lên từ biển - Bài 2: Giảm cường lực khai thác

Báo Cà Mau (CMO) Trước nguy cơ nguồn lợi thuỷ sản đang cạn kiệt nhanh, ngành thuỷ sản đưa ra mục tiêu duy trì ổn định tổng sản lượng khai thác và nuôi trồng thuỷ sản. Trong đó, điều chỉnh giảm dần sản lượng khai thác, đánh bắt, tăng sản lượng nuôi trồng biển và triển khai nhanh các giải pháp gia tăng giá trị đối với các sản phẩm thuỷ sản, đáp ứng mục tiêu tăng trưởng kim ngạch xuất khẩu của tỉnh.

Giảm cường lực khai thác hải sản là nhiệm vụ trọng tâm trong kế hoạch tổng thể và kế hoạch 5 năm của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 36-NQ/TW về Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Theo đó, tập trung 6 nội dung, giải pháp về quản trị biển và đại dương, quản lý vùng bờ; phát triển kinh tế biển, ven biển; ứng phó với thiên tai, biến đổi khí hậu và nước biển dâng.

Thực hiện Nghị quyết số 03/2021/NQ-HÐND ngày 15/7/2021 của HÐND tỉnh, đến nay có 3.793 lượt tàu cá được hỗ trợ với số tiền hơn 3,7 tỷ đồng.

Khai thác đối mặt nhiều thách thức

Ðánh bắt là lĩnh vực rất quan trọng, chiếm khoảng 43% trong tổng sản lượng thuỷ sản và chiếm hơn 40% kim ngạch xuất khẩu thuỷ sản, nhưng lĩnh vực này đang đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức. Ðó là, tháo gỡ “thẻ vàng” Liên minh châu Âu (EC) về khai thác hải sản bất hợp pháp, không khai báo IUU.

Ông Ðỗ Chí Sĩ, Chi cục trưởng Chi cục Thuỷ sản tỉnh Cà Mau, cho biết: "Tỉnh luôn xác định việc tháo gỡ “thẻ vàng” của EC là vấn đề cấp bách, một trong những nhiệm vụ trọng tâm. Cà Mau cũng đã xây dựng, ban hành nhiều văn bản quy phạm pháp luật để triển khai, thực hiện các quy định, khuyến nghị của EC về kiểm soát khai thác IUU gồm: Quy định về tiêu chí đặc thù của địa phương về đóng mới, cải hoán, thuê, mua tàu cá trên biển; Quy định phối hợp khai thác, xử lý dữ liệu hệ thống giám sát tàu cá thuộc phạm vi quản lý của tỉnh Cà Mau để triển khai, thực hiện hiệu quả hệ thống giám sát tàu cá. Bên cạnh đó, đã tham mưu, trình HÐND tỉnh ban hành Nghị quyết số 03/2021/NQ-HÐND ngày 15/7/2021 của HÐND tỉnh về hỗ trợ cước thuê bao dịch vụ giám sát hành trình tàu cá. Theo đó, từ đầu năm 2022 đến nay, đã hỗ trợ 3.793 lượt tàu cá, với số tiền hơn 3,7 tỷ đồng, tạo niềm tin, sự đồng thuận của cộng đồng ngư dân".

Hiện nay, tình hình tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài giảm nhiều so với trước. Tuy nhiên, tình hình tàu cá, ngư dân vi phạm vùng biển nước ngoài vẫn còn xảy ra. Chỉ tính riêng trong năm 2022 có 7 tàu, 50 thuyền viên bị các nước (Thái Lan, Malaysia, Indonesia) bắt giữ do vi phạm trong khai thác.

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm thời gian tới của ngành thuỷ sản là quản lý khai thác phù hợp với khả năng cho phép của nguồn lợi thuỷ sản theo từng ngư trường; giảm dần cường lực khai thác ven bờ, chuyển đổi các nghề khai thác mang tính sát hại nguồn lợi, tiến tới chấm dứt các nghề sát hại nguồn lợi thuỷ sản và ảnh hưởng đến môi trường sinh thái. Ðồng thời, tăng cường công tác bảo tồn, bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản, tham mưu triển khai thực hiện nhiều dự án, mô hình hướng đến việc bảo vệ và tái tạo nguồn lợi thuỷ sản như thả giống tái tạo nguồn lợi thuỷ sản, thả rạn nhân tạo, thành lập khu bảo tồn biển, khu bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản... phù hợp với chủ trương và định hướng chung của ngành.

Hiện nay, toàn tỉnh có 1.573 tàu cá đã lắp đặt thiết bị giám sát hành trình theo quy định.

Nhiều chính sách hỗ trợ ngư dân

Ngoài Nghị định số 67/2014 về một số chính sách phát triển thuỷ sản, tạo điều kiện thuận lợi cho ngư dân vay vốn đóng mới tàu có công suất lớn, vươn khơi bám biển khai thác thuỷ sản, thời gian qua, Chính phủ đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách hỗ trợ ngư dân bám biển, ngư trường. Ðồng thời, chú trọng công tác bảo vệ, tái tạo và phát triển nguồn lợi thuỷ sản, hướng đến khai thác thuỷ sản hiệu quả, bền vững, hội nhập kinh tế quốc tế. Ðặc biệt, xem xét, xác định, điều chỉnh hạn ngạch giấy phép khai thác thuỷ sản vùng khơi trên địa bàn tỉnh và thực hiện khuyến nghị của EC về công tác quản lý đội tàu cá đảm bảo cân bằng giữa cường lực khai thác với hiện trạng nguồn lợi thuỷ sản.

Ông Châu Công Bằng, Phó giám đốc Sở NN&PTNT, cho biết, tỉnh đã ra thông báo tạm dừng cấp văn bản chấp thuận đóng mới tàu cá có chiều dài lớn nhất từ 15 m trở lên và cải hoán tàu cá có chiều dài dưới 15 m trở lên thành tàu cá có chiều dài từ 15 m trở lên. Thời gian thực hiện từ ngày 20/12/2022 đến khi có thông báo mới của cơ quan có thẩm quyền. Ðặc biệt, mới đây Chủ tịch UBND tỉnh vừa có thư ngỏ kêu gọi ngư dân khai thác thuỷ sản đúng quy định.

Theo ông Bằng, đề án chuyển đổi một số nghề khai thác hải sản ảnh hưởng đến nguồn lợi và môi trường sinh thái hiện đang được Bộ NN&PTNT hoàn thiện và trình Thủ tướng Chính phủ xem xét phê duyệt vào đầu năm 2023. Sau khi Thủ tướng Chính phủ phê duyệt đề án, Sở NN&PTNT xây dựng đề án chuyển đổi một số ngành nghề khai thác hải sản ảnh hưởng đến nguồn lợi và môi trường sinh thái, trình UBND tỉnh xem xét, phê duyệt. Khi hoàn thành sẽ chỉ đạo các cơ quan chuyên môn phối hợp với địa phương tuyên truyền cho bà con ngư dân nắm, đăng ký tham gia chuyển đổi ngành nghề đúng quy định./.

 

Trung Ðỉnh

Bài cuối: TĂNG SẢN LƯỢNG NUÔI THỦY SẢN BIỂN

 

Biển đông tình nghĩa vợ chồng

Con nước sông Cửa Lớn buổi hoàng hôn lặng lẽ chảy ngang vàm Kinh Ông Quyền. Nước mang vị mặn của biển Đông, len qua những rừng đước xanh rì rồi ôm lấy căn nhà nhỏ của vợ chồng chị Phan Thị Chuyển. Cũng từ con nước lớn ròng này, câu chuyện tình nghĩa vợ chồng chân chất miền biển đã lớn lên cùng nghề làm mắm cá sơn, thứ đặc sản từng bị xem là “cá bỏ đi” của xứ rừng phương Nam.

Bừng sáng biển đảo Tây Nam

Tôi gặp lại anh Mai Văn Ðỉnh, phóng viên Báo Công Lý, người bạn trong chuyến đi Trường Sa mùa Tết năm 2024 ngót một tháng trời. Chuyến đi ấy đã cho tôi thật nhiều thứ, mà khi về đất liền, tôi trân trọng gọi đó là chuyến hải trình thiêng liêng. Lần hội ngộ này, chúng tôi lại cùng nhau chung một hải trình, trong mùa biển đẹp, sóng êm để đến với biển đảo Tây Nam, nơi có quê hương Cà Mau yêu dấu. Thấy tôi vẫn vắt vẻo máy ảnh bên mình, anh tươi cười, “vậy là chúng ta lại cùng nhau đi biển đảo, cùng tác nghiệp, cùng có những bài viết cho chuyến đi”. Tôi thoáng chốc ngẩn ngơ! Khi biết tôi đã chuyển công tác từ đầu năm, anh quàng vai, nói khẽ: “Ðược đi cùng nhau là vui".

Người giữ đất rừng U Minh

 Con đường về xã Khánh Lâm mùa này hun hút nắng. Xe chạy dọc theo những con kênh nước phèn nhuộm đỏ chân rừng, len qua những vạt tràm đứng im thin thít như đang lắng nghe tiếng đất thở dưới chân người. Miệt rừng tràm nơi địa đầu cực Nam Tổ quốc vẫn mộc mạc như thuở nào: lặng lẽ, chân tình và sâu đậm như con nước luồn qua rừng tràm, âm thầm bồi đắp sức sống cho đất U Minh.

Đêm nghe đất nứt

Ở miền đất địa đầu cực Nam Tổ quốc, nơi những con sông mở đường ra biển lớn, người dân Cà Mau từ bao đời nay vẫn sống cùng nước như sống cùng hơi thở. Sông là đường đi. Sông là kế sinh nhai. Sông là nơi dựng nhà, neo ghe, sinh con, lớn lên rồi già đi.

Chuyến đò chở thanh xuân và những giấc mơ không lạc dòng

Cách đây hơn 10 năm, trong một lần về ấp Thuận Tạo (xã Tân Tiến, huyện Đầm Dơi, tỉnh Cà Mau cũ) đưa tin lễ khánh thành điểm trường mới, tôi vô tình gặp và phỏng vấn cậu bé Nguyễn Quốc Út. Khi ấy, Út mới học lớp 2. Hỏi về ước mơ dưới mái trường khang trang, cậu bé ấp úng: “Con chỉ cần học lên tới lớp Tư thôi” !?

Biểu tượng của khát vọng vươn lên

Ở bất kỳ vùng đất nào, những công trình biểu tượng không đơn thuần là một hạng mục kiến trúc hay mỹ thuật đô thị. Ðó còn là kết tinh bản sắc văn hoá, lịch sử hình thành và khát vọng phát triển của một địa phương. Với Cà Mau - vùng đất địa đầu cực Nam Tổ quốc, việc đầu tư xây dựng biểu tượng “Con tôm” và “Ba hạt lúa” có ý nghĩa sâu sắc cả về kinh tế, văn hoá lẫn tinh thần.

Trường Sa trong trái tim những người con đất mũi

Tham gia chuyến hải trình của Đoàn công tác số 12 năm 2026 đến với quần đảo Trường Sa và hệ thống Nhà giàn DK1, đối với 10 thành viên đến từ Cà Mau - vùng đất địa đầu cực Nam Tổ quốc, đây là hành trình của cảm xúc, niềm tự hào và trách nhiệm đối với chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

Tạo mặt bằng sạch, mở đường phát triển - Bài cuối: Ðồng bộ, quyết liệt, đúng quy định

Theo kế hoạch, năm 2026, cấp tỉnh triển khai trên 60 công trình, dự án; trong đó hơn 30 công trình, dự án trọng điểm chuyển tiếp từ năm 2025 và khoảng 28 dự án mới chuẩn bị triển khai. Ðây là nhiệm vụ rất lớn và khó khăn, đòi hỏi công tác giải phóng mặt bằng (GPMB) phải có giải pháp đồng bộ, quyết liệt, với kế hoạch chi tiết, cụ thể.

Tạo mặt bằng sạch, mở đường phát triển - Bài 2: Vẫn còn nhiều điểm nghẽn

Dù đạt nhiều kết quả đáng ghi nhận, nhưng công tác giải phóng mặt bằng (GPMB) còn tồn tại không ít khó khăn, hạn chế, do liên quan đến nhiều ngành, nhiều lĩnh vực và nhiều quy định, đặc biệt là liên quan đến quản lý, sử dụng đất cũng như quyền, lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp có đất bị thu hồi. Vì vậy, công tác này vẫn được xem là “điểm nghẽn”, làm chậm tiến độ một số công trình, dự án.

Tạo mặt bằng sạch, mở đường phát triển

Năm 2026 được xác định là năm có ý nghĩa quan trọng đối với Cà Mau - năm bản lề tạo nền tảng vững chắc cho việc thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026-2030, nhất là tăng trưởng hai con số. Trong bối cảnh đó, tỉnh đang nỗ lực triển khai xây dựng đồng bộ nhiều công trình, dự án, đặc biệt là trên lĩnh vực hạ tầng giao thông. Theo đó, công tác giải phóng mặt bằng (GPMB) được xem là nhiệm vụ trọng tâm, yếu tố quyết định thu hút vốn đầu tư, đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư công và mở ra không gian phát triển mới.