Thứ tư, 16-9-26 07:58:11
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Để nền nông nghiệp phát triển, hội nhập: Cần thay đổi tư duy nông dân

Báo Cà Mau

Thực tiễn đã chứng minh, muốn có một nền nông nghiệp hiện đại thì cần phải có một đội ngũ nông dân chuyên nghiệp. Để trở thành nông dân chuyên nghiệp thì nông dân phải đổi mới và tự thay đổi tư duy của mình. Phải học hỏi và cập nhật liên tục các tiến bộ khoa học - kỹ thuật; học tập một cách bài bản và có chọn lọc những kiến thức mà nhà khoa học đã chuyển giao. Công ty cổ phần Tập đoàn thủy sản Bồ Đề Bạc Liêu (Bode Group - gọi tắt là Công ty Bồ Đề) đã tạo điều kiện hỗ trợ để nông dân trở thành chuyên nghiệp.

Tôm nuôi theo quy trình sạch sẽ góp phần nâng cao chất lượng và giá trị cho hàng thủy sản xuất khẩu. Trong ảnh: Công nhân chế biến tôm tại một cơ sở ở huyện Hòa Bình.

Phát huy vai trò làm chủ nông thôn mới

Để phát huy vai trò và vị trí quan trọng của sản xuất nông nghiệp gắn với thực hiện thắng lợi mục tiêu công nghiệp hóa - hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn, từ năm 2008, Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa X) đã ban hành Nghị quyết 26 về nông nghiệp, nông dân và nông thôn. Mục tiêu quan trọng của Nghị quyết này chính là: Không ngừng nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của dân cư nông thôn, hài hòa giữa các vùng, tạo sự chuyển biến nhanh hơn ở các vùng còn nhiều khó khăn. Đặc biệt, nông dân được đào tạo có trình độ sản xuất ngang bằng với các nước tiên tiến trong khu vực và đủ bản lĩnh chính trị, đóng vai trò làm chủ nông thôn mới. Đồng thời, xây dựng nền nông nghiệp phát triển toàn diện theo hướng hiện đại, bền vững, sản xuất hàng hóa lớn, có năng suất, chất lượng, hiệu quả và khả năng cạnh tranh cao, đảm bảo vững chắc an ninh lương thực quốc gia cả trước mắt và lâu dài…

Tuy nhiên, qua gần 12 năm thực hiện Nghị quyết 26, nhiều mục tiêu quan trọng vẫn chưa đạt được, nhất là trình độ sản xuất của nông dân hiện vẫn chưa ngang bằng với các nước tiên tiến trong khu vực. Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến bất cập này, nhưng nguyên nhân chính là do người nông dân chưa được chuyên nghiệp hóa. Chính điều này dẫn đến việc người nông dân khó thoát khỏi cái vòng luẩn quẩn của sự nghèo khó, không chỉ không tăng được năng suất, lợi nhuận, chất lượng mà luôn bị chi phối về thị trường và không thể tạo ra sản phẩm hàng hóa cạnh tranh. Đặc biệt, nông dân luôn bị động trong việc ứng phó với những diễn biến cực đoan từ biến đổi khí hậu và không thể xây dựng được các mô hình sản xuất bền vững.

Cụ thể như trong nuôi trồng thủy sản, nếu nông dân cứ giữ thói quen lạm dụng thuốc kháng sinh, không quan tâm áp dụng các quy trình nuôi tiên tiến và sử dụng công nghệ sinh học sạch, thân thiện với môi trường thì sẽ không tạo ra sản phẩm sạch, khó cạnh tranh trên thị trường, sản phẩm không bán được giá cao. Bên cạnh đó, còn dẫn đến hệ lụy là các vụ nuôi bị thiệt hại bởi sự tàn phá môi trường...

Nông dân xã Phong Thạnh (TX. Giá Rai) trúng tôm nhờ sử dụng sản phẩm công nghệ sinh học Bồ Đề - Mother Water. Ảnh: K.T

Phát triển nông nghiệp theo hướng công nghệ hiện đại

Để giải quyết những bất cập trên và góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết 26, Công ty Bồ Đề đã được Tỉnh ủy, UBND tỉnh chấp thuận cho triển khai Đề án “Chuyên nghiệp hóa người nông dân”. Đây là Tập đoàn tiên phong và cũng là doanh nghiệp duy nhất được tỉnh chọn để triển khai Đề án này. Thực hiện chỉ đạo của tỉnh, Sở NN&PTNT đã cùng với Công ty Bồ Đề hợp tác thí điểm thực hiện Đề án; Công ty Bồ Đề cũng đã ký kết hợp tác với Hội Nông dân giai đoạn 2019 - 2023.

Mục tiêu của Đề án chính là làm thay đổi nhận thức, cách nghĩ, cách làm của nông dân và không ngừng nâng cao trình độ sản xuất, phát triển nông nghiệp theo hướng công nghệ hiện đại, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nhằm phục vụ tích cực quá trình đổi mới, tái cơ cấu sản xuất nông nghiệp hiện đại mang lại giá trị gia tăng cao và phát triển bền vững. Trong đó, đặc biệt chú trọng đến lĩnh vực nuôi trồng thủy sản. Qua đó, góp phần quảng bá, xây dựng thương hiệu con tôm Bạc Liêu gắn với xây dựng Bạc Liêu trở thành “thủ phủ” ngành tôm của cả nước theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ. Đây được xem là mục tiêu chiến lược nằm trong 5 trụ cột phát triển kinh tế - xã hội được Tỉnh ủy, UBND tỉnh đặc biệt quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo và xác định là khâu đột phá để Bạc Liêu tăng tốc.

Nếu xem xét và phân tích kỹ thì số lượng nông dân có thể làm giàu từ nông nghiệp là những người nông dân biết đổi mới. Họ biết tự tìm tòi, học hỏi những cách làm hay, tự mày mò tìm được những cách làm tốt hơn. Vì vậy, mục tiêu cụ thể của Đề án “Chuyên nghiệp hóa người nông dân” chính là giúp nông dân hiểu được những kiến thức, bản chất, quy luật cơ bản của nền kinh tế thị trường là quan hệ hàng hóa và thương hiệu; nông dân chỉ tập trung sản xuất cái thị trường cần, thay vì sản xuất tự phát hay chỉ làm ra cái nông dân tự có. Việc chuyên nghiệp hơn trong sản xuất sẽ giúp nông dân đóng vai trò là người công nhân trên đồng ruộng, sản xuất ra hàng hóa theo mô hình chuỗi được quản lý theo quy trình, có nguồn gốc xuất xứ, khẳng định được thương hiệu, nâng cao khả năng cạnh tranh và mang lại nhiều giá trị. Đây là những vấn đề cơ bản để sản xuất nông nghiệp thực hiện thắng lợi những mục tiêu mà Nghị quyết 26 đề ra và xây dựng các mô hình sản xuất bền vững theo hướng chủ động, thích ứng, nhất là trong điều kiện biến đổi khí hậu như hiện nay phải có ngay các giải pháp mang tính chủ động và “sống chung”.

Trong các hội nghị tổng kết và chỉ đạo sản xuất, ông Dương Thành Trung - Chủ tịch UBND tỉnh luôn khẳng định: “Mục đích cao nhất trong thực hiện các chương trình, dự án phát triển của tỉnh chính là tập trung nâng cao đời sống cho người nông dân. Kinh tế có tăng trưởng mà người nông dân không được hưởng lợi, thu nhập không được nâng cao thì cũng chẳng ý nghĩa gì”.

Hỗ trợ và chia khó cùng nông dân

Có một điều đáng ghi nhận, để khuyến khích nông dân tích cực tham gia thực hiện Đề án “Chuyên nghiệp hóa người nông dân”, Công ty Bồ Đề đã thực hiện chính sách hỗ trợ nông dân mà từ trước đến nay chưa có doanh nghiệp nào tham gia thực hiện. Đó là ngoài tổ chức các lớp tập huấn chuyển giao quy trình nuôi tôm an toàn theo quy trình công nghệ sinh học, Công ty còn đầu tư con giống và sản phẩm công nghệ sinh học Bồ Đề - Mother Water, men, khoáng mà người nông dân không cần phải trả tiền trước. Đặc biệt, Công ty luôn đồng hành, chia sẻ rủi ro cùng bà con nông dân đến cuối vụ và thực hiện bao tiêu sản phẩm đầu ra. Nếu hộ nào chẳng may bị thiệt hại do thời tiết, môi trường…, Công ty Bồ Đề sẽ thực hiện “xóa trắng nợ”.

Với những kết quả thiết thực mang lại từ việc triển khai Đề án “Chuyên nghiệp hóa người nông dân”, thiết nghĩ cần nhân rộng trong nông dân. “Qua thực hiện Đề án đã góp phần quan trọng vào việc hỗ trợ nông dân, góp phần tăng năng suất cho mô hình nuôi tôm. Thời gian tới, Hội Nông dân tỉnh sẽ tăng cường hơn nữa công tác tuyên truyền và phối hợp để thực hiện tốt Đề án này”, ông Phạm Tấn Tài - Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nông dân tỉnh Bạc Liêu, nhấn mạnh.

Hoàng Châu

---------------------------------------------------------------------------

Tuy mới triển khai Đề án từ năm 2019, nhưng thực tiễn từ các hợp tác xã áp dụng quy trình và sử dụng sản phẩm của Công ty Bồ Đề đều trúng mùa tôm, đặc biệt môi trường nuôi đã cải thiện đáng kể. Đây được đánh giá là một trong những giải pháp mang tính chiến lược phù hợp với quy luật phát triển bền vững, đó là sản xuất phải gắn với bảo vệ môi trường và vì sự phát triển thịnh vượng trong tương lai. Vì vậy, Đề án “Chuyên nghiệp hóa người nông dân“ đã và đang được các cấp, các ngành và địa phương tập trung lãnh đạo với mục tiêu là không ngừng nâng cao đời sống cho nông dân.

Câu lạc bộ hùn vốn chủ động sản xuất

Từ 12 thành viên ban đầu, sau hơn 10 năm hoạt động, Câu lạc bộ hùn vốn hỗ trợ phát triển kinh tế gia đình ấp Chòi Mòi, xã Định Thành, đã phát triển lên 44 thành viên. Kết quả đáng phấn khởi là ban đầu từ nhiều hộ gia đình còn khó khăn, đến nay câu lạc bộ chỉ còn một hộ cần được hỗ trợ.

Cắt lá lúa trước trổ, thử nghiệm cách làm mới trên ruộng lúa

Qua tìm hiểu trên các trang mạng xã hội và sau thời gian thử nghiệm, ông Nguyễn Việt Thắng, ở ấp Rạch Ráng, xã Trần Văn Thời, đã áp dụng quy trình cắt bỏ lá lúa ở giai đoạn sắp trổ, nhằm hạn chế các loại sâu bệnh gây hại và tăng năng suất khi thu hoạch

Cấp lúa giống, vật tư hỗ trợ nông dân sản xuất lúa chất lượng cao, phát thải thấp

Xã Trần Văn Thời vừa cấp phát hơn 105 tấn lúa giống và vật tư cho hơn 240 hộ dân tham gia mô hình sản xuất lúa chất lượng cao, phát thải thấp tại các ấp vùng ngọt, chuẩn bị cho vụ lúa đông xuân 2026-2027.

Biến vật liệu nạo vét thành nguồn lực tài nguyên

Cà Mau là địa phương có hệ thống sông, kênh, rạch dày đặc, với khoảng 14.000 km, cùng hơn 310 km bờ biển, nhiều cửa sông, cửa biển và hệ thống công trình thuỷ lợi phục vụ sản xuất, giao thông thuỷ, phòng chống thiên tai và phát triển kinh tế - xã hội. Trong điều kiện biến đổi khí hậu, nước biển dâng, sụt lún đất, xâm nhập mặn, suy giảm nguồn bùn cát từ thượng nguồn và diễn biến bồi - xói ngày càng phức tạp, nhiều tuyến kênh, cửa sông, cửa biển nhanh chóng bị bồi lắng, ảnh hưởng đến khả năng tiêu thoát nước, giao thông thuỷ, sản xuất và đời sống người dân.

Làng nghề khô Cái Đôi Vàm thiếu lao động thời vụ

Mở rộng sản xuất để đáp ứng đơn đặt hàng tăng, song nhiều cơ sở chế biến khô tại xã Cái Đôi Vàm đối mặt tình trạng khó tìm nhân công dù mức tiền công đưa ra tương đối khá. Điều này đang đặt ra bài toán về giữ chân nguồn lao động tại chỗ.

Năm Căn khẩn trương cải tạo ao đầm, chủ động cho vụ nuôi mới

Bước vào thời điểm cải tạo ao đầm theo khung thời gian quy định, nhiều hộ nuôi tôm trên địa bàn xã Năm Căn đang khẩn trương sên vét, xử lý môi trường, chuẩn bị cho vụ nuôi mới. Cùng với nâng cao hiệu quả sản xuất, người dân ngày càng chú trọng bao ví, quản lý bùn đất sau cải tạo, góp phần bảo vệ môi trường và nguồn nước phục vụ sản xuất.

Nấm mối đen - Mô hình mới từ ứng dụng công nghệ

Từ sản xuất nông nghiệp truyền thống, người dân xã Vĩnh Lộc đang từng bước chuyển sang những mô hình ứng dụng công nghệ nhằm nâng cao giá trị trên cùng diện tích. Trong đó, mô hình trồng nấm mối đen trong nhà kín của ông Nguyễn Quốc Thái, Chủ tịch Hội Nông dân xã Vĩnh Lộc, đang cho thấy hiệu quả bước đầu và mở ra một hướng sản xuất mới.

“Lộc trời” tép chấu cho thu nhập tiền triệu

Con tép chấu sinh sôi trong tự nhiên, theo con nước vào vuông tôm. Tại xã Vĩnh Lộc, nguồn lợi từ sản vật “lộc trời” này mang lại khoản thu nhập tiền triệu cho người dân.

Gieo sinh kế nhỏ, gặt thành quả lớn

Từ diện tích đất trống, mặt nước và nguồn lực sẵn có, người dân xã Khánh Hưng đang từng bước tạo dựng những mô hình sinh kế phù hợp, mở ra hướng phát triển kinh tế thiết thực và tạo động lực giảm nghèo bền vững ở cơ sở.

Ứng dụng công nghệ vào sản xuất lúa gạo

Cà Mau có hơn 185.000 ha canh tác lúa mỗi năm, sản lượng bình quân trên 1,8 triệu tấn/năm. Toàn tỉnh có hơn 22 cơ sở xay xát, chế biến lúa gạo, với tổng công suất khoảng 714 ngàn tấn/năm.