Thứ bảy, 30-8-25 17:56:23
Cà Mau, 32°C/ 32°C - 33°C Icon thời tiết nắng
Theo dõi Báo điện tử Cà Mau trên

Ðọc “còn nhớ nhau không” của Lê Minh Hà: Mùa xuân của một miền ký ức

Báo Cà Mau Có một nhà văn từng nói: “Tản văn gần như là một loại hình phi hư cấu. Hầu hết những người cầm bút trong đời thể nào cũng có những giây phút đụng chạm đến thể loại này. Thế nhưng, để có được một giọng điệu riêng cho tản văn thì có thể nói vô cùng hiếm hoi”. Và có lẽ tác giả Lê Minh Hà là một trong những “sự hiếm hoi” ấy khi đã tìm ra được giọng điệu riêng của mình qua tập sách “Còn nhớ nhau không”.

Có một nhà văn từng nói: “Tản văn gần như là một loại hình phi hư cấu. Hầu hết những người cầm bút trong đời thể nào cũng có những giây phút đụng chạm đến thể loại này. Thế nhưng, để có được một giọng điệu riêng cho tản văn thì có thể nói vô cùng hiếm hoi”. Và có lẽ tác giả Lê Minh Hà là một trong những “sự hiếm hoi” ấy khi đã tìm ra được giọng điệu riêng của mình qua tập sách “Còn nhớ nhau không”.

“Còn nhớ nhau không” gồm những bài tản văn được viết về thời tản cư qua góc nhìn của một đứa bé gái. Giờ, đứa bé gái ấy đã là một thiếu phụ, khi nghe một người bạn nói rằng: “Chưa ai viết về tuổi nhỏ hoang mang của chúng mình” đã cầm bút lên - và viết, bởi: “Chị ạ, đôi vai ngang của chị lúc cúi xuống tết cái mũ rơm cho em, cánh đồng chân rạ chiều sương ngày cuối năm ngoài liếp cửa, em không muốn nhớ, nhưng chẳng biết làm cách nào để quên”.

 Ðó là nỗi nhớ mang dáng hình của những bắp ngô non, của đồng chiều cuống rạ, của dòng sông, của chái bếp được bà dựng vội trong thời tản cư, của những món bánh, thức quà… thòm thèm trên đầu lưỡi; của những giấc mơ con về hàng phượng già nơi thủ đô, những cây kem tê lạnh nơi đầu lưỡi và “từ sự sống thực của một con bé con hay từ những câu chuyện rầm rì không đầu không cuối của mấy bà già đũng quần khai sực bên đống lửa khơi giữa nhà ngày tháng Chạp rét nẻ gót chân”. (Lạc loài ư? Không!)

Mỗi bài tản văn trong tập sách là những miêu tả sống động với những hình ảnh và cảm xúc chân thực, khi thì tả về đàn gà của bà với con gà già quắt queo nhưng người bà nhất quyết không chịu làm thịt, bởi đơn giản con gà già ấy đã cùng gia đình trải qua biết bao cuộc tản cư. Trong thời khốn khó, các món ăn được người phụ nữ tìm mọi cách “biến hoá” sao cho thành những món vừa miệng chồng, con, người thân, là những buổi đi bắt ốc cùng đám bạn… đã khiến những bất trắc, bấp bênh trong cuộc tản cư trở nên “mềm mại” hơn rất nhiều, nhất là qua đôi mắt của một đứa trẻ. “Trẻ nhà quê rời vở rời bút ra là lăn lưng vào việc nhà.

Tôi thì chỉ buồn chân buồn tay làm theo chúng nó. Vậy mà những công việc ti toa tập tọng làm từ hồi bảy, tám tuổi ấy, không ngờ, rất nhiều năm sau này đã quên đủ thứ hay ho từng trải rồi, vẫn nhớ. Nhớ và biết, chỉ có đôi ba năm ấy thôi mà hoá ra trong con người mình phố xá một đời có tới nửa phần quê muốn điêu trác mà không xong”. (Thì cũng là chơi)

Không thể quên - nên những trang văn của “đứa bé gái giờ đã thành thiếu phụ” đong đầy những niềm thương và nỗi nhớ. Ðó không phải là cái nhớ day dứt, khắc khoải mà đó là miền nhớ miên man, đằm sâu như thể người rời quê ra phố thương nhớ mớ cây trái, đàn vịt, mái hiên, góc bưởi, đụn rơm quanh nhà… bởi đơn giản đó là một phần của ký ức, của những gì ta đã gắn bó và trải qua.

“Loay hoay nhớ thế này, những người trẻ tuổi sẽ mắng mình già xơ, già chát mất. Rồi cũng sẽ đến ngày họ hiểu ra thôi, có những tháng ngày đi qua, biết nhớ nó là biết mình còn đang lớn. Ừ, đang, hẳn vậy, nhưng đôi khi hồ nghi tự hỏi. Những năm tháng dài suốt cái thời đẹp nhất đời người ấy, những năm tháng đạn bom đứa trẻ bất an theo những lo sợ và hy vọng của người lớn, sống qua rồi, có thật đáng gì không?”. (Quà đường sơ tán). Nhưng rồi, cũng chính tác giả đã trả lời cho câu hỏi ấy của mình: “Một chút gì để nhớ, để yêu thương thì ai cũng có. Cái chút gì đó luôn luôn là của nả đáng giá nhất đời người.

Nghĩ vậy có hẳn là lạc lõng? Hay là lạc điệu? Có đến nỗi lạc loài không?

Có lẽ nhận ra điều đó sớm thì cũng chỉ tội nợ là người già sớm.

Thôi. Kệ.

Sau tháng Chạp là tháng Giêng.

Là xuân”. (Lạc loài ư? Không!)

Là mùa xuân của một miền ký ức, của một thời trong tâm thức, mấy ai có thể quên?./.

Bài và ảnh: Ngọc Lợi

Giàn là nhà, biển cả là quê hương

Chương trình nghệ thuật tổng hợp Khmer “Niềm vui ngày hội”

Tối 18/8, tại chùa Xiêm Cán, phường Hiệp Thành, Nhà hát Cao Văn Lầu phối hợp với Đoàn nghệ thuật Khmer Cà Mau tổ chức chương trình nghệ thuật tổng hợp Khmer chào mừng 80 năm Cách mạng tháng Tám thành công và Quốc khánh 2/9. Chương trình thu hút khá đông khán giả là đồng bào Khmer địa phương và các xã giáp ranh thuộc TP Cần Thơ.

Đạo diễn Trần Thành Trung:  “Khi lòng kiêu hãnh được gọi tên - Một dự án chung niềm tự hào”

Đạo diễn Trần Thành Trung là người khởi xướng và cũng là nhà sản xuất của dự án cộng đồng quy mô quốc gia "Viet Nam Love". Đây là dự án nghệ thuật đặc biệt, đánh dấu cột mốc 80 năm Quốc khánh nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Cuộc hội ngộ đẹp giữa văn công và khán giả Đ10

Có thể gọi đó là may mắn lớn trong đời khi được xem chương trình nghệ thuật đặc biệt với sự góp mặt biểu diễn của các cựu diễn viên Đoàn Văn công Giải phóng tỉnh Cà Mau. Xung quanh tôi, khán giả chăm chú thưởng thức từng tiết mục, bởi ai cũng biết, muốn xem lại không phải dễ.

Oai hùng mùa Thu lịch sử

“Hào khí mùa Thu”, “Oai hùng trời Nam” là chủ đề chính của các chương trình nghệ thuật đặc biệt chào mừng 80 năm Cách mạng tháng Tám thành công, Quốc khánh 2/9 đang diễn ra trên địa bàn tỉnh. Những hình ảnh, giai điệu hào hùng từ chương trình đã gợi lên trong lòng khán giả những giá trị đẹp đẽ, thiêng liêng về một Việt Nam quật cường, về một mùa Thu lịch sử đã mãi trở thành mốc son chói lọi của lịch sử dân tộc.

120 tác phẩm tôn vinh vẻ đẹp Đất Mũi và Hòn Khoai

Ngày 10/8, tại Khu du lịch sinh thái Bình Minh, xã Đất Mũi, Trại sáng tác Mỹ thuật “Sắc màu miền Tây” chính thức bế mạc, để lại dấu ấn đặc biệt trong lòng giới mỹ thuật và công chúng yêu nghệ thuật.

Phong phú di sản văn hoá

  Sự hợp nhất địa giới hành chính không chỉ đánh dấu cột mốc lịch sử đáng nhớ mà còn làm giàu thêm bản sắc văn hoá của Cà Mau, là nền tảng phát triển bền vững và niềm tự hào của miền đất cực Nam Tổ quốc.

Chút bình yên cùng nhiếp ảnh

Là con gái miền Tây, sinh ra và lớn lên tại tỉnh Vĩnh Long, đến khi lập gia đình, Lê Thị Ngân Tâm chuyển về sinh sống, khởi nghiệp với cơ sở sản xuất nhang tại Tây Ninh từ năm 2009. 

"Tôi mong muốn người khuyết tật được trao cơ hội để phát triển và toả sáng"

TikToker NomNom tên thật là Nguyễn Ngọc Như (sinh năm 2000). Năm 18 tuổi, trong một tai nạn xe, bạn bị chấn thương nặng. Trải qua 4 lần phẫu thuật, bạn chấp nhận khuyết tật chân mãi mãi. Tuy nhiên, với sự nỗ lực không ngừng của bản thân, NomNom đã vượt qua sự tự ti để tìm cho mình nhiều cơ hội toả sáng trong nghệ thuật và cuộc sống.

Phát huy giá trị di sản văn hoá phi vật thể 

Cà Mau - vùng đất cực Nam Tổ quốc, là nơi cộng cư của nhiều dân tộc anh em. Cùng với người Kinh chiếm đa số là các dân tộc thiểu số (DTTS) như: Khmer, Hoa, Chăm... cùng sinh sống, tạo nên cộng đồng đa dạng, phong phú về bản sắc văn hoá dân tộc.