Cùng tháo gỡ khó khăn, đưa ngành hàng cua phát triển bền vững

Nhằm khắc phục những khó khăn, hạn chế mà ngành hàng cua đang phải đối diện, đồng thời hướng đến sự phát triển bền vững, hiệu quả, đảm bảo mục tiêu tăng trưởng 4% của khu vực nông nghiệp, ngày 6/5, UBND tỉnh tổ chức hội nghị trực tiếp và trực tuyến triển khai kế hoạch phát triển ngành hàng cua.

Phó chủ tịch UBND tỉnh Lê Văn Sử và Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Châu Công Bằng chủ trì hội nghị.Phó chủ tịch UBND tỉnh Lê Văn Sử phát biểu tại hội nghị.

Cua là một trong những ngành hàng chủ lực, giàu tiềm năng của tỉnh. Những năm qua, nghề nuôi cua trên địa bàn tỉnh không ngừng phát triển, với nhiều loại hình nuôi khác nhau và diện tích nuôi đạt hơn 252.000 ha, cung cấp cho thị trường sản lượng trên 25.000 tấn mỗi năm. Qua đó, tạo việc làm, thu nhập ổn định cho người dân và đóng góp quan trọng vào tăng trưởng kinh tế địa phương.

Hiện nay có khoảng 70 trại chuyên sản xuất cua giống và 330 trại sản xuất luân phiên giống tôm sú và cua; có 7 tổ hợp tác, hợp tác xã và 300 cơ sở ương dưỡng nhỏ lẻ. Qua thống kê sơ bộ, năm 2024, số lượng cua giống sản xuất khoảng 1,2 tỷ con, đáp ứng 100% nhu cầu thả nuôi trong tỉnh, đồng thời cung cấp một phần ra các tỉnh lân cận và xuất đi các tỉnh ven biển trên cả nước.

 Các đại biểu đại diện các sở, ngành và chính quyền các cấp tham dự hội nghị.

Phó chủ tịch UBND tỉnh Lê Văn Sử nhận định, Cua Cà Mau được đánh giá có chất lượng thịt thơm, ngon. Ngành hàng cua chiếm vị trí đặc biệt quan trọng trong phát triển kinh tế và đời sống của người dân. Có thể nói con cua chiếm vị trí quan trọng, chỉ đứng sau con tôm.

Bên cạnh những kết quả đạt được, ngành hàng cua cũng đang đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức. Cụ thể như: chất lượng con giống chưa ổn định, dịch bệnh diễn biến phức tạp, mô hình sản xuất còn nhỏ lẻ, liên kết chuỗi chưa chặt chẽ, sản phẩm chế biến chưa đa dạng, thị trường tiêu thụ thiếu bền vững...

Thạc sĩ Võ Bích Xoàn, Phó phân viện trưởng, Phân viện Nghiên cứu Thuỷ sản Nam Sông Hậu, nhận định, sau một thời gian triển khai thực hiện đề tài nghiên cứu cho thấy, từ năm 2020 trở lại đây, cua trên địa bàn tỉnh Cà Mau thường xảy ra tình trạng chết hàng loạt. Các mầm bệnh phổ biến trên cua biển gồm vi rút, vi khuẩn, ký sinh trùng và nấm. Chúng xuất hiện trên hầu hết các giai đoạn phát triển của cua nuôi và cua tự nhiên. Ngoài ra, nhiệt độ, độ mặn cũng là yếu tố tác động mạnh mẽ đến khả năng sinh trưởng, tỷ lệ sống và thậm chí có thể là nhân tố tạo ra dịch bệnh gây chết hàng loạt. Do đa phần diện tích cua của Cà Mau được nuôi theo hình thức xen ghép nên khi xảy ra bệnh thì mầm bệnh được lưu trữ, lây truyền rất nhanh và lâu. Việc xử lý khi có dịch bệnh xảy ra bằng các biện pháp thông thường trở nên khó khăn và không mang lại hiệu quả về trị bệnh, hiệu quả kinh tế và môi trường.

Theo Tiến sĩ Quách Văn Ấn, Phó giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ, đa số các đề tài, dự án thực hiện liên quan trong ngành hàng cua nói chung đều được triển khai mang lại hiệu quả. Tuy nhiên, việc nhân rộng mô hình sau khi kết thúc các đề tài, dự án lại rất hạn chế, do khó khăn về nguồn lực kinh tế, chính quyền địa phương và cả người nuôi chưa thật sự quan tâm.

Tiến sĩ Quách Văn Ấn, Phó giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ, cho rằng, để quản lý thương hiệu con cua Cà Mau cần sự quan tâm vào cuộc của chính quyền các cấp và người dân.

Theo kế hoạch phát triển ngành hàng cua năm 2025 và những năm tiếp theo, ông Mã Huy, Phó giám đốc Trung tâm Khuyến nông tỉnh, cho biết, năm 2025, trung tâm tập huấn kỹ thuật cho khoảng 1.000 hộ dân, hướng dẫn 100% hợp tác xã áp dụng quy trình đạt chứng nhận theo tiêu chuẩn thị trường, xây dựng 62 ha nuôi cua chuẩn, diện tích nuôi cua kết hợp 260.000 ha, bán thâm canh 300 ha, nuôi trong hộp 3.000 hộp, tổng sản lượng 31.160 tấn, xuất khẩu từ 20-25% sản lượng. Phấn đấu mỗi huyện ít nhất 1 chuỗi liên kết. Phấn đấu hợp tác với ít nhất 2 hệ thống siêu thị.

Ông Đỗ Quy Mân, ấp Cái Giếng, xã Đông Hưng, huyện Cái Nước, chia sẻ kinh nghiệm nuôi cua gạch tuần hoàn khép kín trong hộp nhựa mang lại lợi nhuận từ 30-40%.

Kết thúc hội nghị, Phó chủ tịch UBND tỉnh Lê Văn Sử chỉ đạo, thời gian tới phải có đề tài gia hoá giống cua trên địa bàn tỉnh. Đồng thời, tập huấn kỹ thuật cho bà con sản xuất và ương giống cua. Tăng cường quản lý chất lượng trại sản xuất và cả trại ương cua giống và những nội dung này cần có mục tiêu, thời gian hoàn thành. Tập trung hoàn thiện quy trình kỹ thuật nuôi cua hiện nay, song song với đó là hoàn chỉnh tài liệu để tiến hành tập huấn, hướng dẫn kỹ thuật nuôi. Chú trọng tập huấn tại hiện trường cho bà con đăng ký nuôi thâm canh, nuôi hộp… Nghiên cứu các mô hình nuôi mới để hỗ trợ xây dựng thành quy trình kỹ thuật hoàn chỉnh và nhân rộng. Sở Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với các viện, trường… tiếp tục nghiên cứu các vấn đề liên quan đến bệnh trên cua, từ đó đưa ra những khuyến cáo rõ ràng. Đồng thời, phải hướng dẫn thật cụ thể cho bà con nông dân từ mùa vụ, mật độ thả, mực nước ao nuôi và cách sử dựng chế phẩm sinh học… Quan tâm phát triển liên kết trong sản xuất, trong đó tập trung ở lĩnh vực kinh tế tập thể. Đồng thời, Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Công thương tiếp tục tìm hiểu đối tác mua cua thời gian qua để trao đổi, tiến tới xây dựng mối liến kết.

Nguyễn Phú